Prepensionado die zijn erfenis fel verdedigt

Felle uithalen naar zijn opvolger en misschien wel een terugkeer in de politiek: Aznar, 60, fit, met beter Engels, is helemaal terug in Spanje.

José Maria Aznar Foto AFP

Zijn afgetrainde lichaam in een grijs maatpak en zijn zwarte haar met brillantine in een ongelijke scheiding, zo stapt José María Aznar kwiek door de haag van camera’s en microfoons. De Spaanse oud-premier is even terug in het parlement. Officieel komt hij drie boeken presenteren van zijn rechts-liberale denktank FAES. Maar daarvoor waren de media gisteravond niet uitgerukt. Zij waren gekomen omdat – zoals een commentator het verwoordde – Spanje met Aznar „eindelijk een oppositieleider heeft”.

Vorige week gaf Aznar (premier van 1996-2004) een tv-interview met felle kritiek op premier Mariano Rajoy, de man die Aznar in 2003 zelf had aangewezen als zijn opvolger bij de centrum-rechtse Volkspartij (PP). En die eind 2011 eindelijk premier wist te worden. Die Rajoy, stelde Aznar onomwonden, zou zijn „politieke project moeten vernieuwen”.

Volgens Aznar maakt de regering onvoldoende gebruik van haar absolute meerderheid. De voorzichtige Rajoy pakt niet door met hervormingen. Het verkiezingsprogramma wordt amper nageleefd. Om de crisis te bestrijden moeten de belastingen omlaag, niet omhoog. Als klap op de vuurpijl sloot de zestigjarige ex-premier een terugkeer naar de politiek niet uit.

Veel gewone PP-leden en een deel van de Spaanse middenklasse delen deze onvrede. Maar prominente partijgenoten reageerden geprikkeld. Aznar werd een gebrek aan loyaliteit verweten. De bijna unanieme afwijzing toont hoe Rajoy de partijtop naar zijn hand heeft gezet. Er was gisteren dan ook geen geen enkele minister bij de boekpresentatie.

Aznar barst nog van de energie. Na zijn vertrek uit de politiek ging hij hardlopen en fitnessen. Hij verwierf enkele goedbetaalde commissariaten en leerde acceptabel Engels spreken. Tweederde van het jaar is hij op reis voor lezingen, voornamelijk in de VS en Latijns-Amerika. Wil hij echt terug de politiek in?

Binnen de PP en in de pers wordt dit niet geloofd. Aznar zou boos zijn, omdat de partij hem amper verdedigt nu zijn familie opduikt in het schandaal rond het Gürtel-netwerk. Dit fêteerde jarenlang PP-politici en zou ook hebben bijgedragen aan de bijna koninklijke bruiloft die Aznar in 2002 gaf voor zijn oudste dochter. Daarnaast kwamen enkele vertrouwelingen van Aznar in juridische problemen rond de val van Bankia, de cluster van spaarbanken waar PP’ers de dienst uitmaakten.

Deze berichten zouden ook de herverkiezing in 2015 van Aznars vrouw Ana Botella als burgemeester van Madrid in gevaar brengen. Maar vooral zou Aznar menen dat zijn politieke erfenis bezoedeld raakt.