Oranje bomen en gymmende bejaarden

Vanaf vandaag trekken Willem-Alexander en Máxima de provincies in. Hoe modern vullen de koning en de koningin die bezoeken in?

Hoezo is Willem-Alexander „geen protocolfetisjist” zoals hij een maand geleden nog op tv zei? Onder de nieuwe koning luistert het protocol juist heel nauw. De honderd genodigden uit Groningen en Drenthe staan vanmiddag in tenue de ville op Havezate Mensinge in Roden. Ze mogen niet met uitgestoken hand op het koninklijk paar afstappen. Ze moeten wachten tot ze aangesproken worden en kunnen de koning en koningin alleen vousvoyeren met ‘majesteit’ of ‘meneer’ of ‘mevrouw’. Iets aanbieden is niet geoorloofd.

Jan Germs mag ook komen. Hij is directeur van ’t Huus van de Toal in het Drentse Beilen. Speciaal voor het koningspaar schreef hij mee aan ‘een korte cursus omgaan met Drenten’. De titel: Mag majesteit hier wel wezen? Drents voor: vindt majesteit het leuk hier? Hij wilde het paar de cursus aanbieden, tot hij het protocol ontving bij de uitnodiging van de commissaris van de koning. „Iets aanbieden mag niet. Wanneer kan ik ons boekje nu onder hun aandacht brengen?”

Vandaag beginnen koning Willem-Alexander en koningin Máxima aan hun kennismakingstour door de provincies. Zes dagen trekken ze ervoor uit, net zoals koningin Beatrix in 1980. Elk bezoek kent een vast stramien: ’s ochtends de ene provincie, ’s middags de andere en tussen de middag een informele bijeenkomst met genodigden in de buurt van de provinciegrens. Na Groningen en Drenthe volgen donderdag Gelderland en Utrecht. Op 21 juni eindigt de tour in Den Haag.

Het programma voor vandaag zat propvol. Het koningspaar begon om negen uur in de stad Groningen, bezocht om 10.45 uur een uur Leek, zou na het informele samenzijn in Roden 55 minuten in Dwingeloo zijn, Beilen in een kwartier doen en om 16.00 uur eindigen in Assen, om een uur later huiswaarts te keren.

De koning en koningin vertelden de commissarissen van de koning dat ze veel mensen en kinderen willen spreken. Als bestuurders hebben we daarvoor de loper uitgelegd, zei de Drentse commissaris van de koning Jacques Tichelaar bij de presentatie van het programma, zelf zullen we achteraan aansluiten.

Het leidt – althans op papier – tot Koningsdag avant la lettre. Een Oranjefeest. Eerder oud-Hollands dan modern. Met wandelingen, veel presentaties en nog meer optredens, ook van gymmende bejaarden in Beilen. Afgaand op het programma lijkt Drenthe het feest met net iets meer overtuiging te organiseren dan Groningen. RTV Drenthe kreeg 17.000 euro van de provincie om de dag live op televisie te verslaan, terwijl Groningen de hand op de knip hield. In Beilen waren de bomen oranje ingepakt, en de Dwingelder kerktoren kleurde oranje. Met dank aan de ondernemersvereniging die het dorp ook heeft voorzien van een oranje loper en de lantaarnpalen een kroontje heeft opgezet. „Het is in Dwingeloo al één groot feest”, zei een woordvoerder gisteren.

Wie zelf plaatjes wil kijken van het provinciebezoek, kan op tv terecht bij RTV Drenthe voor de live registratie. De NOS houdt het bij een half uur samenvatting, vanavond op Nederland 1, vanaf 19.24 uur.

En Jan Germs van ’t Huus van de Toal? Heeft hij al een list bedacht? „Ik heb mijn hoop gevestigd op de commissaris van de koning Jacques Tichelaar. Hij heeft beloofd het boekje in de bus aan te bieden.”