Nestor van de beurs blijft relatief gezond

De Porceleyne Fles is de enig overgebleven producent van Delfts blauw. Het bedrijf groeit „tegen de verdrukking in”.

De aandeelhoudersvergadering van De Koninklijke Delftsche Aardewerkfabriek ‘De Porceleyne Fles Anno 1653’ gaat door voor een van de kneuterigste bijeenkomsten van aandeelhouders. Vorig jaar werd er uitgebreid gesproken over de wc’s die nodig aan een schilderbeurt toe zijn. De directie beloofde dat er binnen twee jaar nieuwe worden geplaatst. Vandaag treffen de aandeelhouders elkaar weer. Het bedrijf groeide vorig jaar „tegen de verdrukking in”, zei topman Henk Schouten in een toelichting op de cijfers over 2012. De omzet steeg met 0,8 miljoen euro naar 24,4 miljoen, de nettowinst van 135.000 euro naar 174.000.

De Porceleyne Fles is het oudste bedrijf dat aan de beurs is genoteerd. De onderneming werd in 1653 opgericht door David Anthonisz. Beurswaarde op dit moment is 6 miljoen euro en er werken bijna 100 mensen. In 1919 ontving De Porceleyne Fles het predicaat koninklijk. Het is (inter)nationaal bekend onder de naam Royal Delft. Het bedrijf is de toonaangevende producent van Delftsblauw sieraardewerk. De onderneming ontvangt jaarlijks 140.000 bezoekers die het ambachtelijke productieproces komen bezichtigen.

De Porceleyne Fles is de enig overgebleven van de ruim dertig aardewerkfabrieken die zich omstreeks het midden van de 17de eeuw in Delft en omgeving bevonden. De oorsprong van het Delfts blauw is een klassiek voorbeeld van Hollandse handelsgeest. Vanaf 1600 werd het blauw-witte Chinese porselein in Europa erg populair en dat spoorde de Delftse aardewerkbakkers aan om een concurrerend product in de markt te zetten. Het alternatief voor het blauw-witte Chinese porselein was gemaakt van gelige klei in plaats van porseleinaarde. Het ‘namaakporselein’ was tien keer goedkoper. Door de concurrentie van onder meer het Engelse Wedgwood en andere Europese porseleinproducenten kwam de industrie in Delft in de 19de eeuw onder druk te staan. Door gebrek aan innovatie gingen veel Delftse aardewerkbakkers failliet. Alleen De Porceleyne Fles hield stand.

‘Royal Delft’ nam in 2007 de kristalproducent Royal Leerdam Crystal over, en een jaar later de Koninklijke Van Kempen & Begeer (bestek). Afgelopen jaar stegen omzet en winst, ondanks dat de consument, volgens Schouten, „op de kleintjes let”. Bijvoorbeeld bij BK Cookware, het bedrijfsonderdeel dat pannen en ander keukengerei verkoopt, vertaalt dat zich in een verschuiving richting goedkopere producten.

Eind 2003 nam miljardair John Fentener van Vlissingen, telg van de familie achter SHV, een meerderheid in de aandelen van De Porceleyne Fles. Van Vlissingen had een hoogdravende doelstelling met zijn investering. Het was volgens hem de „plicht” van zijn familie om „de kwaliteit en de traditie van het 350-jarige bedrijf voort te zetten”. Dat is gelukt. Maar als belegging liep het minder. Sinds Van Vlissingen instapte, is het aandeel De Porceleyne Fles in waarde meer dan gehalveerd.