'Kapot gemaakt' door downloaden

De gouden tijden van de cd zijn definitief voorbij. Free Record Shop vraagt voor 141 Nederlandse filialen faillissement aan.

Hans Breukhoven (Rotterdam, 1946), zal de ondergang van zijn Free Record Shop van verre hebben zien aankomen. De platenbranche verliest steeds meer omzet doordat consumenten muziek via internet downloaden, er is concurrentie van internetwinkels als bol.com en Nederland zit nog altijd in crisis. „Veel muziekwinkels zullen waarschijnlijk moeten sluiten”, voorspelde Breukhoven vorig najaar in een interview met het ANP.

Gisteren werd bekend dat Free Record Shop faillissement gaat aanvragen voor de 141 filialen in Nederland. De 72 filialen in België zijn overgenomen door de Bussumse investeringsmaatschappij ProCures, dat vorig jaar boekhandelketen Selexyz overnam. ProCures wil ook de Nederlandse winkels van Free Record Shop kopen, maar daarvoor is op dit moment vooral de schuld bij de Belastingdienst te hoog.

Volgens een woordvoerder van ProCures is Free Record Shop „net te laat geweest met herpositioneren”, met andere woorden: een alternatief vinden voor de tanende cd-verkoop.

En dat terwijl Hans Breukhoven (nummer 365 in de Quote 500, geschat vermogen 72 miljoen euro) gedurende zijn loopbaan voortdurend bezig is geweest met herpositioneren. Na de mulo begon hij zijn werkzame leven als hofmeester op de Holland-Amerikalijn. Later werkte hij als groothandelaar in textiel en was hij marktkoopman. In 1971 begon hij zijn eerste platenwinkel, in Schiedam. Van daaruit ontstond een keten met filialen in zo ongeveer alle winkelgebieden van Nederland.

Breukhovens imperium groeide mee met de opkomst van de cd. De jaren ’90 waren „gouden tijden”, zei hij, omdat veel mensen hun platencollectie opnieuw aanschaften, maar dan op cd. Breukhoven kocht de concurrerende keten Van Leest. Tegenwoordig maakt muziek nog 30 procent van de verkopen van Free Record Shop uit.

„Illegale downloads maken ons kapot”, verklaarde hij in de zomer van 2011, toen bekend werd dat hij de grote muziekwinkel Fame, in de Amsterdamse Kalverstraat, moest sluiten. Een half jaar later kon de winkel in kleinere vorm verder in een ander pand. In de jaren ervoor had Van Breukhoven zijn werkterrein verbreed door de aankoop van de computerspelletjeswinkels van Game Mania, en een 50 procent aandeel in de wenskaartenketen Expo.

Bij Free Record Shop en Van Leest probeerde hij het tij te keren door het assortiment uit te breiden met dvd’s en computerspelletjes, maar ook deze producten kopen mensen steeds meer via internet.

Sinds vorig najaar is Breukhoven bezig zich terug te trekken. Hij droeg de dagelijkse leiding over aan Herman Hovestad en verhuurde zijn villa in Wassenaar om een anoniemer bestaan te leiden in Londen. Zijn privéproblemen – echtscheiding, een kluisroof door zijn dochter, diefstal van foto’s uit diezelfde kluis – kregen de laatste jaren meer media-aandacht dan zijn bedrijven.

Hovestad onderzoekt nu met de curator een mogelijke doorstart in Nederland. De woordvoerder van ProCures wil vanwege de concurrentie weinig kwijt over de ideeën die de investeerder voor de winkels heeft, behalve dat er „veel mogelijkheden” zijn „op online-gebied”.