Overleden ploeggenoot geeft Movistar vleugels

Vandaag is het twee jaar geleden dat Movistar-renner Xavi Tondo omkwam bij een bizar ongeluk. Ploeggenoten rijden in de Giro met een engeltje op hun schouder.

Italy's Giovanni Visconti is kissed by the race hostesses after winning the 17th stage of the Giro d'Italia, Tour of Italy cycling race, from Caravaggio to Vicenza, Wednesday, May 22, 2013. Visconti won the 17th stage of the Giro d'Italia on Wednesday to claim another solo victory, while Vincenzo Nibali maintained his grip on the overall lead. (AP Photo/Gian Mattia D'Alberto) AP

Een jaar lang kon Beñat Intxausti niet slapen. Hoe moe hij ook was, hoe hard hij het ook probeerde, hoeveel slaappillen hij er ook ingooide: het lukte niet. Als hij zijn ogen dichtdeed, schoten de beelden van die ene dag over zijn netvlies.

Dan zag Beñat zichzelf weer zitten in de auto. Hij op de passagiersstoel, zijn beste vriend Xavi achter het stuur. Xavi opende de garagedeur met de afstandsbediening en startte de auto. De garagedeur ging open, van rechts naar links. Xavi reed de auto naar voren, maar hij was nog niet halverwege de uitgang van de garage toen hij stopte. Xavi mompelde iets over een lekke band en stapte uit. Hij hing om de hoek van het openstaande portier en keek naar de band, maar hij vergat dat de zware garagedeur weer dichtging. Beñat hoorde zichzelf gillen: „Pas op! Pas op!” – maar de deur was al te dichtbij. De laatste schreeuw van Xavi echode tussen de muren voordat hij tussen het openstaande autoportier en de garagedeur in tweeën werd geknipt. De auto, de garagevloer en Beñat kleurden rood.

Probeer het duizend, tienduizend, honderdduizend keer opnieuw – en het lukt geen tweede keer. Maar daar heeft Xavi Tondo, ex-renner van Movistar, helemaal niets meer aan. Vandaag precies twee jaar geleden overleed hij bij een bizar ongeluk tijdens een hoogtestage in de Sierra Nevada. Zijn ploeggenoot Beñat Intxausti, wellicht het grootste Spaanse wielertalent van dit moment, moest toezien vanaf de eerste rij.

Een jaar lang was Intxausti volledig van de kaart. Hij sliep niet, hij at niet en hij kon niet over het ongeluk praten. Op de fiets lukte helemaal niets. In de Tour de France, twee maanden na de dood van Tondo, hield hij het amper een week uit: daarna vertrok hij huilend terug naar huis. Ook andere renners van de Movistar-ploeg hadden mentale problemen. Tondo was niet zomaar een ploeggenoot, hij was ook een van de aanjagers en sfeermakers in de ploeg. Het was niet voor niets dat sprinter Francisco Ventoso wekenlang in shock was, en dat kopman Alejandro Valverde na zijn overwinning in de vijfde rit van de Tour Down Under van 2012 in tranen uitbrak – hij zei dat de dood van Tondo hem onnoemelijk veel zwaarder viel dan het uitzitten van zijn dopingschorsing.

Maar verdriet slijt. En beelden vervagen. Zelfs Beñat Intxausti slaagde erin weer op te krabbelen en te ontsnappen aan de spookbeelden die hem achtervolgden. Eind 2012 werd hij tiende in de Ronde van Spanje; en in deze Giro d’Italia bevestigt hij zijn talent. Hij reed al een dagje in de roze leiderstrui, staat in de toptien van het klassement en won eergisteren een etappe. Bij het passeren van de finishlijn wees hij naar de hemel, naar Xavi.

De etappezege van Intxausti staat niet op zichzelf. De teller van Movistar staat in deze Giro intussen op vier. De Engelsman Alex Dowsett won de individuele tijdrit en de Italiaan Giovanni Visconti soleerde afgelopen zondag naar de etappezege op de Galibier. Gisteren herhaalde Visconti zijn truc, in de rit naar Vicenza: hij reed weg op een klimmetje diep in de finale en bleef daarna uit de greep van een klein pelotonnetje met daarin alle klassementsrenners. Dat was niet alleen te danken aan zijn eigen benen, maar ook aan die van zijn ploeggenoten – ze ‘sprongen’ op het wiel van iedere renner die een poging deed om Visconti te achterhalen.

Bij Movistar leven ze op een roze wolk. Alles lukt. Ze vallen aan op het juiste moment, ze vallen niet of nauwelijks, ze rijden niet lek op cruciale momenten. Ze zitten zo vaak in beslissende ontsnappingen, dat je je afvraagt met hoeveel ze zijn. En in de finale krijgen ze hulp van alle kanten.

Zondag kreeg Visconti de zege in de schoot geworpen doordat zijn achtervolgers ruzie met elkaar kregen, dinsdag profiteerde Intxausti van de kettingproblemen van Robert Gesink en gisteren fietste Visconti in de laatste kilometers zo hard dat het leek alsof hij kop over kop reed met een onzichtbare ploeggenoot.

Xavi Tondo staat niet meer in de uitslag, maar hij is er nog altijd.