Nieuwe Xbox mogelijk laatste spelcomputer

Microsoft introduceert vanavond de opvolger van spelcomputer Xbox 360. Sony kondigde eerder de Playstation 4 aan. De laatste in hun soort?

Wordt het het einde van een tijdperk? Of rekt Microsoft de succesvolle geschiedenis van het ‘console-gamen’ nog een generatie? Vanavond om zeven uur (Nederlandse tijd) introduceert het bedrijf de opvolger van zijn spelcomputer Xbox 360. Wat voor systeem hebben de Amerikanen uitgedokterd voor wat de achtste generatie consoles wordt genoemd (zie inzet)? Zes thema’s om te begrijpen waarom Microsoft graag de ‘slag om de huiskamer’ wil winnen, in deze miljoenenindustrie.

1Distributie

Toen Microsoft in 2005 de Xbox 360 presenteerde, was de wereld van spelcomputers overzichtelijk. Een console was een kastje dat met een kabel aan de tv hing, en dat met controllers (joysticks) werd bestuurd. Een game kocht je als schijf in een doosje; digitale content bestond als software-update of als uitbreidingspakket bij fysieke spellen.

Dit systeem verandert snel. Games zijn tegenwoordig integraal te downloaden (ook op de Xbox 360). Zo vervalt de noodzaak van een fysiek distributiesysteem. Is er in 2013 dan eigenlijk nog een lade voor schijfjes nodig? Eigenlijk niet, maar omdat de detailhandel nog een vinger in de pap heeft en consumenten oude spellen willen blijven spelen, krijgt de nieuwe Xbox waarschijnlijk een diskdrive. Of durft Microsoft het aan de eerste console zonder schijfstation op de markt te brengen?

2Dataopslag

De digitale revolutie stopt niet bij de manier waarop games worden aangeboden. Een console was altijd de plek voor de opslag van gegevens, maar die positie staat onder druk door de opmars van cloud-computing. Daarbij bewaart de consument zijn persoonlijke gegevens op een externe server – ergens in een ‘wolk’ – en benadert ze via internet. Voor de consument maakt de vorm van opslag niet uit. Voor de producent en de distributeur (Microsoft) zijn er grote voordelen: ze hebben meer controle op hun games (piraterij) en zien beter wat klanten doen. Die kennis gebruiken ze dan weer commercieel. Sony zet flink in op cloud-computing bij de Playstation 4 – het kocht onlangs cloud-bedrijf Gaikai. Volgt Microsoft?

3Afspeelschermen

Nintendo bracht in november de Wii U uit met veel aandacht voor games met een ‘tweede scherm’: de controller is een tablet-met-pookjes, en het aanraakscherm van de tablet interacteert met wat je op tv ziet. Sony en nieuwkomer Ouya (nieuwe console in juni) doen iets dergelijks.

En Microsoft? Bij de presentatie van besturingssysteem Windows 8 introduceerde het ook SmartGlass. Die software laat de Xbox praten met andere Windows 8-apparaten zoals tablets en smartphones. Microsoft heeft dus al een tweede scherm; in theorie kan straks elke Windows-tablet aan de Xbox worden gekoppeld. De vraag is alleen nog in hoeverre bouwers dat opnemen in hun games.

4Controllers

Een klassiek systeem met pookjes, triggers en knoppen ligt voor de hand. Maar Microsoft bedacht ook de Kinect, de bewegingsdetector met de ‘jij bent de controller’-slogan. Kinect scant het lichaam van de speler, en zet diens bewegingen om in commando’s voor de games. Het systeem (een langwerpige scanner met verschillende camera’s en microfoons) werd in 2010 op de markt gebracht als opzetstuk, maar het ligt voor de hand het systeem in de nieuwe Xbox te integreren. En als dat zo is, wat bestuur dan je met een controller, wat met een tablet, en wat door met je handen naar het systeem te zwaaien?

5Games

Presentaties zoals die van vanavond kennen een vertrouwd element: welke nieuws games begeleiden de lancering van de console? Het pakket aan ‘lanceringstitels’ is van oudsher een belangrijke indicator voor het verkoopsucces: is die (voor de gamende consument) niet sterk genoeg, dan blijven ook de verkopen van de console achter.

Verwacht daarom tijdens de presentatie flitsende trailers van nieuwe titels, aangekondigd door topmensen van de studio’s die ze maken. Nieuwe games in de Halo-, Forza Motorsport en Gears of War-reeksen worden verwacht, en de trailers worden gebruikt om het nieuwe van van de Xbox te onderstrepen. Denk: adembenemende graphics, superrealisme en overdonderende audio. Een presentatie als deze is voor alles een pr-moment, en de games tonen de spierballen van de nieuwe machine.

6 Entertainment

De nadruk tijdens de presentatie van vanavond ligt weliswaar op games, maar dat is een promotionele schijnbeweging. Bedoeld om de hardcore gamers te behagen. Voor Microsoft is het even belangrijk hoe het systeem als ‘entertainment-hub’ in de markt wordt gezet. Wordt de nieuwe Xbox hét apparaat waarop consumenten al hun entertainment gaan afspelen? Films en tv kijken bijvoorbeeld, surfen op internet en sociale media gebruiken – en wat nog meer? Microsoft beweegt al jaren in deze – en dat zal alleen maar meer worden – tot verdriet van fanatieke gamers. De echte strijd gaat niet om de game-console. Het gaat om de ‘strijd om de huiskamer’. En die wordt niet alleen gevoerd met Sony en Nintendo, maar ook met de boxsets van digitale tv-aanbieders en allerlei alternatieve manieren om gaming te distribueren.

Als we volgens analisten over een paar jaar allemaal een eigen server in de gangkast hebben die games uitzendt naar onze tv, smartphone en tablet, waarom hebben we dan nog een apparaat als de Xbox nodig?

    • Arjan Terpstra