Column

Red Plots en Boeken bij VPRO

Vorige week stelde ik de Nederlandse omroepen voor om voor de variatie eens een levendig televisieprogramma te maken van een grote literaire prijsuitreiking. Als voorbeeld noemde ik de uitzending van de Langs de Leeuw Literatuurprijs, die op 4 mei j.l. 1 miljoen kijkers trok – een populistisch droomscenario voor de propaganda van het boek.

De Leeuw twitterde over die kijkbuistriomf en kreeg prompt antwoord van de zendercoördinator van Radio 1, Laurens Borst, die De Leeuw per tweet zendtijd – met webcammogelijkheid – aanbood op zijn omroepkanaal. Hoe snel de ontwikkelingen kunnen gaan!

Toch schrok ik van dit royale aanbod. Want in het machiavellistische omroepwereldje is dezer dagen een grootschalige fusie aan de gang, waarbij omroeporganisaties in elkaar opgaan en er een koehandel in programma’s plaatsvindt. Nu valt er natuurlijk wat te zeggen voor zo’n schoonmaak van die verzuilingsresten, maar zoals altijd gaat zo’n proces ten koste van de kleintjes, zoals de VPRO. En laat nu net die omroep een voortreffelijk radioprogramma over boeken hebben: Brands met Boeken. Het is welhaast een curiosum, want waar binnen het Nederlands omroepbestel wordt drie vrijdagen per maand tussen 7 en 8 uur ’s avonds een uur lang met één schrijver over zijn of haar werk gesproken? Qua informatiedichtheid overtreft het regelmatig een interview in de Boekenbijlage van deze krant.

Nu verdwijnen er tijdens die grote omroepschoonmaak sowieso al een paar goede VPRO-programma’s, zoals Villa VPRO en Plots. Maar ook van Brands met Boeken is het voortbestaan op een algemeen beschaafd Europees tijdstip allerminst verzekerd. Het programma dreigt namelijk per 1 januari 2014 plaats te moeten maken voor Mangiare!, een kookprogramma van de NTR. In het beste geval krijgt het nog een uurtje in de nachtprogrammering, naar een tijdstip dus waarop de boekenlezer, als die al niet slaapt, hoogstens nog wat mijmert bij verhalen van Guy de Maupassant.

Het verdwijnen van Brands met Boeken is dus een kleine ramp voor ons soort mensen. Tenslotte is de radio, op de krant na, het beste informatiemiddel als het om het bespreken van boeken gaat. Als Laurens Borst niet de geschiedenis wil ingaan als de man die de serieuze behandeling van het boek in de kookpot stopte, dan moet hij zijn plannen nu drastisch bijstellen.