Alles moet wijken voor een politiek epos op 14 juni

De Iraanse presidentsverkiezingen dienen een politiek ‘epos’ te worden, dus wordt alles in het werk gesteld om ervoor te zorgen dat er niets verkeerd gaat. Alles en iedereen is ondergeschikt aan Het Grote Doel: een grote opkomst op 14 juni.

Was de stemming ooit een soort geselecteerde keuze, waarbij veel Iraniërs strategisch de minst slechte van een serie door de politieke leiders goedgekeurde kandidaten kozen, tegenwoordig is het steeds meer een vierjaarlijkse bevestiging van ‘goed leiderschap’.

De afgelopen weken echoot de staatstelevisie uitspraken van Irans opperste leider ayatollah Ali Khamenei over de verkiezingen: „Een hoge opkomst is als een vuist in het gezicht van de vijand”, zegt hij. „Een hoge opkomst verijdelt de complotten die tegen ons worden gesmeed”, zegt hij ook graag. En: „Iedereen moet stemmen, want dat laat zien hoe populair de islamitische republiek is.”

„Dat is precies het probleem”, zegt Ramtin, een oudere intellectueel. „Vroeger was het belangrijk op wie we stemden, nu gaat het er vooral om dat er gestemd wordt.”

In 2009 gingen miljoenen Iraniërs maandenlang de straat op om te protesteren tegen wat zij frauduleuze verkiezingen vonden. De uitdager, Mir Hossein Mousavi, had 14 miljoen stemmen gekregen, en president Mah-moud Ahmadinejad 23 miljoen stemmen.

Terwijl wolken traangas door de straten van Teheran waaiden, stelde Irans opperste leider vast dat de uitslag een referendum voor de islamitische republiek was: „Bijna 48 miljoen mensen hebben voor ons systeem gestemd”, concludeerde hij tevreden in een toespraak.

Om te zorgen dat de opkomst weer hoog wordt zijn verschillende maatregelen getroffen. De universiteiten gaan bijvoorbeeld eerder dicht om te voorkomen dat opgewonden studenten zich organiseren of protesteren. „Mijn tentamens zijn opeens een maand naar voren gehaald”, zegt Bahareh (23), een student Spaans. „Ik moet nu het werk van weken in een paar dagen doen.”

Het internet, dat toch al piept en kraakt onder de staatscensuur, is teruggevallen tot snelheden van voor 1994. De speciale software die veel Iraniërs stiekem gebruiken om voorbij de blokkades te komen wordt rigoureus gesaboteerd door het gehele internet iedere minuut een paar seconden volledig uit te zetten, waardoor de software gesignaleerd wordt.

Gebruikers van internetcafés, één van de weinige plekken waar men zonder toegewezen IP-adres anoniem het web op kan, moeten sinds vorige week voor gebruik eerst hun burgerservicenummer invullen.

Het zijn grootse maatregelen, die volgens velen onnodig zijn. „Ze zijn bang dat we ons online organiseren zoals in 2009”, zegt Shahab (27), een activist. „Maar iedereen in Teheran is lamgeslagen. Niemand wil iets doen.”

Mocht iemand toch denken aan een verstoring van het ‘feest der democratie’, dan zullen de veiligheidstroepen die zich de afgelopen jaren bij de minste aanleiding op straten en pleinen opstellen, die wel doen twijfelen.

De staats-tv toont beelden van vier jaar geleden met kiezers die trots hun identiteitskaarten omhoog houden. „Ik stem om de vijand een klap in het gezicht te geven”, zeggen ze volgens script. „Nog 27 dagen tot de verkiezingen”, buldert de voice over. „Lang leve Iran!”