3D-hoofd Beatrix toch niet vernietigd

3D-print Ground3d Maurice Boyer

Wassenbeeldenmuseum Madame Tussauds heeft actie ondernomen tegen het Beatrix-hoofd dat Ground3d sinds enkele weken verkoopt, voor 1.500 euro per stuk. Ground3d is een ‘platform voor 3D-print’. De portretten, 33 in totaal, zijn gemaakt met een 3D-printer op basis van foto’s die genomen zijn van Beatrix’ wassen beeld in Tussauds, op de Dam in Amsterdam. Er staat er een in galerie CNCPT13 aan de Prinsengracht in Amsterdam.

De advocaten van het museum stuurden een gepeperde brief naar het platform. Tussauds eiste dat de beelden uit de handel worden genomen en worden vernietigd. „Dit is een vorm van diefstal”, legt Annemiek Dolfin van Tussauds uit. „Je mag wel foto’s maken in ons museum, maar je kunt die natuurlijk niet gebruiken voor het maken van een kopie die je vervolgens verkoopt. Dan schend je het auteursrecht.”

Hoogleraar intellectueel eigendomsrecht Dirk Visser (Universiteit Leiden) meent dat de kunstenaars „in een kwetsbare positie” zitten. Het museum stelt weliswaar in reclamemateriaal dat de wassen beelden één op één corresponderen met de werkelijkheid, maar nu mensen kopieën van die beelden hebben gemaakt, meent de instelling dat zij een eigen ‘artistieke’ toevoeging aan de werkelijkheid doet. Daarom claimt het museum het auteursrecht op de beelden. Terecht, volgens hoogleraar Visser.

De kunstenaars die de 3D-prints hebben gemaakt, realiseerden zich hun kwetsbare positie. Tegelijk begrepen ze dat het vernietigen van de hoofden van de prinses voor het museum slechte publiciteit zou genereren. Nadat ze lieten weten tot vernietiging bereid te zijn, eventueel in een tv-programma, raakten de partijen in gesprek. Ze laten weten dat het waarschijnlijk niet tot een rechtszaak komt. Eerder tot verregaande samenwerking, waarbij een 3D-printer wordt ingezet in het museum.