Orderboek luchtvaart zegt niets

Het onverbeterlijke optimisme van de luchtvaartindustrie werkt als het lampje ‘stoelriemen vast’ aan het adres van investeerders. Dat is de conclusie van een onderzoek door Breakingviews naar wereldwijde vliegtuigorders en economische groei. Agressieve bestellingen van toestellen zijn omgekeerd evenredig aan internationale economische groei een jaar later. Als dat verband standhoudt, wijzen grote orders door Aziatische luchtvaartmaatschappijen op een groeiend risico van economische turbulentie volgend jaar.

Het onderzoek keek naar bestellingen sinds 1995, vooral de jaren waarin maatschappijen hun vloot met een bovengemiddeld hoog tempo uitbreidden. Vervolgens werd de economische groei in het jaar erop in beschouwing genomen. Een krimp van 0,5 procent of meer gold als een economische vertraging.

Het gestelde verband is duidelijk waarneembaar. Luchtvaartmaatschappijen plaatsten ongeveer 30 procent meer vliegtuigen in 1997 dan in 1996. Een jaar later stagneerde de wereldeconomie. Bestellingen verdubbelden bijna in 2000, gevolgd door een neergang. De vraag naar toestellen steeg met 33 procent in het jaar voor de crisis van 2008. In 2011 was er opnieuw een piek in orders, in 2012 vertraagde de groei.

Natuurlijk zijn luchtvaartmaatschappijen niet verantwoordelijk voor recessies. Maar het lijkt er wel op dat ze vaak vliegtuigen kopen in een laat stadium van de economische cyclus.

Dit jaar zijn tot nog toe 714 vliegtuigen besteld (min annuleringen), een cijfer dat is opgestuwd door een enorme aankoop door het Indonesische Lion Air ter waarde van 24 miljard dollar. Als het totaal dit jaar het aantal van 2.232 van vorig jaar evenaart, is er volgens de analyse van Breakingviews een kans van 42 procent dat de wereldeconomie in 2014 op turbulentie stuit.

Natuurlijk moet deze voorspelling, zoals alle voorspellingen, met een korrel zout worden genomen. Los van de vraag naar vliegtuigen is er elk jaar een kans van een op drie dat economische groei stagneert.

Officiële voorspellingen wijzen niet op een neergang. Het Internationale Monetaire Fonds verwacht een wereldwijde economische groei van 3,4 procent in 2014, na 2,6 procent dit jaar. Maar als luchtvaartmaatschappijen hun honger naar nieuwe toestellen niet matigen, kunnen investeerders uit voorzorg wellicht maar beter hun stoelriemen vastmaken.

Breakingviews is een dagelijks financieel commentaar uit het buitenland. Vertaling Frank Kuin.