Brieven

Barbara Beuys

In een interview met de Duitse schrijfster Barbara Beuys (Boeken, 03.05.2013) naar aanleiding van haar boek Leven met de vijand zegt zij: ‘Het grootste raadsel van de Duitse bezetting in Nederland is dat er relatief veel Joden zijn weggevoerd en vermoord. Historici zijn er nog steeds niet uit hoe dat komt’.Twee zinnen, twee fouten: Sinds 2011 bestaat dat raadsel niet meer. In dat jaar publiceerden de historici Pim Griffioen en Ron Zeller hun magnum opus Jodenvervolging in Nederland, Frankrijk en België 1940-1945. Zij geven drie oorzaken van de grootschalige deportatie in Nederland.

Ten eerste de vrijwel onbeperkte zeggenschap van de Duitse politie over organisatie en uitvoering van de deportaties; ten tweede de – in vergelijking met Frankrijk en België – latere opkomst van georganiseerd verzet en de minder aanwezige onderduikmogelijkheden; en ten derde de mate en aard waarin de bezetter in Nederland tijdens de deportaties de Joodsche Raad bleef gebruiken.

Barbara Beuys herhaalt dus de vraag die vele historici vóór haar al stelden. Maar dankzij het werk van Griffioen en Zeller weten we nu wél waarom de Nederlandse Joden meer zijn getroffen dan de Franse en Belgische Joden. Het wordt tijd dat die kennis gemeengoed wordt.

Willem Huberts, Nijmegen

Aanvulling

Bij het interview met econoom James Robinson (Boeken 03.05.2013) stond de Nederlandstalige editie van zijn boek Why nations fail niet vermeld. De titel luidt: Waarom sommige landen rijk zijn en andere arm. (Uitgeverij Nieuw Amsterdam, € 34,95).

    • Willem Huberts