Proces tegen neonazi's in München begonnen

Bij het begin van het antiterreurproces tegen neonazi Beate Zschäpe en vier medeplichtigen vanochtend in München konden de vijfhonderd aanwezige politiemensen met moeite de rust bewaren. Turkse demonstranten eisten tot het proces te worden toegelaten. De politie had de omgeving van de rechtbank hermetisch afgesloten.

Vandaag is het grootste proces in Duitsland tegen extreem-rechts geweld sinds de Tweede Wereldoorlog begonnen, nadat het eerst was uitgesteld na onenigheid over het toelaten van Turkse journalisten. Zschäpe wordt ervan beschuldigd samen met twee anderen, Uwe Mundlos en Uwe Böhnhardt een ultrarechtse terreurgroep gevormd te hebben, de Nationalsozialistische Untergrund (NSU). Beide mannen, die bij hun arrestatie in november 2011 omkwamen, zouden tussen 2000 en 2007 in heel Duitsland acht Turkse middenstanders, een met een Griekse achtergrond en een Duitse politieagent hebben doodgeschoten, en twee bomaanslagen hebben gepleegd.

Het Openbaar Ministerie beschouwt Zschäpe als mededader. Haar aanwezigheid zou als camouflage voor de terreurcel hebben gediend. Ook wordt zij beschuldigd van het medeoprichten van de terreurgroep en van doodslag en brandstichting. Zij kan veroordeeld worden tot levenslange gevangenisstraf.

De politieke en maatschappelijke betekenis van het proces reikt verder dan de schuldvraag. Slachtoffers en hun families willen weten waarom zij jarenlang door justitie en politie zijn gecriminaliseerd. Opsporingsautoriteiten zochten stelselmatig naar schuldigen in de Turkse onderwereld. Hoe kon de terreurcel tien jaar lang ongehinderd zijn gang gaan?

Door het falen van de Duitse opsporingsdiensten en de mogelijke betrokkenheid van binnenlandse veiligheidsdiensten staat de geloofwaardigheid van de Duitse rechtsstaat op het spel. Dat betoogde gisteren ook de voorzitter van de onderzoekscommissie in de Bondsdag naar het falen van de opsporing, Sebastian Edathy, op Spiegel online. Hij waarschuwde voor overspannen verwachtingen over de uitkomst van het proces.

Profiel Zschäpe: Bijlage De Wereld