Teruglezen liveblog: de inhuldiging van koning Willem-Alexander in de Nieuwe Kerk

Afsluiten en nieuw liveblog

We gaan dit liveblog afsluiten en gaan verder in een nieuw liveblog over de Koningsvaart.

Hieronder een kort overzicht van de gebeurtenissen in Amsterdam van vanmorgen en vanmiddag:

  • Koninginnenacht is zonder grote incidenten verlopen. In Amsterdam zijn in totaal zeventig mensen opgepakt, voornamelijk voor 'lichte vergrijpen'. Dat is vergelijkbaar met andere jaren.
  • De Dam stroomde in de loop van de ochtend langzaam maar zeker helemaal vol, 25.000 mensen wachtten er op de balkonscène.
  • Koningin Beatrix arriveerde even na 10.00 uur in de Mozeszaal van het Paleis op de Dam voor het ondertekenen van de Akte van Abdicatie. Beatrix sprak kort voor zij en haar zoon hun handtekening plaatsten:

    "Vandaag maak ik plaats voor een nieuwe generatie. Ik sta op het punt om het Koningschap over te dragen aan mijn zoon Willem-Alexander."

  • Prinses Beatrix, koning Willem-Alexander en koningin Máxima verschenen na de abdicatie op het balkon van het Paleis op de Dam. Beatrix sprak tot haar zoon en zei:

    "Enkele ogenblikken geleden heb ik afstand gedaan van de troon. Ik ben gelukkig en dankbaar u te mogen voorstellen uw nieuwe koning: Willem-Alexander."

    Na haar korte toespraak zei Beatrix in de microfoon tegen Willem-Alexander en Máxima: "Even wuiven misschien". Vervolgens sprak de nieuwe koning:

    "Lieve moeder, vandaag heeft u afstand gedaan van het koningschap. 33 bewogen jaren waarvoor wij u intens, intens dankbaar zijn. Ik wil u en alle mensen in ons koninkrijk hartelijk bedanken voor al uw steun en toeverlaat. Dank u wel."

  • De politie verrichte deze ochtend twee arrestaties, maar deze waren onterecht. Hiervoor zijn excuses aangeboden. Een van de arrestanten is de studente Joanna, die eerder dit jaar ook al in aanraking kwam met de politie.
  • Iets voor 14 uur opende Eerste Kamervoorzitter Fred de Graaf de vergadering der Staten-Generaal in de Nieuwe Kerk. Daar hield Koning Willem-Alexander tijdens zijn inhuldiging voor het eerst een toespraak. De hele tekst kun je hier teruglezen en bekijk hier onze in beeld-serie.
  • Koning Willem-Alexander legde kort daarna de officiële eed af.
  • Een van de twee gearresteerde republikeinen, Hans Maessen, sprak uitgebreid met nrc.nl. Volgens hem was de arrestatie, door de politie al een 'inschattingsfout' genoemd, een "georkestreerde actie".
  • Na de inhuldiging in de Nieuwe Kerk vond er een officiële receptie in het Paleis op de Dam.
  • Op het Centraal Station in Amsterdam vond een steekpartij plaats, meldde de politie. Vier mensen zijn aangehouden. Eén persoon werd met nog onbekende verwondingen naar het ziekenhuis gebracht.
  • De Amsterdamse burgemeester Van der Laan reageerde tegenover stadszender AT5 tevreden op het verloop van de dag. Zo zijn er minder arrestaties geweest dan eerdere Koninginnedagen.

Koning Willem-Alexander en koningin Máxima vertrokken

Koning Willem-Alexander en koningin Máxima zijn vertrokken bij het Paleis op de Dam om op weg te gaan naar het Eye Filmmuseum voor de uitvoering van het Koningslied om 19.30 uur. Daarna begint de Koningsvaart.

Van der Laan tegen AT5: ik weet niks van

Burgemeester Van der Laan zei ook tegen AT5 dat de arrestatie van de antimonarchiedemonstrante een beoordelingsfout was. Of ze daarna niet meer kon demonstreren wist hij niets:

Ali B gaat straks rappen

Ali B, die ook meeschreef aan het Koningslied, zal straks tijdens de show aan het IJ, die hij presenteert ook een eigen ode brengen aan de nieuwe koning:

"Ik ga een rap doen, geschreven vanuit: waar raakt de koning mij. Ik probeer vanuit mijn hart die rap te brengen."

Willem-Alexander laat zich vaak van zijn beste kant zien als supporter bij sportevenementen, vindt Ali B.

"Als supporter komt hij echt binnen en daar gaat mijn rap over."

Sfeer op de Dam iets grimmiger

Na een gemoedelijke dag is de sfeer op de Dam nu een klein beetje aan het veranderen:

Koningsvaart kijken? Ga naar Amsterdam-Noord

De gemeente Amsterdam wijst erop dat mensen die de Koningsvaart willen zien, het beste naar Amsterdam-Noord kunnen gaan. Daar is nog voldoende plek om de Koningsvaart goed te kunnen zien. De ponten vanuit het centrum naar Amsterdam-Noord varen tussen 17.30 en 21.30 uur tussen de Westerdoksdijk (naast het Paleis van Justitie) en de Distelweg. Vanaf de Distelweg in Amsterdam-Noord staan routeborden naar het Oeverpark.

Op een paar minuten loopafstand is ook een bus te nemen naar de Noordwal (halte Meeuwenlaan). Vanaf 21.30 uur varen de reguliere ponten weer tussen Amsterdam-Noord en Centraal Station. De Koningsvaart is ook te zien vanaf de Sumatrakade op het Java-eiland, maar tickets voor het evenement op dat terrein zijn uitverkocht.

Ondertussen...

Koninginnedag wordt niet alleen in Amsterdam uitbundig gevierd:

Koninginnedag in Utrecht vanmiddag. Foto ANP / Erik van 't Woud

Twitter avatar landmacht KoninklijkeLandmacht In missiegebieden laat #landmacht #abdicatie ook niet ongemerkt voorbijgaan. http://t.co/lR0IOsgicR

Twitter avatar zosiakooi Zosia Kooi Also in #NewYork we celebrate the last #Queensday and welcome our new king! Lang leve de W van Willem! #koninginnedag http://t.co/HQbpJTxPea

Ewbank: het draait niet om mij

In Ahoy in Rotterdam is het concert 'Samen voor Oranje' ondertussen begonnen, waar later vanavond ook het Koningslied wordt opgevoerd. Het meezingconcert is te volgen via Best 24 en Radio 2.

John Ewbank wil weinig kwijt over alle ophef rond het door hem gecomponeerde Koningslied, zei hij tegen de NOS vanuit Ahoy.

"Het draait niet om mij, maar om het feit dat we een nieuwe koning hebben, daarom heb ik er niet zo veel over te zeggen."

Gisteravond werd bekend dat Ewbank toch aanwezig is bij de uitvoering in Ahoy in Rotterdam. Hij had het omstreden lied eerder teruggetrokken na een storm van kritiek, maar het Nationaal Comité Inhuldiging wilde toch vasthouden aan het lied. En dus wordt het om 19.30 uur opgevoerd. Koning Willem-Alexander kan het lied zien in filmmuseum Eye in Amsterdam.

Schepen maken zich klaar voor Koningsvaart

Het IJ in Amsterdam heeft zich ondertussen gevuld met schepen die deel uitmaken van de Koningsvaart later vanavond. In totaal varen er 250 schepen mee. Op diverse plaatsen langs het water is inmiddels een programma begonnen 'om de sfeer er goed in te brengen'.

Uitzicht op het IJ tijdens Koninginnedag, waar straks de Koningsvaart plaatsvindt. Foto ANP / Stanley Gontha

De veerponten varen pas weer na 22.00 uur. De vaartocht voert onder meer langs filmmuseum Eye, het Oeverpark en de Kop van Java. De afsluiting is op het Java-eiland, waar het Concertgebouworkest en dj Armin van Buuren samen optreden.

Museumplein = vol

Het Museumplein is vol, zo meldt de politie aan Novum. De drukte is zo groot, dat feestgangers wordt geadviseerd niet meer naar het Museumplein te komen, maar een andere locatie op te zoeken.

Het Museumplein in Amsterdam is inmiddels zo volgestroomd met publiek dat de politie adviseert om een andere feestlocatie te zoeken. Foto ANP / Evert Elzinga

Bezoekers die toch een glimp op willen vangen van de feestelijkheden op het plein kunnen beter op andere plaatsen in de stad via schermen kijken. Ook adviseert de gemeente om langzaamaan richting het IJ te lopen voor de Koningsvaart vanavond.

Jurk van Laurentien:

In tegenstelling tot de lof voor de jurken die koningin Maxima vandaag en gisteren droeg, kan de verschijning van prinses Laurentien op kritiek rekenen. Imagostylist Dyanne Beekman vindt de framboise jurk die de prinses droeg niet kunnen:

"Zij was veel te dominant aanwezig, met de combinatie van haar hoed, de kleur van de jurk en haar sjerp. Ik zeg het niet vaak, maar dat vond ik echt 'not done'."

Prins Constantijn en zijn vrouw Laurentien in een framboise jurk arriveren bij de Nieuwe Kerk vanmorgen voor de inhuldiging. Foto ANP / Martijn Beekman


Landmacht en koning Willem-Alexander begroeten elkaar

In een dagorder (proclamatie van belangrijk nieuws) benadrukt koning Willem-Alexander de belangrijke band met de Landmacht:

Twitter avatar landmacht KoninklijkeLandmacht ".. Als het echt nodig is, staat u er. .." aldus #koning Willem-Alexander in speciale dagorder #troon #landmacht http://t.co/PLnFyAgnM4

De Koninklijke Landmacht grijpt de troonswisseling op zijn beurt ook aan om tegelijkertijd even aan een stukje werving te doen:

Van der Laan is een tevreden man tot nu toe

De Amsterdamse burgemeester Van der Laan is tot nu toe tevreden over het verloop van de dag, meldt de NOS. Er zijn minder arrestaties dan bij vorige Koninginnedagen en er zijn ook minder ambulances ingezet. Het aantal reizigers is tot nu toe ook nog steeds niet meer dan andere jaren: tot 15.00 uur vanmiddag reisden er 180.000 reizigers met de trein naar de hoofdstad. De NS had op meer mensen gerekend.

De burgemeesters betreurt overigens de onterechte arrestatie van de twee demonstranten vanochtend op de Dam. Er gaat een grote bos bloemen naar de twee, zo verzekert hij.

Allemaal even 'kaas' zeggen

Koning Willem-Alexander, zijn vrouw koningin Maxima en hun kinderen poseren voorafgaand aan de receptie in het Paleis op de Dam, samen met hun gasten.

Een groepsportret. Foto AFP / Michel Porro

Politie: arrestatie Republikeinse arrestant inschattingsfout

In het interview met de republikeinse demonstrant Hans Maessen dat nu hier te lezen is, is Maessen niet te spreken over zijn behandeling door de politie. Maessen noemt zijn arrestatie het "Pyongyang aan de Amstel".

De troonswisseling in beeld toen en nu

Collega Lex Boon heeft een mooie vergelijking gemaakt van foto's tijdens de troonswisseling van 1980 en nu.

rellende krakers links en feestvierders rechts. Zoek de verschillen:


Steekpartij bij CS

Bij Centraal Station is een steekpartij geweest. Dat bevestigt de politie Amsterdam tegenover nrc.nl. Er zijn vier mensen aangehouden. Eén persoon is met onbekend letsel overgebracht naar een ziekenhuis. Het steekincident vond iets na vieren plaats op het Stationsplein.

Twitter avatar Politie_Adam Politie Amsterdam eo Steekincident op Stationsplein, 4 personen aangehouden, 1 slachtoffer is met onbekend letsel naar ziekenhuis overgebracht.

Vrijmarkt in Amsterdam en Eindhoven

Zoals altijd kunnen koopjesjagers op de traditionele vrijmarkt hun slag slaan. En nu het zonnetje vanmiddag is doorgekomen, is het goed toeven:

Het is natuurlijk de bedoeling van de zooi af te komen, maar dat lukt niet altijd...

Twitter avatar FemkeHalsema Femke Halsema Maar daar krijg je dit dan voor terug #vrijmarktnachtmerrie http://t.co/Q43Cpmen70

Twitter avatar FemkeHalsema Femke Halsema Wij zijn (bijna) los http://t.co/fOEyKVPmft

Interview met Republikeinse arrestant Joanne

De NOS interviewde de andere Republikeinse arrestant die eerder vandaag gearresteerd werd:

Koning Willem-Alexander weer terug in Paleis op de Dam

Na de inhuldiging in de Nieuwe Kerk heeft koning Willem-Alexander zich weer naar het Paleis op de Dam begeven. Daar wordt over een half uur een besloten receptie gehouden waarbij ook de leden van de Staten-Generaal, het corps diplomatique en de rijksministerraad bij zijn.

De Burgerzaal van het Koninklijk Paleis op de Dam. Foto ANP / Marcel Antonisse

De receptie vindt plaats in de Burgerzaal van het paleis. Deze zaal is 'een weerspiegeling van de kosmos', met beeldhouwwerk van de zeventiende-eeuwse beeldhouwer Artus Quellinus. Wat zich precies gaat afspelen in de zaal is niet bekend.

Republikeinse arrestant: arrestatie is een georkestreerde actie

Eerder vandaag werden twee Republikeinse demonstranten gearresteerd tijdens een demonstratie op het Waterlooplein. Een van hen is Hans Maessen, campagneleider van het Republikeins Genootschap. Tegenover nrc.nl zegt hij over zijn eigen aanhouding:

"Het is een georkestreerde actie, over het hoofd van burgemeester Van der Laan."

Een antimonarchist op het Waterlooplein in Amsterdam in discussie met de politie. De locatie is officieel door de gemeente aangewezen als demonstratieplek. Foto ANP / Koen Verheijden


Samen met medeactiviste Joanna, bekend van een afgebroken protest in februari, werd de republikeinse demonstrant in een politiebusje gezet.

"Die reed 150 meter achteruit de Damrak op. Aldaar werden we overgezet in een ander busje. Deur aan deur, zodat niemand kon zien wat er gebeurde. Vervolgens werden we een uur lang door de stad gereden. Uiteindelijk arriveerden we bij Frederiksplein, het hoofdbureau van de politie."

Daar moest hij zijn spullen inleveren en even de arrestantencel in.

De politie doet de aanhouding af als een foutje, maar Maessen gelooft dat niet. Vanmiddag liep hij met het protestbord 'Geen monarchie maar democratie' ook het redactiegebouw van NRC binnen. Om 16.30 uur doet Maessen op nrc.nl zijn hele verhaal. De demonstratie heeft zo'n twee- tot driehonderd man getrokken.

Op het Waterlooplein demonstreren de actiegroep 'Het is 2013', het Nieuw Republikeins Genootschap (NRG) en Pro Republica gezamenlijk tegen de monarchie. Foto ANP / Koen Verheijden

Ongeveer evenveel treinreizigers als vorig jaar

Tot 13.00 uur vanmiddag zijn 114.000 treinreizigers naar Amsterdam gereisd. En ze komen overal vandaan:

De gemeente Amsterdam meldde eerder vandaag dat op de Amsterdamse treinstations twee keer zo veel reizigers waren dan vorig jaar op Koninginnedag. Maar volgens een woordvoerder van de NS is met die cijfers mogelijk iets misgegaan. Het aantal reizigers dat met de trein naar de hoofdstad reist is namelijk vergelijkbaar met vorig jaar, meldt een woordvoerder van NS.

Toestroom van treinreizigers in Amsterdam. Foto ANP / Inge van Mill

Het koningspaar verlaat De Nieuwe Kerk

Het koningspaar en de gasten hebben inmiddels allemaal De Nieuwe Kerk verlaten.

Koning Willem-Alexander en koningin Maxima verlaten De Nieuwe Kerk na de inhuldiging. Foto Pool / Jasper Juinen

Foutje, bedankt

Foutje op de site van www.koninklijkhuis.nl: er stond 'Koningin' Willem-Alexander:

Screenshot van de pagina.

Inmiddels is de site alweer aangepast.

Vier prinsessen op een rij

Beatrix nam in de Nieuwe Kerk plaats tussen haar kleindochters:

Foto ANP

'Jurk van Jan Taminiau is vorstelijk en toch bescheiden'

Milou van Rossum, moderedacteur van NRC Handelsblad, over de blauwe jurk van Máxima:

"De kraag, de schouders en de cape zijn prachtig. Het geheel is vorstelijk en toch bescheiden. Ik ben blij dat ze Jan Taminiau, een Nederlandse ontwerper draagt."

Over de traditionele mantel waarin de koning verscheen is ze een stuk minder enthousiast:

"Die koningsmantel, die is heel raar, het geeft het geheel iets heel mafs en kostuumachtigs"

Video: de volledige eed van Willem-Alexander

Eerste en Tweede Kamerleden zweren trouw

De Kamerleden zweren momenteel ieder trouw aan de koning. Daarvoor gebruiken zij de tekst "Zo waarlijk helpe mij God almachtig" of "Dat beloof ik". In alfabetische volgorde worden zij opgeroepen, staan ze op en leggen hun eed af.

Dit wordt gevolgd door driemaal 'hoera' in koor en de woorden: 'leve de koning'

De nieuwe koning legt zijn eed af

Onder toeziend oog van de wereld legt Willem-Alexander zijn eed af. Bekijk de volledige fotoserie hier:

Foto ANP

Willem-Alexander: democratie is gestoeld op vertrouwen

De nieuwe koning spreekt de natie toe in een toespraak tijdens de officiële beëdiging. Lees de volledige tekst hier.

"Vandaag ben ik naar vergadering gekomen om als uw koning te worden beëdigd en ingehuldigd. [...] "(Deze vergadering) symboliseert onze constitutionele verhoudingen. In de loop van twee eeuwen is het koningschap onlosmakelijk verbonden geraakt met parlementaire democratie.

Democratie is gestoeld op wederkerig vertrouwen: vertrouwen van burgers in hun overheid, overheid die zich aan recht gebonden weet en perspectieven biedt, maar ook vertrouwen van de overheid in haar burgers. [...]

33 jaar lang heeft zij (Beatrix, red.) vertrouwen gegeven en het haar gegeven vertrouwen niet beschadigd. Zij stond voor waarden die in de Grondwet zijn verankerd. [...] Zij gaf daaraan uiting als zij dat nodig vond. Het feit dat de koning geen politieke verantwoordelijkheid heeft betekent niet dat hij geen eigen verantwoordelijkheid draagt. [...]

"Iedere koning geeft een eigen invulling aan het ambt, en is andere persoon in andere tijd. Het koningschap is niet statisch, binnen staatsrechtelijke regels moet het zich steeds kunnen aanpassen aan veranderende omstandigheden. [...] Tegelijkertijd is het koningschap een symbool van continuïteit en gezamenlijkheid en een directe verbinding met een staatkundig verleden. [...] In de geschiedenis is dit de waarde die we delen, een van de waarden van een dienende rol koning. [...]

Ik treed aan in periode dat velen in het koninkrijk zich kwetsbaar of onzeker voelen. Dat kinderen het beter krijgen dan hun ouders lijkt minder vanzelfsprekend dan vroeger. Onze kracht ligt dan ook niet in afzondering, maar in samenwerking" [...]

"Eenheid en verscheidenheid, eigenheid en aanpassingsvermogen, besef van waarden, van tradities en nieuwsgierigheid wat toekomst brengt, die kenmerken hebben ons in loop geschiedenis gemaakt tot wie we zijn."

De koning en koningin betreden de kerk

De eerste foto is gearriveerd van de koning en koningin die worden beëdigd in de Nieuwe Kerk. Willem Alexander spreekt het land, en zijn voorganger toe. Zijn moeder reageert ontroerd op de toespraak van haar zoon, zo is op de live beelden te zien.

Foto ANP

Inderdaad, het is Jan Taminau

De geruchten kloppen inderdaad, Jan Taminiau heeft de jurk ontworpen die Máxima draagt tijdens de beëdiging. Eerder vandaag droeg ze een creatie van Natan.

Beatrix is binnen, Willem-Alexander arriveert nu

Willem-Alexander arriveert nu in de Nieuwe Kerk in de traditionele mantel met aan zijn arm Máxima in een bij ons nog onbekende ontwerper. De foto's volgen zsm. Beatrix wacht de twee op:

Foto ANP

De tekst die Willem-Alexander straks uitspreekt

Als koning Willem-Alexander zometeen in de Nieuwe Kerk is gearriveerd, wordt beëdigd en ingehuldigd. Willem-Alexander houdt een inhuldigingstoespraak en legt vervolgens deze eed af:

"Ik zweer (beloof) aan de volkeren van het Koninkrijk dat Ik het Statuut voor het Koninkrijk en de Grondwet steeds zal onderhouden en handhaven.

Ik zweer (beloof) dat Ik de onafhankelijkheid en het grondgebied van het Koninkrijk met al Mijn vermogen zal verdedigen en bewaren; dat Ik de vrijheid en de rechten van alle Nederlanders en alle ingezetenen zal beschermen, en tot instandhouding en bevordering van de welvaart alle middelen zal aanwenden welke de wetten Mij ter beschikking stellen, zoals een goed en getrouw Koning schuldig is te doen.

Zo waarlijk helpe Mij God almachtig! (Dat beloven wij!)"

Prinses Beatrix deed dit bij haar inhuldiging in 1980 als volgt:

Ruim 200 man op demonstratie Waterlooplein

De republikeinse demonstratie op het Waterlooplein trekt zo'n twee- tot driehonderd man. Oorspronkelijk zou de bijeenkomst worden afgetrapt door studente Joanna, die eerder ten onrechte werd aangehouden.

"Ze is een beetje van slag door haar arrestatie", zegt Peter Posthumus van het Nieuw Republikeins Genootschap. Op het Waterlooplein staat een podium waarop een dichter en een dj optreden. De demonstranten delen folders uit met 'Stop de Controledrift'.

Prominente gasten vullen de Nieuwe Kerk

Ook uit Groot-Brittannië zijn koninklijke gasten overgevlogen:

Prins Charles en zijn Camilla. Foto ANP

Ceremonie van start

Voorzitter Fred de Graaf heeft zojuist de verenigde vergadering der Staten-Generaal geopend, de koninklijke familie arriveert zeer spoedig. De zitting begon iets later dan gepland.

Vanaf 14.00 uur arriveert de koning zelf met zijn hoofdcortège. Hij wordt door de ceremoniemeester verwelkomd met de plechtige aankondiging 'De Koning'. Daarna spreekt Willem-Alexander de verenigde vergadering en overige aanwezigen toe en legt hij de eed af. Vervolgens leggen de parlementariërs, op enkele dissidenten na, ook een eed of belofte af.

Het is extreem druk in Amsterdam, maar zo ervaart niet iedereen het

De politie noemt het 'extreem druk', met name aan het begin van de Kalverstraat, een plek om te vermijden is het advies:

Twitter avatar Politie_Adam Politie Amsterdam eo Het is extreem druk aan het begin van de Kalverstraat. Advies: kom je vanaf de Dam, vermijd dan de Kalverstraat. #troon

Het aantal afgereisde treinreizigers onderstreept de hevige drukte die de politie signaleert, zo twittert RTL-verslaggever Jeroen Wetzels

Twitter avatar jeroenwetzels Jeroen Wetzels Amsterdam turft twee keer zoveel bezoekers via stations als op normale Koninginnedag. Tot 12.15 ongeveer 78.000 treinreizigers. #troon

En toch, onze eigen verslaggever Bas Blokker vindt dat het reuze meevalt:

Twitter avatar basblokkernrc Bas Blokker Het lijkt minder druk in Amsterdam dan vorig jaar. Oproep Vd Laan (blijf vooral thuis tv kijken) heeft succes gehad

En ook de regalia liggen klaar. Regalia?

Op de Credenstafel in De Nieuwe Kerk, die voor de zetels van koning Willem-Alexander en koningin Máxima staat, liggen de zogeheten regalia. Dit zijn de voorwerpen die de macht van de vorst symboliseren en traditioneel worden gebruikt tijdens de inhuldiging.

Tot de regalia behoren de kroon, de scepter, het rijkszwaard, de rijksappel en de rijksbanier.

Vergulde armstoelen voor de koning en koningin

Tijdens de inhuldiging nemen koning Willem-Alexander en koningin Máxima straks plaats op vergulde armstoelen uit 1901. De stoelen maken deel uit van een ameublement dat koningin Wilhelmina destijds cadeau kreeg ter gelegenheid van haar huwelijk met prins Hendrik.

De armstoelen hebben een brede zitting en een rechte rugleuning en zijn ooit gemaakt door de firma H. E. Jansen & Zonen te Amsterdam. Sinds 1902 staan de meubelen in Paleis Het Loo. De stoelen zijn voor de inhuldiging van vanmiddag opgeknapt. De oorspronkelijke geborduurde bekleding was niet meer geschikt voor gebruik en is vervangen door een goudkleurige Italiaanse zijden damast.

Foto ANP / Robin Utrecht

Van Japan tot Jordanië: negentien landen zijn vertegenwoordigd

Negentien vertegenwoordigingen van vorstenhuizen zijn vanmiddag in De Nieuwe Kerk getuige van de inhuldiging. Onder hen kroonprinses Masako van Japan, die voor de inhuldiging van koning Willem-Alexander voor het eerst in elf jaar haar land verliet. De prinses lijdt al jaren aan een stressstoornis die haar belette deel te nemen aan officiële gelegenheden.

Onder de andere aanwezigen zijn kroonprinsen van Bahrein, Denemarken, Jordanië, Zweden en Noorwegen. De traditie wil dat er geen regerende vorsten komen, al komt Albert II van Monaco wel.

De Britse prins Charles, tien jaar jonger dan Beatrix, komt met zijn vrouw Camilla. Andere bijzondere gasten zijn oud-secretaris-generaal van de Verenigde Naties Kofi Annan en IOC-voorzitter Jacques Rogge.

De Nieuwe Kerk stroomt vol

Epke Zonderland is van de partij, en voelt zich vereerd.


In onze nieuwe fotoserie zien we de Nieuwe Kerk langzaam vollopen, waar de kroon klaarligt voor Willem-Alexander.

Dit gaat er de komende uren gebeuren

Hoe ziet het officiële programma er de komende uren uit? De koninklijke familie is nu aan het lunchen in het Paleis op de Dam. Om 13.30u begint dan in De Nieuwe Kerk naast het paleis de Verenigde Vergadering van de Staten-Generaal. Voorzitter Fred de Graaf van de senaat opent die bijeenkomst aan het begin van de middag. Aanwezig zijn onder anderen de leden van de Tweede Kamer en Eerste Kamer.

Om 13.50 uur lopen prinses Beatrix en de overige leden van de koninklijke familie naar de Nieuwe Kerk. Om 14.00 uur volgen dan koning Willem-Alexander en koningin Máxima. Bij binnenkomst klinkt het Wilhelmus terwijl Willem-Alexander, gehuld in de hermelijnen koningsmantel, naar de troon loopt. Daarna wordt hij beëdigd en ingehuldigd en houdt de koning een toespraak, waarin hij voor het eerst uitgebreid zal ingaan op zijn ambities en prioriteiten.

Fred de Graaf, de voorzitter van de Verenigde Vergadering, houdt daarna een toespraak. Hij legt de inhuldigingsverklaring af, daarna leggen de leden van de Staten-Generaal en gedelegeerden van de Staten van de landen Aruba, Curaçao en Sint Maarten een eed of belofte afleggen. Zestien leden van de Eerste en Tweede Kamer zullen de eed niet afleggen, een deel daarvan zal wel aanwezig zijn.

Beëdiging krijgt passende muzikale begeleiding

Vier gezelschappen geven vanmiddag muzikale invulling aan de inhuldiging in De Nieuwe Kerk:

  • Amsterdam Sinfonietta
  • het Nederlands Blazers Ensemble
  • het Nederlands Kamerkoor
  • het Nieuw Amsterdams Kinderkoor

De vaste organist van De Nieuwe Kerk, Bernard Winsemius, verleent medewerking.

Willem-Alexander draagt omstreden hermelijnen mantel

Als koning Willem-Alexander straks om 14.00u vanuit het Paleis op de Dam naar De Nieuwe Kerk loopt, zal hij de hermelijnen koningsmantel dragen. De RVD beweert dat het nog altijd om de mantel gaat die koning Willem I al bij zijn inhuldiging in 1815 droeg, maar in werkelijkheid is de mantel in 1948 vervangen door een nieuw exemplaar. Lees hier meer over de bewogen geschiedenis van de mantel.

De mantel is overigens nog om een andere reden omstreden: er zit bont in en dat vindt bijvoorbeeld de Partij voor de Dieren maar niks. Willem-Alexander verdedigde in het televisie-interview met de NOS en RTL zijn beslissing om de mantel toch te dragen als volgt:

"Het is zo’n traditie om die mantel aan te trekken, en natuurlijk is hij over die 200 jaar dat hij nu gebruikt is, aangepast, andere vormen, bijgewerkt, enzovoorts. Dat begrijp ik ook wel. Maar ik houd rekening met gevoelens van mensen, absoluut, maar een deel van de traditie is toch het dragen van die mantel. En je staat nu eenmaal voor continuïteit van een systeem van 200 jaar, dus daar hoort die mantel bij."

Amsterdam maakt zich op voor beëdiging

Welkom in ons tweede liveblog van deze historische dag, ons vervolg op het liveblog over de abdicatie. De abdicatie is voltooid, Willem-Alexander is onze nieuwe koning. We gaan u hier op de hoogte houden van de officiële beëdiging van de koning, gevolgd door het volle avondprogramma, inclusief het gezamenlijk zingen van het Koningslied en de vaartocht van de koninklijke familie.

Hieronder een kort overzicht van de gebeurtenissen in Amsterdam van vanmorgen:

  • Koninginnennacht is zonder grote incidenten verlopen. In Amsterdam zijn in totaal zeventig mensen opgepakt, voornamelijk voor 'lichte vergrijpen'. Dat is vergelijkbaar met andere jaren. 
  • De Dam stroomde in de loop van de ochtend langzaam maar zeker helemaal vol, 25.000 mensen wachtten er op de balkonscène.
  • Koningin Beatrix arriveerde even na 10.00 uur in de Mozeszaal van het Paleis op de Dam voor het ondertekenen van de Akte van Abdicatie. Beatrix sprak kort voor zij en haar zoon hun handtekening plaatsten:

    "Vandaag maak ik plaats voor een nieuwe generatie. Ik sta op het punt om het Koningschap over te dragen aan mijn zoon Willem-Alexander."

     

  • Prinses Beatrix, koning Willem-Alexander en koningin Máxima verschenen na de abdicatie op het balkon van het Paleis op de Dam. Beatrix sprak tot haar zoon en zei:

    "Enkele ogenblikken geleden heb ik afstand gedaan van de troon. Ik ben gelukkig en dankbaar u te mogen voorstellen uw nieuwe koning: Willem-Alexander."

    Na haar korte toespraak zei Beatrix in de microfoon tegen Willem-Alexander en Máxima: "Even wuiven misschien". Vervolgens sprak de nieuwe koning:

    "Lieve moeder, vandaag heeft u afstand gedaan van het koningschap. 33 bewogen jaren waarvoor wij u intens, intens dankbaar zijn. Ik wil u en alle mensen in ons koninkrijk hartelijk bedanken voor al uw steun en toeverlaat. Dank u wel."

     

  • De politie verrichte deze ochtend twee arrestaties, maar deze waren onterecht. Hiervoor zijn excuses aangeboden. Een van de arrestanten is de studente Joanna, die eerder dit jaar ook al in aanraking kwam met de politie.