'Het stond in de sterren dat Wilders komt'

Vlaams Belang wilde al langer met Geert Wilders samenwerken. Nu is het zover: een ‘rechtse internationale’ in Europa.

(FILES) This file photo taken on September 20, 2007 in Antwerp shows Filip Dewinter, head of the extreme-right independentist Vlaams Belang (Flemish Interest) party, giving a press conference on his campaign "Stop the Islamisation of our cities''. The far-right Belgian leader who posted names and addresses of 770 residents on the web in a bid to prove "Islamisation" was at work in the city of Antwerp could face a 500,000-euro fine for racism. Dewinter, leader of Vlaams Belang (which means Flemish Interest), said on his website that the official registry of residents of an Antwerp suburb "includes only 21 Flemish names". AFP PHOTO/BELGA/ DIRK WAEM -- BELGIUM OUT--
(FILES) This file photo taken on September 20, 2007 in Antwerp shows Filip Dewinter, head of the extreme-right independentist Vlaams Belang (Flemish Interest) party, giving a press conference on his campaign "Stop the Islamisation of our cities''. The far-right Belgian leader who posted names and addresses of 770 residents on the web in a bid to prove "Islamisation" was at work in the city of Antwerp could face a 500,000-euro fine for racism. Dewinter, leader of Vlaams Belang (which means Flemish Interest), said on his website that the official registry of residents of an Antwerp suburb "includes only 21 Flemish names". AFP PHOTO/BELGA/ DIRK WAEM -- BELGIUM OUT-- AFP

Filip Dewinter van Vlaams Belang is blij: PVV-leider Geert Wilders wil eindelijk langskomen bij zijn partij. Dewinter hoopt nu ook op een ‘rechtse alliantie’ van partijen in Europa die tegen de islam en tegen migratie zijn – en kritisch over de EU.

Dewinter wist dat PVV’ers in het Europees Parlement „aan het aftasten waren” of ze konden samenwerken met Vlaams Belang. In het Algemeen Dagblad zei Wilders afgelopen weekend dat hij bij de Europese verkiezingen in 2014 „een enorme slag” wil slaan – en wil samenwerken met het Franse Front National en Vlaams Belang. Andere namen wilde hij nog niet noemen.

Filip Dewinter probeerde zelf al jarenlang in contact te komen met Wilders. Maar die wilde niet samen gezien worden met hem of andere Vlaams Belangkopstukken.

Hoe reageerde Wilders dan steeds op uw pogingen?

„Geert zat in een stand alone positie. Hij zei: ‘Eerst Nederland, dan Europa.’ Hij moest zijn partij nog uitbouwen. Ik heb er nooit een probleem mee gehad. De afspraak was: we laten elkaar met rust. Nu heeft de PVV wortel geschoten en is het tijd om over de grenzen heen te kijken.”

Maar al die jaren maakte hij u duidelijk: met Vlaams Belang wil ik niets te maken hebben?

„Hij werd in Nederland al zo gediaboliseerd, hij kon in zijn rugzak niet ook meedragen dat hij omging met ons of het Front National. We hebben geduld gehad. Er kwam toenadering in het Europees Parlement en nu raakt alles in een stroomversnelling. Het stond in de sterren geschreven dat dat zou gebeuren.”

Waarom?

„Ik vind al heel lang dat de partijen in Europa die eurokritisch, islamkritisch en migratiekritisch zijn, de krachten moeten bundelen. Iedereen nam altijd afstand van iedereen om er zelf beter van te worden. Dat bracht ons geen stap verder.”

Uw partij was nooit zo kritisch over Europa. Nu wel?

„Onze eurokritische houding is wat recenter, maar niet minder intens. Wij beseffen dat de druk vanuit Zuid-Europa nefast gaat zijn voor ons. Wij kennen het verhaal van Vlaanderen dat altijd de melkkoe is geweest voor Wallonië. Zo gaat het nu in Europa ook.”

In Nederland telt de PVV minder mee, internationaal trekt Wilders minder aandacht als islamcriticus. Komt zijn initiatief niet dáár vandaan?

„Ik denk dat het een politiek-strategische keuze is. Je móét in het Europees Parlement je krachten bundelen. De liberalen, socialisten en christen-democraten doen lang niet zo moeilijk als wij over nuanceverschillen en werken samen in hun Europese partijen.”

Wat zijn de nuanceverschillen tussen Vlaams Belang en de PVV?

„De PVV is veel liberaler dan wij en wij zitten in het Vlaams-nationalistische vaarwater. Dat is voor Nederland wat vreemd.”

Hoe ziet u de samenwerking precies voor u?

„Het is allemaal nog embryonaal, maar er moet een rechtse internationale komen op Europees niveau, met een eigen fractie in het Europees Parlement. De eurofiele partijen gaan doodsbang zijn als ze beseffen dat er een grote alliantie komt tegen de EU, van partijen die samen campagne voeren voor de Europese verkiezingen van volgend jaar.”

Uw partij wil dat Vlaanderen onafhankelijk wordt. Wilt u ook uit de EU?

„Wij gaan in eerste instantie niet zo ver, maar op termijn dringt het zich wel op. Wij zien ook wel wat in een Noord-Europese Unie. Een wild toekomstplan, maar het zal een van de thema’s zijn om met de andere partijen in Europa te bespreken.”

Zou Wallonië bij zo’n Noordelijke EU horen?

„Ik denk dat de grens dan wel ergens langs onze taalgrens loopt. Maar we moeten nu eerst onze kritiek op de EU concreet maken. Alles is nog mogelijk.”

U verlangt vast niet terug naar de Belgische frank?

„Zeker niet, nee. Maar dat komt door België.”

Dit is deel twee van een korte serie over rechts populisme in Europa. Deel één stond in NRC Handelsbladvan zaterdag en zondag, 27/28 april .