Klacht wegens kindermisbruik tegen Gijsen kan niet bewezen worden

Foto ANP / Arthur Bastiaanse

Een klacht wegens kindermisbruik tegen oud-bisschop Jo Gijsen is ongegrond verklaard wegens gebrek aan steunbewijs. De klachtencommissie voor seksueel misbruik binnen de Rooms-Katholieke Kerk vindt wel dat daarmee “bepaald niet gezegd wil zijn dat de door de klager gestelde feiten niet waar zouden zijn”.

Dat schrijft de klachtencommissie in haar advies dat dateert van januari vorig jaar. De uitspraak bleef tot nu toe binnenskamers in afwachting van een oordeel van het Vaticaan.

Gijsen (80) is de hoogste Nederlandse kerkbestuurder die is aangeklaagd wegens kindermisbruik. Volgens de klacht heeft de oud-bisschop van Roermond, toen hij in 1958 kapelaan was in Valkenburg aan de Geul, verregaande seksuele handelingen verricht met de 10-jarige zoon van een parochiaan. De nu 64-jarige man diende zijn klacht hierover in 2009 in, vóór het misbruikschandaal in Nederland geopenbaard werd.

Gijsen weigerde mee te werken

De klachtencommissie veroordeelt in haar advies de houding van Gijsen. Hij weigerde mee te werken aan de klachtprocedure. In plaats daarvan deed hij aangifte van smaad en belediging tegen het slachtoffer. Volgens de commissie getuigt dit “van weinig respect voor klager”. Ook bestaat er volgens de commissie “gerede twijfel” over de juistheid van de feiten in de aangifte van Gijsen.

Voorzitter Wiel Stevens van de klachtencommissie concludeerde begin dit jaar in NRC Handelsblad dat de klachtprocedure tekortschiet. Volgens hem is “het overgrote deel” van de afgewezen klagers wel degelijk misbruikt. “Daar twijfel ik niet over”, aldus Stevens. Volgens de regels moeten klachten echter altijd ongegrond worden verklaard, als er geen steunbewijs is. Bijna eenderde van de klagers kan het misbruik dat meestal zonder getuigen plaatsvond, niet bewijzen.

Het advies over Gijsen is door bisschop Wiertz van Roermond naar de pauselijke nuntius gestuurd, ter doorgeleiding naar de Heilige Stoel in Rome. Daar wordt besloten of het advies wordt overgenomen.

Gijsen eerder in verband gebracht met misbruik

Het is niet de eerste keer dat Gijsen in verband wordt gebracht met seksueel misbruik. In 2011 bestempelde de klachtencommissie het als “onbetamelijk” dat Gijsen in 1959, als slaapzaalsurveillant van het kleinseminarie Rolduc, een masturberende jongen in zijn chambrette begluurde. Deze klacht werd niet ontvankelijk verklaard, omdat gluren niet voldoet aan de definitie van seksueel misbruik. Gijsen zei nooit gesurveilleerd te hebben op de slaapzaal, ondanks getuigenverklaringen.

Vorig jaar oordeelde een IJslandse commissie, die het kindermisbruik in de Kerk aldaar onderzocht, dat Gijsen als bisschop van Reykjavik (1996-2007) nalatig had gehandeld door een brief van een slachtoffer van seksueel misbruik te vernietigen.

Gijsen was niet bereikbaar voor commentaar. Volgens kerkelijke bronnen is de gezondheidstoestand van de oud-bisschop slecht.