Teeven nam geen maatregelen na waarschuwingsbrief afdeling Dolmatov

Staatssecretaris Teeven nam geen maatregelen naar aanleiding van een waarschuwingsbrief van tien gedetineerden van de afdeling waar Dolmatov zelfmoord pleegde.
Staatssecretaris Teeven nam geen maatregelen naar aanleiding van een waarschuwingsbrief van tien gedetineerden van de afdeling waar Dolmatov zelfmoord pleegde. Foto ANP / Phil Nijhuis

Staatssecretaris Fred Teeven heeft naar aanleiding van een waarschuwingsbrief van tien gedetineerden geen maatregelen genomen op de Extra Zorg Afdeling in het detentiecentrum in Rotterdam. Op die afdeling pleegde de Russische ingenieur Aleksandr Dolmatov in januari zelfmoord in zijn cel.

Op 23 januari, een week na de suïcide van Dolmatov, schreven tien gedetineerden een brief aan staatssecretaris Teeven van Veiligheid en Justitie (zie hieronder). Ze vragen hem om maatregelen te nemen die “ervoor zorgen dat geen mensen meer zullen overlijden”.

‘Verhoogd niveau spanning op afdeling’

Meerdere vreemdelingen hebben last van nachtmerries of slapeloosheid, schreven ze. Bovendien heerste op de afdeling een “verhoogd niveau van spanning, als gevolg van angst en stress”.

“De dood van de ingeslotene bewijst dat psychische problemen niet goed op waarde geschat worden, zelfs door de autoriteiten die ons asiel hebben afgewezen.”

Geen extra toezeggingen medische hulp

Namens het ministerie reageert op 11 maart Hans Butselaar, sectordirecteur Justitiële Jeugdinrichtingen. “Uw gezondheid heeft mijn aandacht”, schrijft Butselaar. Hij doet geen extra toezeggingen voor medische of psychische hulp. Volgens Butselaar zijn “de voorzieningen in het detentiecentrum erop ingericht dat de gezondheidszorg in het detentiecentrum gelijk is aan de gezondheidszorg in de samenleving”. De gedetineerden kunnen volgens hem gebruik maken van het spreekuur van de huisarts en “op indicatie zijn medicatie en specialistische zorg beschikbaar.”

Overheid stapelde fout op fout

De overheid stapelde fout op fout in de zaak-Dolmatov, constateerde de Inspectie voor Veiligheid en Justitie. Dolmatov had niet eens vast mogen zitten – ten onrechte stond in het systeem van de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) dat hij moest worden uitgezet. Ook de kwaliteit van de zorg van detentiecentrum Rotterdam schoot tekort. Teeven heeft wel alle aanbevelingen van de Inspectie overgenomen, ook die over de medische zorg. “Zorg voor voldoende proactieve aandacht van de betrokken professionals”, schrijft de inspectie daarover onder meer.

‘Dit is heel zwaar voor ons’

Overigens kwam het ministerie ook aan de andere verzoeken uit de brief niet tegemoet. Zo vragen de gedetineerden om uitbreiding van hun recreatie-uren, omdat ze 16,5 uur per dag alleen op hun cel moeten zitten. “Dit is heel zwaar voor ons.” Daarover zegt Butselaar dat “het detentiecentrum een kwalitatief goed activiteitenaanbod aanbiedt”. Toch zijn er grenzen aan de omvang van dat programma, zegt hij.

“Verblijf in een detentiecentrum is immers onderworpen aan beperkingen. Insluiting in de avond, nacht en tussen de middag maken hier onderdeel van uit.”

Morgen houdt de Tweede Kamer een hoorzitting met zowel de Inspectie voor Veiligheid en Justitie als de Inspectie voor de Gezondheidszorg over de zaak. Donderdag volgt dan het debat met de staatssecretaris. Oppositiepartijen SP, D66, ChristenUnie en GroenLinks organiseren morgen ook nog een gesprek met onder andere de advocaat van Dolmatov.

De waarschuwingsbrief van tien gedetineerden aan Teeven: