Zijn krullen lijken wel in 3D geschilderd Desiree Dolron

„Het is een piepklein portretje, 18 bij 22 centimeter. Maar ik vind het een heerlijk brutaal schilderijtje, zeker voor die tijd. Met heel suggestieve krassen heeft Rembrandt zijn woeste haardos geschilderd. Daardoor lijken zijn krullen haast in 3D uitgevoerd. De jonge kunstenaar positioneert zichzelf tegen een neutrale achtergrond. Zijn kleding is sober en niet tijdgebonden. Het portret oogt daardoor heel tijdloos, hedendaags zelfs.

„Alles draait in dit werk om het licht. Het strijklicht valt van achteren op zijn nek en linkerwang, het streelt zijn krullen en eindigt bij het topje van zijn neus. En ondanks dat een groot deel van zijn gelaat in de schaduw zit, kun je toch zijn uitdrukking lezen. Maar er is ook indirect licht, dat de rechterzijde van zijn gezicht een klein beetje aanraakt. Daardoor krijg je die mooie contouren. Je ziet dat de schilder heeft willen experimenteren met de lichtval. In de collectie van de Alte Pinakothek in München bevindt zich een vergelijkbaar zelfportret uit 1629. Daar komt hij echt naar voren uit het duister.

„Het is een portret dat jeugdige bravoure uitstraalt. Rembrandt kijkt met een blik van iemand die de wereld aankan. Maar ik zie ook iets onzekers, een blik van vertwijfeling. Die dubbelheid vind ik mooi. Zijn donkere kraalogen zijn ook intrigerend. Hij heeft haast iets mongoloïdes. Dat is het mooie van schilderkunst: je kunt van alles suggereren. In de fotografie is alles veel letterlijker.”