Nastase en Tiriac, de eerste rockers in het proftennis

Dit Davis-Cupweekend speelt Nederland tegen Roemenië. Beide landen teren op een rijk verleden. Nastase en Tiriac waren Roemeense ‘popsterren’.

Ilie Nastase (links) en Ion Tiriac als dubbelaars: topsporters met een popstatus in de jaren 70.
Ilie Nastase (links) en Ion Tiriac als dubbelaars: topsporters met een popstatus in de jaren 70. Foto AFP

Toen Roemenië nog achter het IJzeren Gordijn lag, telde het nu ver afgegleden tennisland twee kleurrijke, langharige toptennissers. Ilie Nastase en Ion Tiriac waren lotgenoten en genoten tijdens hun buitenlandse reizen in het vrije Westen van roem en rijkdom – lees: ze maakten in Londen, Parijs en New York het nachtleven onveilig.

Nastase (66) was de meest getalenteerde van de twee. Hij paarde een groot balgevoel aan grappen en grollen op de baan. Hij won in de jaren zeventig de US Open en Roland Garros en was twee keer verliezend finalist op Wimbledon. Hij was ook de eerste officiële nummer één van de wereldranglijst. En succesvol in de Davis Cup, waarin hij het (gedeelde) recordaantal van 74 enkelspelen won. In 1973 versloeg hij in Scheveningen Tom Okker en Jan Hordijk.

De man met de donkere huid en de wapperende manen – Nastase heeft zigeunerbloed – had veel meer prijzen kunnen winnen, als hij echt voor de sport had geleefd. Maar hij was niet voor niets de eerste rocker onder de proftennissers – en gaf de Amerikaanse onruststokers Jimmy Connors en John McEnroe het goede (of verkeerde) voorbeeld. Zijn getier op de baan leidde in 1975 tot een gedragscode voor profs. Spelers die zich misdroegen kregen strafpunten of geldboetes. Het maakte de multimiljonair(s) allemaal weinig uit.

De Nederlandse generatiegenoot Okker had een bijzondere band met zijn gelegenheidsdubbelpartner. Over Nastase als speler: „Eén van de besten aller tijden. Evenveel talent als Roger Federer, maar iets te opvliegerig.” Over Nastase de showman zegt Okker: „Hij droeg eens een militair uniform met allerlei onderscheidingen om bij de douane een bevriende tennisser te verwelkomen. Die had eerst niks door en schrok zich rot. Typisch Nastase.”

Diens vriend en dubbelpartner Ion Tiriac (73) verdiende het grote geld niet op de tennisbaan. De man met het uiterlijk van een walrus, compleet met bakkenbaarden en hangsnor, was geen hoogvlieger op de baan. Wel won de voormalige ijshockeyinternational met Nastase het dubbelspel op Roland Garros en veel dubbelpartijen in de Davis Cup.

Tiriac werd na zijn actieve loopbaan een succesvol zakenman. De miljardair (volgens Forbes) bouwde zijn imperium op na de val van de Muur – en kreeg in de jaren tachtig bekendheid als manager van het Duitse tennisidool Boris Becker. Ook begeleidde hij wereldtoppers als Guillermo Vilas, Goran Ivanisevic en Marat Safin. Hij werd in 1998 voorzitter van het Roemeens olympisch comité en is medeorganisator van de toernooien in Hannover en Madrid. In de Spaanse hoofdstad introduceerde Tiriac vorig jaar blauw gravel, omdat met die ondergrond de (gele) bal beter zichtbaar is.

En Nastase? Hij was een paar jaar voorzitter van de Roemeense tennisbond en deed in 1996 een vergeefse gooi naar het burgemeesterschap in Boekarest. Opvallend, omdat hij weinig politieke belangstelling toonde. Hij tenniste in de beginperiode van het regime van Nicolae Ceausescu. Okker: „We hadden het nooit over politiek. Er werd hen niets in de weg gelegd.”

Nastase, die naar eigen zeggen met achthonderd vrouwen het bed heeft gedeeld, is voor de derde keer getrouwd en woont weer in Boekarest. Hij beheert een tennisschool in de Roemeense hoofdstad en bestiert enkele radiozenders.