Wetenschappers: onderzoeken De Hond tendentieus en discutabel

ANP / Koen van Weel

Onderzoeken die opiniepeiler Maurice de Hond voor de ouderenpartij 50Plus van Jan Nagel uitvoerde, zijn “tendentieus” en “discutabel”. Dat zeggen verschillende wetenschappers die bekend zijn met kiezersonderzoek vandaag in NRC Handelsblad.

Het wetenschappelijk bureau van de partij van Jan Nagel, 50Plus, besteedde in twee jaar tijd 85 procent van alle uitgaven aan De Hond, onder meer aan een rapport van twee weken geleden waarin De Hond 20 tot 30 Kamerzetels mogelijk acht voor 50Plus.

Philip van Praag, politicoloog aan de Universiteit van Amsterdam, zegt over het onderzoek:

“Dit is zo opgezet dat het alleen maar de positieve kanten van 50Plus belicht. Het is uitgevoerd om er publicitair mee te scoren. Dat De Hond zich laat gebruiken voor een publicitair opzetje en daar ook nog zelf aan meewerkt is hem kwalijk te nemen.”

Hoogleraar politicologie Kees Aarts van de Universiteit Twente stelt over hetzelfde onderzoek: “Hier zie je hoe publieke opinie gemaakt wordt, niet gemeten.” Hoogleraar communicatiewetenschap Jan Kleinnijenhuis van de Vrije Universiteit noemt de rapportage “tendentieus” en ook “effectief”.

Onderzoek De Hond is eerder ‘propaganda’

Het wetenschappelijk instituut van 50Plus krijgt overheidssubsidie bestemd voor “politiek-wetenschappelijke” activiteiten. Volgens hoogleraar Aarts zijn de onderzoeken van De Hond “iets waar een wetenschappelijk bureau zich voor zou moeten schamen: het is meer iets voor de afdeling agitatie en propaganda.” Aan wetenschappelijke voorwaarden is niet of nauwelijks voldaan, concluderen de wetenschappers. Aarts: “Dit lijkt me een goede casus om het probleem van de besteding van wetenschappelijke gelden van partijen scherp te stellen.”

Een woordvoerder van de Rekenkamer zegt dat het orgaan niet specifiek toeziet op de besteding van dergelijke gelden. Maar: “De subsidiëring van politieke partijen heeft onze aandacht.”

De Hond deed alleen kosteloos onderzoek voor 50Plus

Uit een inventarisatie van NRC blijkt dat De Hond bij alle landelijke partijen die Jan Nagel oprichtte als adviseur betrokken is geweest. Ook deed hij kosteloos onderzoek voor 50Plus voordat deze partij met de verkiezingen meedeed. Uit dat onderzoek zou blijken dat de helft van de Nederlandse ouderen het een goed idee vindt dat 50Plus aan de verkiezingen meedoet. Wetenschappers hebben flinke bedenkingen bij de peilmethode en de uitkomsten.

Woordvoerders van CDA, VVD, D66 en PvdA zeggen dat De Hond niet eerder kosteloos voor hen peilde. Politicoloog Tom Louwerse van de Universiteit Leiden: “Dat verbaast me. Kennelijk is zijn relatie met 50Plus een stuk inniger dan met andere partijen.”

De Hond verwerpt ‘schadelijke’ beschuldigingen

Maurice de Hond verwerpt de aantijgingen en laakt in een reactie vooral de journalistieke handelswijze van NRC:

“Het is een artikel dat de indruk wil geven: de onderzoeker De Hond manipuleert zijn informatie om zijn vriend Nagel te gerieven of te helpen en hij krijgt er ook nog ruimschoots voor betaald. Een suggestie die niet alleen schadelijk kan zijn voor mijn naam, maar ook financiële gevolgen kan hebben voor mijn bedrijf.”

Jan Nagel geeft een vergelijkbare reactie. “NRC wil kennelijk aantonen dat er iets van op zijn minst vriendjespolitiek zou zijn. Ik kan garanderen dat dit absoluut niet het geval is.”

Lees vandaag in NRC Weekend meer over de onderzoeken van De Hond (ook via onze digitale editie).