Tweede dag zaak-Vaatstra: ‘Jasper S. heeft geen persoonlijkheidsstoornis’

(VLNR) Officier van Justitie H. Mous, rechter, verdachte Jasper S., voorzitter van de rechtbank B. Dolle, rechter en advocaat Jan Vlug op de eerste dag van de inhoudelijke behandeling van de zaak-Vaatstra. Foto ANP / Aloys Oosterwijk

Verdachte Jasper S., die terechtstaat voor de moord op Marianne Vaatstra, heeft geen persoonlijkheidsstoornis en is volledig toerekeningsvatbaar. Dat zegt een klinisch psycholoog die hem onderzocht vandaag in de rechtbank in Leeuwarden op de tweede dag van het proces tegen S. Vandaag worden deskundigen in de zaak gehoord, en komt het Openbaar Ministerie met het requisitoir en de advocaat met zijn pleidooi.

De psychiater die S. onderzocht zei dat hij kenmerken heeft van een persoonlijkheidsstoornis, maar dat de kenmerken te laag zijn om ook daadwerkelijk een stoornis te constateren. Deskundigen hebben verder geen seksuele afwijking vastgesteld. Vanwege het gewelddadige karakter van het delict kan een dergelijke afwijking overigens niet worden uitgesloten.

S. scoort niet voldoende om psychopathisch te zijn

Volgens de psycholoog reageerde S. impulsief toen hij Vaatstra tegenkwam en volgde hij zijn lust. S. was volgens haar erg gefocust, van de buitenwereld afgesloten en bovengemiddeld intelligent. Tijdens gesprekken kwam niet naar boven of er “een verborgen wereld” is, maar de psycholoog kan dat ook niet uitsluiten. Volgens de psycholoog ging hij ook voor zijn huwelijk impulsief, roekeloos en egocentrisch om met vrouwen. S. heeft verder de neiging om gevoelens niet te delen en kan gemakkelijk seksueel opgewonden raken.

S. was volgens deskundigen wel “egocentrisch, roekeloos en impulsief” is, maar heeft geen stoornis. De psycholoog zie hierover:

“We hebben niet hard kunnen maken dat sprake is van een stoornis. S. is niet iemand die veel denkt, hij is iemand van het handelen. Op het moment dat hij denkt: die is voor mij, dan denkt hij niet meer, dan handelt hij.”

Ze bevestigt dat dit niet normaal is, maar volgens haar wil het nog niet zeggen dat er dan ook sprake is van een stoornis.

NRC-correspondent Karin de Mik is aanwezig in de rechtszaal:

Twitter avatar Doriski Karin de Mik #vaatstra jasper S. is egocentrisch, roekeloos en impulsief. Zegt psycholoog. Heeft geen autistische stoornis. Marianne was object voor hem
Twitter avatar Doriski Karin de Mik #vaatstra Jasper scoort 1 op test psychopathie. Hij is egositisch, ongevoelig, listig. Kan zich niet inleven in anderen, geen empathie.
Twitter avatar Doriski Karin de Mik #vaatstra Jasper S. kan ziekelijk liegen. Gebrek aan berouw. Hij scoort niet voldoende om psychopathisch te zijn. Nergens maximale score.
Twitter avatar Doriski Karin de Mik #vaatstra Jasper S. heeft geen persoonlijkheidsstoornis, zegt psychiater. Ook geen seksuele afwijking. Wel dicteerde de lust hem.
Twitter avatar Doriski Karin de Mik #vaatstra Jasper S. is volledig toerekeningsvatbaar, zegt psychiater. Er was bewustzijnsvernauwing bij Jasper.

Volgens de onderzoekers is de kans op herhaling laag tot matig. S. heeft zichzelf volgens de psychiater toegesproken dat het nooit weer zou gebeuren.

Gisteren sprak Jasper S.

Gisteren werden de feiten in de zaak behandeld. Jasper S. legde opnieuw een bekentenis af over de verkrachting en de moord op de 16-jarige Marianne Vaatstra in 1999. Hij verklaarde huilend het meisje tot twee keer toe in een roes te hebben verkracht. Hierna raakte hij in paniek en vermoordde hij haar.

Ook spraken de vader, moeder en twee zussen van Marianne gisteren al. “Het is een rat”, zei Bauke Vaatstra over verdachte Jasper S. “Wat hij onze familie heeft aangedaan… ik zie het elke avond, ik zie het elke nacht”, aldus de vader van de vermoorde Marianne. Het gezin-Vaatstra is inmiddels uiteengevallen als gevolg van de post-traumatische stress die moeder Maaike en een van de zussen hebben opgelopen. De aanklager eist dan ook een schadevergoeding, werd gisteren al duidelijk. De strafeis wordt vandaag bekendgemaakt.

MARIANNE VAATSTRA WERD IN 1999 GEVONDEN

Marianne Vaatstra, toen zestien, werd op 1 mei 1999 bij de Friese politie als vermist opgegeven. Diezelfde ochtend werd haar stoffelijk overschot gevonden in een weiland tussen Buitenpost en Veenklooster. Ze was verkracht en vermoord nadat ze in de nacht na Koninginnedag vanuit Kollum naar haar huis in Zwaagwesteinde was gefietst.

S. woonde op slechts tweeënhalve kilometer afstand van de vindplaats van Vaatstra. Hij werd afgelopen november opgepakt voor de verkrachting en moord op het meisje. S. had meegedaan aan een groot dna-onderzoek onder duizenden mannen die ten tijde van de moord in de buurt van de vindplaats van het lichaam van het slachtoffer woonden.