De vrije val van een toptalent

Arantxa Rus weet niet meer wat winnen is. Ze verloor kansloos op een Challengertoernooi in Florida. „Ze staat heel goed te trainen.”

Momenten van mentale zwakte bij Arantxa Rus zijn in een jaar „op één hand te tellen”, zei Hugo Ekker nadat zijn voormalige pupil de achtste finale van Roland Garros had bereikt. Hij was als bondscoach van de tennisjeugd jaren betrokken bij de ontwikkeling van het Nederlandse toptalent en het leek hem weinig te verbazen dat Rus voor stunt na stunt zorgde. Een paar weken later zou ze de Australische topspeelster Samantha Stosur verslaan op Wimbledon. In Parijs won ze twee jaar geleden van Kim Clijsters.

Inmiddels is de 22-jarige tennisster, bijgenaamd het ‘IJskonijn uit Monster’, drie trainers verder en weer terug bij Ekker. Terug bij af? Dat niet. Maar het optimisme van afgelopen zomer, toen ze in augustus een 61ste plaats op de wereldranglijst veroverde, is verdwenen. Gisteren verloor de Nederlandse titelhouder in het Challengertoernooi in Osprey (Florida) in de eerste ronde met 6-1 en 6-0 van de Colombiaanse Mariana Duque Marino, de nummer 159 van de wereld. Rus’ laatste zege in het WTA-profcircuit dateert van augustus vorig jaar in Dallas.

Ze staat nog 75ste, maar die plek verbloemt veel. Al maanden lijkt Rus niets meer te lukken. „Daar word ik niet zo zenuwachtig van”, zegt vader Lous Rus. „Het is ook niet zo relevant, zolang het maar goed met haar gaat. Wij maken ons niet zo druk: niet als het goed gaat, ook niet als het minder gaat. Het is haar sport.”

Wat is er aan de hand? Ekker en Rus waren gisteravond niet bereikbaar voor commentaar. „Maar wat ik hoor, is dat ze in Amerika nu heel goed staat te trainen”, zegt Fed Cup-coach Manon Bollegraf. „Het is het eeuwenoude cliché: een sporter heeft overwinningen nodig. Als die uitblijven, gaat het knagen aan het zelfvertrouwen. Het is lastig voor haar, want nu begint een periode waarin ze de punten die ze vorig jaar behaalde moet gaan verdedigen. Dat brengt weer extra druk met zich mee.”

Een sterke opslag heeft Rus nooit gehad. Typerend was de uitschakeling in de eerste ronde dit jaar op de Australian Open: veertien dubbele fouten, waarvan vijf in één game. Maar Bollegraf bestrijdt dat Rus’ haperende opslag een technisch probleem is. „Ook de service gaat op de training gewoon goed. Maar op het moment dat je de baan opstapt voor een wedstrijd neem je die twijfels van de verloren wedstrijden mee.”

Oud-profspeler Fred Hemmes junior heeft Rus deze winter drie maanden begeleid, maar hij kon de losing streak niet doorbreken. Hij wil er weinig over kwijt. De Spaanse trainer Mario Munoz, nu directeur van het Barcelona Tennis Centre, was de laatste coach met wie Rus afgelopen zomer succes had. „Arantxa is niet heel open, maar toch raakten we bevriend en ik had het idee dat ze in die periode gelukkig was. Zij wilde alleen dat ik naar Nederland kwam, maar dat was onmogelijk voor mij en mijn gezin. Ik heb haar aangeboden in Barcelona te trainen, maar dat wilde ze niet”, zegt Munoz.

Het doet de Spanjaard pijn zijn voormalige pupil zo veel te zien verliezen, al zegt hij Rus niet meer in het bijzonder te volgen. „Het helpt natuurlijk nooit om veel van coaches te wisselen. Ik heb geprobeerd haar agressiever te laten spelen, met meer persoonlijkheid en meer variatie in haar spel. Maar als ze te veel gaat denken, worden de twijfels groter en groter. Haar kennende zal ze er wel rustig onder blijven.”

Het vertrouwen komt vanzelf als ze weer van succes kan proeven, zegt Bollegraf. „Ik moet natuurlijk zeggen wanneer ze weer gaat winnen. Want dat ze hier wel uitkomt, staat vast. Ze is er goed genoeg voor.”