En hij bracht net zoveel geld op

Het kabinet verbiedt vissers de wolhandkrab te vangen. Hij zou gevaarlijk zijn voor de gezondheid. Niet waar, zeggen vissers en een hoogleraar.

De fuiken liggen opgestapeld in de werkschuren. „Werkeloos”, monkelt Ruub Klop van het gelijknamige vissersbedrijf in het Zuid-Hollandse Hardinxveld. Klop is een van de Nederlandse riviervissers die twee jaar geleden zwaar werden getroffen door het verbod op het vangen van de wolhandkrab. „Het verbod scheelt ons minimaal tweehonderdduizend euro per jaar.”

De firma Klop bestaat al vierhonderd jaar en is volgens een gevelbord „een voorbeeld van duurzaam beheren”. Klop wil niets liever dan vissen op de Chinese wolhandkrab. Dit schaaldier kwam honderd jaar geleden uit China en bouwde hier een reputatie op als hinderlijke exoot, die zich razendsnel voorplant en aas van vissers wegvreet, netten kapot maakt en met zijn scharen oevers en zelfs dijken beschadigt. Maar hij wordt ook heel erg graag gegeten, vooral door Chinezen. Ze vinden de krab lekker en het vlees zou de mannelijke seksuele potentie verhogen.

Hier lagen grote economische kansen, concludeerde een marktonderzoek van Wageningen Universiteit vorig jaar. „Een topproduct met hoge exportpotentie.”

De Aziatische interesse kon niet op een gunstiger moment komen, nu de palingvangst terugloopt. „Jarenlang hebben wij die krabben kapot getrapt”, zegt Klop. „Nu konden we ze verkopen tegen een mooie prijs, tot tien euro per kilo.”

De krab leek een gunstig alternatief voor paling, die volgens onderzoek te veel giftige dioxinen en PCB’s bevatte. Tot twee jaar geleden. Toen stelde het kabinet een vangstverbod in voor paling, én voor de wolhandkrab in rivieren. „Wij dachten: zijn ze nu helemaal van lotje getikt?”, zegt Klop. Ook de wolhandkrab zou te veel giftige stoffen bevatten.

Nederland is het enige land binnen de Europese Unie met zo’n vangstverbod. Klop: „De andere landen lachen zich het lid uit de broek. Als de krabben in de herfst naar zee trekken, mag je ze daar ineens wel vangen. Want daar zijn ze blijkbaar ineens niet meer schadelijk.”

Sinds het verbod hebben de vissers getracht aan te tonen dat het eten van de krab helemaal niet gevaarlijk is, behalve als je er héél veel van eet, en als je niet alleen het redelijke schone witte vlees van de poten eet, maar ook het bruine vlees van het lijf. Klop: „Chinezen eten het een paar keer per jaar. Nederlanders die elke dag een boterham met kaas en een eitje eten, lopen meer schade op.”

Minister Schippers (Volksgezondheid, VVD) en staatssecretaris Dijksma (Visserij, PvdA) stellen dat Chinezen het bruine vlees wél eten („een delicatesse”), of er per ongeluk mee in aanraking komen, en opperen dat Brussel om die reden een verbod in heel Europa moet afkondigen.

Klop is al eens met twee emmertjes krabben naar de rechtbank in Dordrecht getogen om zijn gelijk te halen. Ook zocht en vond hij samen met andere riviervissers steun bij toxicoloog Jacob de Boer, directeur van het Instituut voor Milieuvraagstukken van de Vrije Universiteit in Amsterdam. De hoogleraar betwist opvattingen van Wageningen Universiteit en van de Voedsel- en Warenautoriteit dat de consument moet worden beschermd tegen „ontoelaatbare inname” van giftige stoffen. Voor een verbod is een „veel steviger statistische basis” vereist. De Boer: „Je kunt heel wat krabben eten voor je er iets aan overhoudt.” Ook staat volgens De Boer tegenover de aanwezigheid van mogelijke dioxinen de aanwezigheid van gezonde stoffen in de krab. Ten slotte kun je de gehalten aan dioxine reduceren door de krab een tijdje in schoon water te leggen.

Een meerderheid in de Kamer heeft zich nu laten overtuigen dat de riviervissers ten onrechte zijn gedupeerd. Een fikse bijdrage daartoe kwam van de Zeeuwse PvdA’er Jan Schuurman Hess. Morgen stemmen VVD, CDA, PVV en ChristenUnie waarschijnlijk voor een motie van de SGP om het vangstverbod op te heffen. Het kabinet heeft de motie „ten stelligste” ontraden. „Het kabinet stelt het belang van de volksgezondheid boven het economisch belang.”