Akkoord Cyprus, mes in banksector

In Brussel is vannacht een akkoord bereikt over een reddingsplan voor Cyprus. De banksector wordt fors gesaneerd. Anders dan in het eerdere plan worden kleine spaarders ontzien.

De banksector op Cyprus wordt gedecimeerd. Dat is de kern van het nieuwe akkoord dat Cyprus vannacht gesloten heeft met eurolanden en de trojka van IMF, Europese Commissie en Europese Centrale Bank (ECB). Dit was precies de voorwaarde die eurolanden Cyprus hadden gesteld in ruil voor noodleningen.

Van de twee grootste Cypriotische banken, Laiki en Bank of Cyprus, die samen 80 procent van de markt in handen hadden, wordt de eerste helemaal gesloten en de tweede geherstructureerd tot een compacte, kleinere bank. Spaartegoeden onder de 100.000 euro zijn veilig. Alles daarboven wordt bij Laiki weggevaagd en bij de andere bank waarschijnlijk sterk gekort. Ook obligatiehouders bij Bank of Cyprus worden gekort.

„Dit is een beter akkoord dan dat van vorige week”, zei minister en eurogroepvoorzitter Jeroen Dijsselbloem. „We zijn nu echt gefocust op het probleem: die twee banken.”

Met dit akkoord kan Cyprus op het nippertje een faillissement voorkomen. De Europese Centrale Bank had gedreigd de nood-liquiditeitsvoorziening naar de banken vanavond te stoppen als er geen deal zou zijn. Omdat het Cypriotische parlement drie dagen geleden een wet heeft aangenomen om bankfaillissementen af te wikkelen, is een stemming in het parlement nu niet nodig.

In grote lijnen is het akkoord hetzelfde als dat van vorige week. Cyprus krijgt een lening van 10 miljard euro, zelf betaalt het land 7 miljard. Dat bedrag moest grotendeels uit de gezwollen banksector komen, acht keer zo groot als ’s lands economie.

Laiki wordt gesplitst in een ‘bad bank’ en een gezonde bank. Dit gezonde deel, dat alle deposito’s onder de 100.000 euro bevat, wordt geabsorbeerd door de Bank of Cyprus. Het ongezonde deel, waarin alle deposito’s boven de ton zitten, gaat ter ziele. Dit kan betekenen dat rekeninghouders niets van hun geld terugzien. Aandeelhouders en schuldeisers wacht eenzelfde lot.

De Cypriotische president Nikos Anastasiades, die deze maatregelen vorige week verhinderde, verzette zich hier gisteren ook met hand en tand tegen. Hij deed alles, zeggen betrokkenen, om de cliëntèle van de twee banken uit de wind te houden. Onder hen zijn (vooral bij Bank of Cyprus) veel vermogende Russen en andere buitenlanders die op Cyprus zijn neergestreken vanwege de lage belastingtarieven en de hoge rentes. Het gaat ook om zwart geld.

Het akkoord van vorige week werd door ministers van Financiën in elkaar getimmerd, en faalde. Achteraf zeiden veel deelnemers dat ze er ongelukkig mee waren. Daarom nam Europees president Herman Van Rompuy ditmaal zelf het heft in handen, op hoger niveau. Hij trommelde presidenten op van Europese instituties – de Europese Commissie, het noodfonds, de ECB en de eurogroep – en het IMF en hamerde er in urenlange sessies van zondagmiddag tot middernacht zelf een akkoord uit. Met de Franse president en de Duitse bondskanselier werd getelefoneerd, met de Russische president niet. De ministers, die om 6 uur ’s avonds waren besteld, moesten al die tijd wachten.

De Cypriotische president dreigde met aftreden toen hij hoorde dat Laiki dicht moest. Maar hij had geen keus. De Europeanen stonden er op dat het uit is met het „casinobankieren” op Cyprus. Nikos Anastasiades werd soms flink vernederd.

Sommige eurolanden zeggen dat zij nu al worden gemaand om Russen die Cyprus ontvluchten, fiscaal en financieel niet te faciliteren.

Cyprus moet, net als andere landen die eerder naar het noodfonds stapten, economische hervormingen doorvoeren en staatsbedrijven privatiseren. De meeste banken op het eiland, die tien dagen dicht zijn geweest, kunnen morgen waarschijnlijk weer open. Wanneer de Bank of Cyprus open kan, is onduidelijk.

Commentaar: pagina 2

In het nieuws: pagina 5