Sarkozy vindt hindernissen op de weg terug naar de macht

Aanhangers van Sarkozy suggereren dat justitie een oude zaak tegen de ex-president oprakelt om de aandacht af te leiden van Hollandes problemen.

Het is na Jacques Chirac niet voor het eerst dat een Franse ex-president kort na zijn vertrek verdachte is in een gerechtelijke procedure. Maar voor Nicolas Sarkozy had de nieuwe stap in het onderzoek naar donaties van miljardair Liliane Bettencourt voor zijn verkiezingscampagne in 2007 op geen slechter moment kunnen komen. Hij heeft nu niet langer zelf het heft in handen bij de voorbereiding van zijn terugkeer naar het centrum van de macht.

Na een gelijktijdig getuigenverhoor van Sarkozy en de huisstaf van Bettencourt oordeelde een onderzoeksrechter in Bordeaux donderdagavond dat de voormalige president gelogen heeft over het aantal bezoekjes dat hij destijds aan de dementerende erfgename van het cosmeticaconcern L’Oréal heeft gebracht. Hij zou misbruik hebben gemaakt van haar geestelijke toestand, teneinde een geldbedrag van mogelijk honderdvijftigduizend euro los te peuteren.

Eerder is in het onderzoek de penningmeester van de Sarkozy-campagne, ex-minister Eric Woerth, als verdachte aangemerkt. Hij zou van Bettencourt een enveloppe met vijftigduizend euro in contanten voor de campagnekas hebben ontvangen.

De in de laatste maanden zo verdeelde Union pour un Mouvement Populaire (UMP) van Sarkozy was vrijdag opmerkelijk eensgezind in haar kritiek op de rechter. Op alle radio- en televisiestations tegelijk haalden voormalige ministers en andere getrouwen uit naar de als eigenzinnig bekend staande Jean-Michel Gentil. De minister van Justitie en de vakbond van magistraten voelden zich genoodzaakt het voor Gentil en de onafhankelijkheid van de rechtspraak op te nemen.

Volgens UMP-parlementslid Henri Guiano, adviseur van Sarkozy in het Elysée, heeft Gentil de ex-president, de instituties en Justitie „onteerd” met zijn „onverantwoordelijke” besluit om de rol van Sarkozy in het schandaal verder te willen onderzoeken. Oud-minister Laurent Wauquiez stelde de onafhankelijkheid van de rechter aan de kaak. Hij suggereerde dat het geen toeval is dat juist in de week waarin een bewindspersoon van de socialistische regering van president Hollande heeft moeten opstappen (begrotingsminister Jérôme Cahuzac) de rechter opeens alle aandacht op deze al jaren slepende affaire weet te vestigen.

Vrienden van Sarkozy proberen de ex-president te positioneren als redder in nood voor een republiek in grote problemen. President Hollande is onpopulair en maakt volgens de UMP weinig werk van noodzakelijke economische hervormingen.

In het conservatieve blad Valeurs Actuelles kondigde Sarkozy eerder deze maand aan beschikbaar te zijn voor een terugkeer bij de verkiezingen in 2017. Het justitieonderzoek geeft zijn belangrijkste interne tegenstrever, de oud-premier François Fillon, nu de kans zich te profileren.

Er zijn nog meer voor Sarkozy lastige affaires. Er lopen onderzoeken naar donaties van de Libische leider Gaddafi, naar illegale bedrijfsgiften voor de deels door Sarkozy gerunde campagne van Edouard Balladur in 1995, en naar misbruik van publiek geld voor opiniepeilingen tijdens zijn presidentschap. Sarkozy kan ook betrokken raken bij de zaak rond een miljoenenbetaling aan ondernemer Bernard Tapie. Daarvoor is deze week bij Sarkozy’s oud-minister en huidig IMF-baas Christine Lagarde huiszoeking gedaan.