Haal diep adem en doe het. Maar doe het slim

Het zou nu makkelijker moeten zijn. Voor het eerst heeft de Belastingdienst aangiftes grotendeels ingevuld. Maar blijf opletten: een voordeeltje is snel gemist. En voor u het weet, betaalt u voor een tweede huis dat u niet heeft.

Illustratie Floor de Goede

Ze proberen het écht. De belastingaangifte, die voor 1 april moet zijn ingevuld en opgestuurd, is dit jaar voor het eerst grotendeels of zelfs helemaal door de Belastingdienst ingevuld. De helft van de ruim 8 miljoen Nederlanders die aangifte moeten doen, zullen deze maand een volledig ingevulde aangifte downloaden.

Dat klinkt inderdaad makkelijker.

Maar dat is het niet helemaal.

Lever de aangifte vooral niet opgelucht en ongelezen in, want het controleren, aanvullen en wijzigen moet iedereen gewoon zelf doen.

Er zijn zo veel verschillende aangiftes als er mensen zijn. Uitzonderingen zijn er dus altijd. Waar moet u extra aandacht aan besteden? Waar valt er misschien nog wat voordeel te halen? Wat heeft de Belastingdienst verkeerd ingevuld? Zeven tips om op te letten.

1. Hou overzicht, controleer en vrees niet

Het lijkt zo voor de hand liggend, maar het werkt: zorg dat u van tevoren alle documenten heeft klaarliggen. Jaaropgaven, hypotheekoverzicht. Zelfs een geoefend belastingadviseur kost het twee uur om aangifte te doen als alle documenten al netjes voor hem liggen. Voor fiscale partners – gehuwden, ouders, of partners met een samenlevingscontract – is het zeker de moeite waard om wat voorbereidingswerk te doen. In de aangifte kunt u aanvinken of u een fiscale partner heeft. Maar u moet vervolgens zelf berekenen en beslissen wat bij wie in rekening wordt gebracht. Zo loont het bijvoorbeeld om de hypotheekrenteaftrek bij de best verdienende partner op te voeren.

Controleer de gegevens die de fiscus heeft ingevuld. Die kan namelijk fouten maken. En u bent zelf verantwoordelijk; ook voor fouten die in de vooraf ingevulde gegevens staan. De Consumentenbond ondervroeg 1.000 mensen die de aangifte al deden en constateerde dat er in 5 procent van de gevallen foute gegevens vermeld stonden. Zo zag iemand een tweede huis, spaargeld en een aandelenkapitaal in zijn aangifte staan. Maar die bezat hij niet.

Veel mensen hebben een gedeelde rekening. Die rekening komt bij alle gemachtigden in de belastingaangifte terecht. Om niet twee keer over dezelfde rekening belast te worden, moet bij de een de rekening uit de aangifte worden gehaald. Of geef duidelijk aan welk percentage van de rekening bij wie belast moet worden.

2. Klopt de WOZ-waarde?

Hoeveel belasting eigenaren over hun koophuis betalen, hangt af van de WOZ-waarde. Deze waardering van onroerende zaken wordt elk jaar vastgesteld door de gemeente. De aangifte die in april ingeleverd moet zijn, is voor belastingjaar 2012. En voor dat belastingjaar wordt weer gebruik gemaakt van de waarde van het huis in 2011 – de zogeheten peildatum.

Dat is best vervelend in tijden van crisis. Want de veranderde woningmarkt en vooral de gedaalde huizenprijzen zijn nog niet terug te zien in de WOZ. Met andere woorden: het kan zo zijn dat u belasting betaalt over een te hoog gewaardeerd huis. Bezwaar maken tegen de WOZ- waarde kan. Enige nadeel: dat moet binnen zes weken nadat de gemeente die waarde heeft vastgesteld. Dat had u dan een jaar geleden al moeten doen. Een tip voor de lange termijn.

3. Betaal hypotheekrente vooruit

Stel, u heeft een huis en een goed betaalde baan bij een architectenbureau. Maar ook daar is het crisis. U weet nu al dat uw contract volgend jaar niet verlengd wordt en dat u een tijd een WW-uitkering zult ontvangen. Met het salaris van het architectenbureau viel u in de hoogste belastingschijf. Straks, in de WW, een schijf lager. Dan kunt u nu alvast zes maanden vooruit de hypotheekrente betalen. Dat is voordelig omdat u de hypotheekrente bij een volgende aangifte in de hoogste belastingschijf kunt aftrekken.

4. Vergeet de aftrekposten niet

Elk jaar verandert er veel in wat er wel en niet als aftrekpost is op te voeren. Scholingskosten, schenkingen aan goede doelen, levensonderhoud van jonge kinderen, alimentatie, zorgkosten.

Vooral die laatste aftrekpost vergeten mensen vaak, zeggen belastingadviseurs. Stoeltjesliften, de tandarts, vervoer naar het ziekenhuis, een aangepaste woning: het is allemaal – gedeeltelijk – aftrekbaar van de belasting. Voorwaarde is dat de verzekering het niet vergoedt en het ook niet onder het eigen risico valt. En het is pas aftrekbaar na een inkomensafhankelijke drempel. Maar voor een paar gepeperde tandartsrekeningen loont het.

Een bril of een laserbehandeling voor de ogen is overigens weer niet aftrekbaar. Dat is een paar jaar geleden veranderd. Dit is de laatste aangifte waarbij het mogelijk is om een rollator van de belasting af te trekken. Die valt onder hulpmiddelen voor mobiliteit en is per 2013 geen aftrekpost meer.

Ook de aftrekpost scholingskosten verandert. Dit jaar zijn de meeste scholingskosten boven de 500 euro aftrekbaar. Volgend jaar wordt dat bedrag verlaagd naar 250 euro.

5. Dien een verzoek om middeling in

Bonus ontvangen of gepromoveerd op het werk? Ondernemer? Of pas afgestudeerd? Dan is dit interessant. Iedereen die over een periode van drie jaar een wisselend inkomen had, kan een verzoek om middeling indienen. Stel, u bent ondernemer en verdient het ene jaar 20.000 euro, het jaar daarop verdient u een ton en het jaar daarna weer 30.000 euro. Dan kunt u dat inkomen bij elkaar optellen, door drie delen en over het bedrag opnieuw de te betalen belasting uitrekenen. Als de nieuwe belastingbedragen – na aftrek van 545 euro – lager zijn dan wat u betaald heeft, kunt u het verschil terugkrijgen.

Belangrijk: de fiscus wijst er niet uit zichzelf op, wees dus alert.

6. Schenk aan een culturele instelling

Schenkingen aan goede doelen zijn volledig aftrekbaar bij de belasting. Dat goede doel moet dan wel een ANBI zijn, een Algemeen Nut Beogende Instelling. Via de Belastingdienst is een lijst te verkrijgen waarop staat welke goede doelen aan dat criterium voldoen. Kerken vallen er meestal ook onder. Schenken aan een culturele instelling is helemaal voordelig. Daar mag u tot een bedrag van 5.000 euro 125 procent aftrekken. Dus bij een gift van 1.000 euro is 1.250 euro aftrekbaar van uw belastbare inkomen.

7. Vraag uitstel aan

Toch iets te veel toeslagen ontvangen? Of de voorlopige teruggaaf te optimistisch ingevuld? Schrik dan niet. U kunt uitstel van betaling vragen, maar dan moet u wel met de billen bloot. De fiscus bekijkt per geval hoe lang u uitstel krijgt, of in hoeveel termijnen u het geld moet terugbetalen. Bij een ‘kortlopend uitstel’ krijgt u vier maanden om de openstaande belasting te betalen. Voorwaarde is wel dat u geen ondernemer bent en minder dan 20.000 euro schuld heeft. Bij andere betalingsregelingen krijgt u maximaal twaalf maanden de tijd.

Met dank aan Jacqueline Bleijerveen (Kort & Partners), Consumentenbond, Henny Coorengel en Susan van Kessel-Nassette (HvK Belastingadvies), Huub van Wersch, Belastingdienst.