Mag elke arts zomaar aan borsten opereren?

Een gynaecoloog deed zich voor als plastisch chirurg en ging borsten opereren. Krijg je dan schadevergoeding als er complicaties volgen?

De Zaak. Vier vrouwen zoeken een niet al te dure kliniek om hun borsten te laten vergroten of liften. Ze komen dankzij internet uit in het Belgische Genk. Daar zit een goedkope kliniek met een Nederlandse arts, die zich presenteert als borstchirurg. De vrouwen laten zich er tussen 2007 en 2009 opereren. Daarna ontstaan infecties, bobbeltjes, gevoelloosheid bij de tepels, infecties, asymmetrie en littekens. Bij hersteloperaties blijken prothesen niet goed te zijn geplaatst. Eén patiënte kon haar arm niet meer bewegen. De chirurg bleek met nietjes te hechten en een afwijkende snijtechniek toe te passen. In 2010 wordt de arts geschrapt uit het register. De inspectie had klachten over hygiëne, gebrekkige infectiepreventie en ongebruikelijke snijtechnieken.

Wisten de vrouwen met wie zij in zee gingen? Deze dokter presenteerde zich als ervaren borstchirurg, lid van een Amerikaanse organisatie voor plastisch chirurgen waar hij ook nascholing krijgt. Alle vrouwen tekenden een informed consent-formulier waarop de arts zich ook voordeed als plastisch chirurg. Drie van de vier vrouwen verklaren dat als ze hadden geweten dat de man geen chirurg was, maar gynaecoloog, ze de behandeling elders door een (echte) plastisch chirurg zouden laten doen. Eén vrouw had er van afgezien.

Wat eisen zij? Voorschotten van tussen de 13.000 en 16.000 euro op een schadevergoeding. Ze vinden dat de arts de behandelovereenkomst niet nakwam en onrechtmatig handelde door slecht te opereren, in onhygiënische omstandigheden en onder een valse hoedanigheid.

Wat zegt de arts? Ik was als gynaecoloog bevoegd om kleinere esthetische chirurgische ingrepen te doen. De website is niet maatgevend – ik heb me nooit echt als plastisch chirurg voorgedaan. De termen cosmetische of esthetische chirurgie zijn niet beschermd. De medische complicaties komen niet door mij, maar zijn een eigen risico, bij een aantal verergerd doordat de vrouwen rookten.

Wat zegt de rechter? Die kijkt welk recht van toepassing is (Belgisch), met wie het behandelcontract is gesloten (de kliniek of de arts, dat verschilt per patiënt), hoe zwaar de informatieplicht weegt (dat is „essentieel”) en vraagt zich af of de complicaties er ook geweest zouden zijn bij een ‘echte’ plastisch chirurg.

Voor het antwoord heeft de rechtbank een medisch deskundige nodig. Het is wel „aannemelijk” dat de vrouwen onder valse voorwendselen toestemming gaven. De arts kan dus aansprakelijk zijn.

De rechtbank kent één vrouw een vergoeding toe, (iets meer dan 4.000 euro). En wel aan degene van wie het aannemelijk is dat ze helemaal van de ingreep had afgezien als ze de waarheid over deze dokter had gekend. De overige vrouwen moeten het oordeel van de deskundige afwachten.

De rechtbank zegt er bij dat dit nog lang gaat duren en de proceskosten hoog zullen oplopen. De vrouwen en de ‘chirurg’ krijgen het advies hun conflict te schikken.