Lik op stuk op het veld

De officiële cijfers zeggen dat het geweld op de voetbalvelden afneemt, de werkelijkheid is dat er een schok door de samenleving gaat als na een wedstrijd een grensrechter mishandeling door jonge voetballers met de dood moet bekopen. Zoals onlangs.

Het is daarom goed dat voetbalbond KNVB gisteren met het actieplan Tegen geweld / voor sportiviteit is gekomen. Daarin staan concrete maatregelen opgesomd. Dat is alvast een vooruitgang ten opzichte van de schier eindeloze stroom van oproepen om ‘respect’. Het effect is twijfelachtig en op zijn best werkt zoiets slechts tijdelijk.

De meest opvallende maatregel in het actieplan is de invoering van een tijdstraf voor de voetballer die wegens een overtreding van de scheidsrechter een gele kaart heeft gekregen. Hij moet tien minuten naar de kant.

Onder meer hockey ging voetbal vooraf met de invoering van tijdstraffen; de ervaringen ermee zijn gunstig. Lik op stuk werkt ook in de sport beter dan een straf die lang op zich laat wachten. Bovendien ‘profiteert’ op deze wijze de tegenpartij die het slachtoffer was van de overtreding van de tijdstraf.

Voorlopig wordt de tijdstraf alleen ingevoerd in de categorie bij het amateurvoetbal die wordt beschouwd als ‘recreatief’. Een term die niet kan verhullen dat het er ook op dat niveau veel te stevig aan toegaat, met gedragingen van voetballers die op straat als ‘openbare geweldpleging’ zouden gelden.

Als de tijdstraf tot minder geweld binnen de lijnen leidt, verdient hij ook te worden ingevoerd in de andere categorieën, inclusief het beroepsvoetbal. Hopelijk weet de KNVB in dat geval de internationale voetbalorganisaties – zoals UEFA en FIFA – ervan te overtuigen dat deze wijziging van de reglementen navolging verdient. Dat is in de conservatieve voetbalwereld geen sinecure.

Overigens lijken er ook nadelige kanten aan het systeem te zitten. Spelers zullen, zo is het plan, minder snel geschorst worden. De calculerende voetballer die vlak voor tijd een zware overtreding maakt, kan daar zijn voordeel mee doen.

Laat overigens niemand denken dat de KNVB als organisatie in staat is om het geweld op de velden uit te bannen. Met 35.000 wedstrijden in een weekend is dat een onmogelijke opgave. En dan zijn er ook nog excessen als vorige week bij een potje zaalvoetbal in Leiden, waar de scheidsrechter werd gemolesteerd. Die wedstrijd was geheel buiten de KNVB om georganiseerd, zoals zo vaak voorkomt.

Het zal van de zelfbeheersing van spelers en supporters alsmede van het beleid van de voetbalclubs afhangen of de gewelddadigheden op en rond de velden worden teruggedrongen.