Dwingende gadgets

Op aanraden van een vriend laat ik sinds vrijdag mijn telefoon registeren hoeveel minuten ik loop en fiets. Dat kan met de app Moves, die op basis van de bewegingssensoren en GPS-signalen van je iPhone berekent of je loopt, fietst of zit. Dat laatste blijkt mijn voornaamste activiteit te zijn. Door het genadeloze dagelijkse rapport van Moves neem ik minder snel een tram; er moet op de pedalen worden getrapt!

Moves is een Quantified Self-app, een uit Amerika overgewaaide overtuiging dat je door het meten van je gedrag verantwoordelijker leeft. Nieuw is het niet, stappentellers bestaan al decennia. Maar nu onze telefoons steeds meer gedrag kunnen meten, worden Quantified Self-apps voor een groter publiek toegankelijk.

Er hangt een vervelende zweem van de maakbare mens om de beweging heen, die ik met liefde negeer. Ik richt me liever op het zelfinzicht dat de apps geven. Zo deed ik altijd een beetje schamper over hoeveel de gemiddelde Nederlander televisie kijkt, totdat een meetprogramma op mijn laptop – met de zeer toepasselijke naam RescueTime – rapporteerde dat ik rond de zes uur per week naar gedownloade televisieseries kijk. Door het meten van zulk gedrag, kan ik mezelf niet langer voor de gek houden. Niets mis mee, zo lijkt het. Op internet circuleren heldenverhalen van mensen die tientallen kilo’s afvielen omdat hun met internet uitgeruste weegschaal nauwkeurig in kaart bracht welke dagen ze te veel aten.

Maar wat als deze Quantified Self-apps in de toekomst conclusies verbinden aan de data? Wat als de weegschaal in verbinding staat met de koelkast en je verbiedt naar cola te grijpen? Een niet zo heel onrealistisch scenario. Zo lanceerde Google vorig jaar de app Now, een virtuele persoonlijk assistent die de gebruiker bij de les houdt: ‘je moet over twintig minuten op je werk zijn en de bus is vertraagd. NU op pad!’

Een app van wie je niet meer te laat mag komen is een eerste stap naar de dwingende gadget. Op de universiteit MIT ontwikkelden een paar nerds een Bluetooth-portemonnee die steeds moeilijker opengaat als je banksaldo krimpt. En wat als Moves in de toekomst mijn zorgverzekeraar waarschuwt dat de ziektekosten door mijn weinige lichaamsbeweging op kunnen lopen? Jezelf meten is leuk, totdat je gadgets met de resultaten aan de haal gaan.