Het geeft later allerlei problemen

Duizenden islamitische kleuters en honderden joodse baby’s worden elk jaar besneden. Uroloog Michael van Balken wil de ingreep niet meer uitvoeren.

Michael van Balken noemt zich ‘weigeruroloog’. Als iemand kijk heeft op de gevolgen van medisch onnodige besnijdenis bij jongens, dan is dat wel een uroloog. Op zijn poli in het Arnhemse Rijnstate Ziekenhuis krijgt Van Balken de kinderen met complicaties na de ingreep. Nabloedingen die niet met een verbandje te verhelpen zijn. Infecties aan de penis. En heel soms een piemeltje dat is beschadigd door het mes.

Het zijn geen enorme getallen, Van Balken ziet er een paar per jaar, maar elke complicatie is er volgens hem een te veel. Want: „De hele besnijdenis is niet nodig.” Hij zou er dus nooit meer een uitvoeren als het hem werd gevraagd. Gemiddeld komt volgens Van Balken 5 procent van de besneden kinderen alsnog bij een dokter met complicaties.

Hij deelt de kritiek die 38 Europese artsen vandaag uiten in het wetenschappelijke maandblad Pediatrics. Ze gaan in tegen een eerder artikel in dat blad van Amerikaanse artsen die stelden dat een besneden piemel beter beschermd is tegen infecties dan een niet-besneden piemel. Daar is volgens de Europeanen geen bewijs voor. En de andere drie argumenten vóór besnijdenis van jongetjes die de Amerikanen hadden aangevoerd, zoals een mogelijk betere bescherming tegen hiv-besmetting, vegen de Europeanen ook van tafel. Een man kan ook ná zijn achttiende kiezen voor besnijdenis.

In Nederland worden jaarlijks honderden joodse baby’s en duizenden islamitische kleuters besneden op religieuze gronden. In de joodse traditie moet het op de achtste dag na de geboorte; moslims doen het voordat het jongetje zes jaar oud is. Vroeger gebeurde dat in het ziekenhuis, Van Balken leerde het in zijn opleiding. Maar sinds 2005 wordt het niet meer vergoed uit het basispakket en sinds 2010 ontmoedigt artsenorganisatie KNMG leden expliciet om de ingreep uit te voeren.

De besnijdenis gebeurt nu in speciale klinieken die er overigens wel een arts voor inhuren. De ingreep kost zo’n 300 euro. Bij de besnijdenis wordt de voorhuid uitgerekt en afgesneden. Het ritueel duurt een paar minuten. Meisjesbesnijdenis is in Nederland verboden.

Michael van Balken ziet meer bezwaren dan de complicaties die in de eerste dagen na de besnijdenis kunnen voorkomen. „Zo’n infectie is wel te bestrijden met een antibioticazalfje. Maar stel je de angst voor die een kleuter wordt ingeboezemd wanneer hij bij een dokter komt, vaak voor het eerst in zijn leven, en die gaat dan meteen in zijn penis snijden!”

Er zijn meer problemen. Van Balken: „De voorhuid heeft als doel de eikel te beschermen. Zonder voorhuid gaat de penis zichzelf beschermen en groeit er een soort eeltlaag op. Want het eikeltje komt voortdurend in aanraking met de luier, de onderbroek, een broek.” De plasbuis vernauwt, waardoor besneden jongens vaker dan onbesneden jongens een operatie moeten ondergaan om de plasbuis te verbreden. Symptomen? Pijn bij het plassen, niet durven plassen, blaasontstekingen.

Er is nóg iets: de eeltlaag zorgt er ook voor dat de eikel minder gevoelig is. Daardoor, zo blijkt uit goede studies volgens Van Balken, hebben besneden mannen later meer seksuele problemen dan onbesneden mannen. „De besnijder zelf is dan al lang uit beeld. Die heeft geen weet van de seksuele problemen. Maar onderzoekers hebben besneden mannen dezelfde vragen over seks gesteld als onbesneden mannen en daaruit bleek dat de tevredenheid bij besneden mannen kleiner is.”