Vriendinnetje van de paus of macht van China

De jongen naast mij springt van zijn loopband en ramt op de televisie. Hij wil een andere zender. CNN brengt alleen een niet-rokende schoorsteen in beeld. De jongen in het fitnesscentrum kiest voor MTV. Liever Diamonds in the Sky van Rihanna dan de spanning op het Sint-Pietersplein.

De reactie op het conclaaf is exemplarisch voor het land met de grootste islamitische bevolking ter wereld. Het boeit ze nauwelijks.

De hoogste katholieke geestelijke van Indonesië liet het conclaaf in het Vaticaan aan zich voorbij gaan. De 78-jarige kardinaal Julius Riyadi Darmaatmadja is bijna blind. Het had volgens hem dus weinig zin om op reis te gaan, aangezien hij de belangrijkste teksten toch niet kon lezen.

Het beste aan de nieuwe paus is dat hij de oude paus niet is. Dat is ongeveer de positiefste reactie.

„Wij verwachten dat paus Franciscus mensen wereldwijd zal bijbrengen dat terreur of geweld niet automatisch met de islam te maken hebben”, liet Hafidz Usman optekenen in een aantal kranten. Usman is voorzitter van Nahdlatul Ulama, een moslimorganisatie met 30 miljoen leden in Indonesië.

Hij verwees naar de toespraak van paus Benedictus XVI op 12 september 2006 in het Duitse Regensburg hield. Benedictus citeerde toen een Byzantijnse keizer uit de veertiende eeuw die de vraag opwierp of de profeet Mohammed de wereld louter „slechte en onmenselijke dingen’’ heeft gebracht.

De website van Kompas, de grootste krant van Indonesië, heeft dagelijks een overzicht van de vijf belangrijkste gebeurtenissen van de dag. Vrijdag schopte Franciscus het tot plek nummer drie.

Plekken één en twee waren bezet door een nieuwtje over de gouverneur van Jakarta en de presentatie van de nieuwe Blackberry, in tegenstelling tot ongeveer de rest van de wereld in Indonesië wel populair.

Waarom scoorde Franciscus twee dagen na zijn uitverkiezing opeens zo hoog? Een Argentijnse beweert zestig jaar geleden zijn jeugdvriendinnetje te zijn geweest.

Hoe onschuldig ook, Indonesiërs smullen van een roddel over een gezagsdrager die mogelijk anders heeft gehandeld dan de normen en waarden die hij in het openbaar verkondigt. Het is herkenbaar. Ze weten maar al te goed hoe corrupt hun politici zijn en hoe fout hun zakenlieden.

De belangrijkste internationale gebeurtenissen voor Indonesië vonden intussen dichter bij huis plaats: in Bangkok en Beijing

In Bangkok eindigde donderdag de driejaarlijkse internationale conventie inzake handel in bedreigde diersoorten. Met ongeveer 20 procent van het regenwoud en 17 procent van het koraalrif op aarde is dat belangrijk voor Indonesië. Maar het kreeg weinig aandacht.

De verkiezing van Xi Jinping als staatshoofd van China was wel voorpaginanieuws. De grote vraag die werd gesteld, maar nauwelijks wordt beantwoord is: wat wil Xi Jinping met China en Azië?

Die vraag heeft ook te maken met de voorzichtige ambities van Indonesië. Het land speelt maar zelden een prominente rol in de internationale diplomatie, ook al is het lid van de G20.

Voorzichtig gaan in Indonesië stemmen op dat de economische groei en relatieve politieke stabiliteit het land het afgelopen decennium klaar hebben gemaakt om een grotere regionale rol te spelen.

Wellicht kan Indonesië nu gaan bemiddelen in het conflict in de Zuid-Chinese Zee? Misschien kan Indonesië als ervaringsdeskundige Birma richting democratie sturen? Wellicht kan Indonesië als gastheer van de topconferentie van de APEC (Asia Pacific Economic Cooperation) in oktober op Bali nauwere samenwerking tussen de landen aan de Stille Oceaan stimuleren.

Het zijn mooie dromen. Maar ook onderwerpen op terreinen waar China een machtsfactor is.

In tegenstelling tot paus Franciscus kan Indonesië het komende decennium niet om president Xi Jinping heen.