Wientjes en Heerts kunnen samen heel wat uitruilen

Vakbonden en werkgevers moeten eruit kunnen komen. Maar kunnen ze een akkoord ook aan de politiek verkopen?

Het kamp van werkgeversorganisatie VNO-NCW houdt zich al weken strikt aan de mediastilte rond het vandaag begonnen overleg met de bonden. Om de „precaire processen binnen de FNV en de Haagse politiek” niet te verstoren, is de verklaring. Maar in de praktijk moet er ook een resultaat uit rollen waar álle werkgevers zich in kunnen vinden.

VNO-voorzitter Bernard Wientjes is de stuwende kracht achter dat werkgeversfront – de man die zich in 1973 zo ergerde aan PvdA-leider Joop den Uyl, dat hij lid werd van de VVD.

De haperende economie weer aan de gang helpen en het consumentenvertrouwen herstellen, is kortweg het belang van de werkgevers. En het ziet ernaar uit dat er op belangrijke onderdelen ook wel successen kunnen worden geboekt. Zoals versobering van het ontslagrecht en beperking van duur en hoogte van de WW, zoals in het regeerakkoord is voorgesteld. Een breekpunt voor de FNV, maar in het werkgeverskamp zijn er ook critici: de financiële dienstverleners. Wie bovenmodaal verdient, valt na ontslag na een jaar terug op bijstandsniveau. Met noodgedwongen huisverkopen als mogelijk gevolg. „Ze hebben geen tijd om het uitgavenpatroon daarop af te stemmen, hooguit tijd om de bank te laten weten dat de hypotheekrente niet meer kan worden opgebracht, waarschuwde directeur Harold Herbert van het Verbond van Verzekeraars onlangs in de Volkskrant.

Wientjes wil het WW-dossier uitruilen tegen de voorgestelde verplichting dat 5 procent van het personeelsbestand uit arbeidsgehandicapt personeel moet bestaan.

Ook in het pensioendossier kunnen werkgevers en werknemers elkaar vinden. Het plan om minder belastingvrij voor het pensioen te mogen sparen, zien ook de werkgevers als obstakel voor een behoorlijke pensioenopbouw. Dat kan in cao-onderhandelingen worden opgelost door extra loonruimte in te zetten voor het dichten van pensioengaten.

De bonden hebben belang bij banenplannen in de bouw, de zorg en het midden- en kleinbedrijf. Werkgevers in de bouw en het mkb lopen vooral aan tegen gebrekkige investeringsmogelijkheden, omdat banken moeizaam krediet verstrekken. Verzekeraars willen fondsen opzetten om in die kredietbehoefte te voorzien. Individuele verzekeraars verstrekken nu al mondjesmaat onderhandse leningen aan het bedrijfsleven. Maar wet- en regelgeving maakt het voor verzekeraars nu nog duur om op grotere schaal kredieten te verstrekken. Die investeringsruimte kan ook weer banen opleveren.

Wientjes en Heerts kunnen in het overleg allebei resultaat bereiken om als een succes aan de achterban te verkopen. Het is de vraag of daar vervolgens ook draagvlak voor is in de politiek. Wientjes kon uit de voeten met vorige kabinetten, van welke kleur dan ook. Maar het ‘pluggen’ van een eventueel akkoord in het huidige circuit van wisselende coalities in de Tweede en Eerste Kamer, zou voor Wientjes nu wel eens moeilijker kunnen zijn het boeken van resultaten met de vakbonden.