Verhaal rond violist Titanic nu bijna rond: de viool is gevonden

Na jaren van onderzoek is het dan eindelijk bevestigd: de wereldberoemde viool van Wallace Hartley, die met zijn band bleef doorspelen toen de Titanic zonk, is gevonden. Het mythische verhaal van de violist is nu bijna helemaal rond.

De wereldberoemde viool van Wallace Hartley. Foto AP / Henry Aldridge

Wallace Hartley wordt door velen als een held gezien. Terwijl de Titanic zonk en passagiers één voor één in reddingsboten werden gezet, bleef hij als leider van de band muziek maken om iedereen een beetje te kalmeren. Het verhaal om hem heen, en dan vooral de viool, kreeg iets mythisch. Maar wat lang te mooi om waar te zijn leek, werd vandaag definitief bevestigd: de viool die zeven jaar geleden op een stoffige zolder werd gevonden, is die van Hartley.

Het veilinghuis van vader en zoon Aldridge, dat wel vaker objecten van de Titanic aanbiedt, kwam vandaag met het nieuws. Duizenden euro’s en veel forensisch onderzoek kostte het, maar nu is er dan ook écht geen twijfel meer. In een persbericht van het veilinghuis legt Andrew Aldridge uit wat de vondst betekent:

“Het is het belangrijkste Titanic-gerelateerde object dat ooit is boven komen drijven en waarschijnlijk het waardevolste. (…) In alle boeken en films over de Titanic, is Wallace Hartley te zien, terwijl hij zijn viool tot het einde bespeelt.”

Om het geheugen even op te frissen: in de verfilming uit 1997, is de scène met Hartley een van de bekendste:

Ook in eerdere verfilmingen was hij te zien: in de tv-film ‘S.O.S. Titanic’ uit 1978 en in ‘A Night to Remember’ uit 1958:

Jarenlang een mysterie

Hartley, toen nog maar 33, overleed samen met vijftienhonderd anderen. Zijn viool overleefde echter. Die blijkt hij in een grote koffer te hebben gestopt voordat hij te water ging en had die koffer aan zijn lichaam vastgebonden, waarschijnlijk in de hoop beter te blijven drijven.

De viool werd opgevist en kwam weer terecht bij de persoon die hem ooit voor Hartley had gekocht: zijn verloofde Maria Robinson. Toen zij overleed kwam de viool via haar zus en het plaatselijke Leger Des Heils uiteindelijk bij een gewone amateurmuzikant terecht. Zij had het instrument van haar vioollerares gekregen. Vele jaren van wegstoffen op zolder later, vond haar zoon hem en bracht ze hem bij het veilinghuis.

Nog even geen veiling

Nu is de vraag wanneer het instrument geveild zal worden. Toen er begin dit jaar al werd gerept over de vondst was er nog sprake van dat het veilinghuis van vader en zoon Aldridge het op 20 april zouden gaan veilen. Er staat op hun site ook nog steeds een Titanicveiling gepland voor die dag. Maar nu wordt het toch eerst tentoongesteld, te beginnen in het stadhuis van Belfast rond Pasen. Meerdere andere musea willen het iconische object daarna nog hebben. Wanneer het dan uiteindelijk geveild wordt, verwacht het veilinghuis dat het honderdduizenden euro’s gaat opleveren. Dan zou het hoog binnenkomen in het lijstje van waardevolste Titanic-objecten.

Vorig jaar, honderd jaar na het zinken van de Titanic, werd de ramp herdacht. Een speciaal eerbetoon was er voor Hartley in de vorm van een concert in zijn geboorteplaats Colne. Daar trad onder anderen acteur Jonathan Evans-Jones op, die Hartley speelde in de verfilming uit 1997.

Hier speelt hij een stukje van titelsong ‘My Heart Will Go On’ van Celine Dion.

Maar welk nummer speelde hij nu?

Het verhaal rond vioolheld Hartley en zijn instrument lijkt met de vondst zo goed als rond. Nou ja, nu rest alleen nog de kleine vraag welk nummer zijn band nu écht speelde toen ze bijna te water gingen. Was dat nou ‘Nearer, My God, to Thee’, zoals de meeste mensen aannemen, of toch iets anders?