Uniek, opzwepend, retro

Justin Timberlake (32) begon als tieneridool en werd toen soloartiest. Zijn langverwachte derde cd is extravert, veelzijdig en geweldig gezongen.

Het begon met de boybandster; de jongen die werd klaargestoomd in Disney’s The New Mickey Mouse Club en wereldberoemd werd als zanger van ’N Sync. Daarna ontwikkelde Justin Timberlake zich tot een sterk solozanger en performer – met de moderne klassieker Cry Me A River als hoogtepunt. Bijna zeven jaar geleden volgde het tweede soloalbum FutureSex/LoveSounds; spectaculair en met seks overladen. Met een wervelende show in Paradiso toonde Timberlake zich definitief een groots popartiest.

En nu, weer zeven jaar later, is er Justin Timberlake de crooner. Een 32-jarige popster met een hang naar vroeger. De zanger werkte de afgelopen jaren met wisselend succes als acteur. Na een rustperiode komt hij nu terug als muzikant. Deze week is hij elke dag te gast bij de Amerikaanse talkshow van Jimmy Fallon, met wie hij ooit een aanstekelijke medley van rapklassiekers vertolkte. Hij speelt er ter promotie van zijn vandaag officieel verschenen derde soloalbum The 20/20 Experience elke dag nieuwe muziek; van serieuze uitvoeringen van huidige hits tot een pastiche op eigen werk met een barbershop quartet.

De nieuwe handelsmerken van de jonge popveteraan zijn een klassiek chromen microfoon en een pak met strik of stropdas. Vorige maand werd die nieuwe Timberlake gelanceerd met een campagne op tv, diverse podia en social media rond de Grammy Awards. Hij trad er op in bigbandstijl en met zwart-witfilter en draafde op in commercials waarin hij dezelfde retrostijl neerzette als op het podium. Zijn comebacksingle heet Suit & Tie.

Het derde album van Justin Timberlake begint als een film uit de jaren veertig of vijftig met Humphrey Bogart en zijn sigaret in de hoofdrol. Na dertig seconden Hollywood-met-strijkers, meldt producer Timbaland zich voor het eerst nadrukkelijk met zijn stotterende, vocale ritmes, om vervolgens in het uur durende album niet meer te verdwijnen.

Ook producer Timbaland (pseudoniem voor Timothy Zachery Mosley) had zijn muzikaal hoogtepunt rond het voorlaatste album van Justin Timberlake (2006). De revolutionaire producer die met producties voor Aaliyah, Missy Elliott, Jodeci, Jay-Z en talloze anderen, het geluid van zowel hiphop als r&b drastisch vernieuwde met briljante, gelaagde en speelse creaties, raakte daarna muzikaal het spoor bijster. Maar vanaf de veelzijdige, Prince-achtige opener Pusher Love Girl op het nieuwe album van Timberlake – een cocktail van zang in kopstem en harmonie, beatboxgeluiden en vocale samples, strijkers en effecten – is duidelijk dat de onderlinge chemie tussen zanger en producer iets unieks losmaakt.

Van de tien nummers op The 20/20 Experience zijn er maar twee die niet rond de zeven, acht minuten duren. Justin Timberlake krijgt volledig de ruimte zijn vocale veelzijdigheid te tonen, van falset tot verleidelijk gefluister, en in rijke, door hem zelf geproduceerde harmoniezang. En Timbaland kan zich volop uitleven in gerekte producties die na enkele minuten van stijl veranderen en zijn volgestopt met details in ritme en melodie. Hij laat zijn beats vaak ademen, zodat overal ruimte is voor springerige percussie, een onverwacht geluid, een dreunende echo.

De tribale percussie in Don’t Hold The Wall is opzwepend en slaat na vier minuten om naar een diep echoënde kickdrum en een dialoog tussen vocale samples. Het is een hoorspel in muziek en vocalen, met Timberlake die in verschillende toonhoogtes een vrouw verleidelijk naar de dansvloer leidt.

Het hoogtepunt van de plaat is Tunnel Vision, met prachtig gezongen harmonieën en een geweldige opbouw door Timbaland, die met zijn karakteristieke ad-libs, beatboxritmes en stotterende akkoorden een broeierige productie neerzet waarin voortdurend instrumenten verschijnen en verdwijnen en die de spanning haast zeven minuten vasthoudt. In That Girl zingt Timberlake meer klassieke harmonie-r&b; het is retrosoul met koper, gitaar en bas waarin Timbaland de productie juist simpel houdt. Blue Ocean Floor is als afsluiter van een extraverte plaat opvallend somber, in tekst en in de gerekte, melancholische tonen.

Niet alles is even sterk. De vingerknipsingle Suit & Tie is wel erg behaaglijk, en rapper Jay-Z leverde zelden zo’n ongeïnspireerde gastbijdrage af. De latin percussiefunk in Let The Groove In maakt op plaat weinig indruk. En de teksten – waarin liefde een drug is en zelfs in het heelal bedreven wordt – zijn vaak van een matig niveau. Maar Timberlake zingt weer. En Timbaland heeft zijn groove terug. En dat is ook op dit album weer grotendeels een feest om naar te luisteren.

Justin Timberlake: The 20/20 Experience. RCA Records/Sony Music. ****