Jaap van Zweden brengt Hollywoodglamour mee naar Concertgebouw

Klassiek

Dallas Symphony Orchestra/Jaap van Zweden. 12/3 Concertgebouw A’dam. Zie concertgebouw.nl/live****

Een eerdere Europatour ketste af maar gisteren was Jaap van Zweden dan eindelijk ‘thuis’ in het Concertgebouw te beluisteren met het Dallas Symphony Orchestra waarvan hij in 2008 chef-dirigent werd en dat hier nu het Nederlands debuut maakte.

Dat Van Zweden – gedreven orkestbouwer – de musici in Dallas disciplineerde en de klank (strijkers) romiger maakte, viel al te beluisteren op vier cd’s. Voor nu baarde de Amerikaanse neiging tot decibellen zorgen. Maar Van Zweden kent als oud-concertmeester van het Concertgebouworkest de Amsterdamse akoestiek tot in de finesses en bleek dus ook in staat tot intimiteit en intensiteit. Soms. Veelal, zeker in het slotdeel van Mahlers Zesde symfonie, was de klank nog steeds wel fors.

Violiste Hilary Hahn (33) soleerde in het Vioolconcert van Korngold – een showstuk vol Hollywoodglamour. Maar Hahn en het orkest namen de tijd om in één groove te komen (het openingsdeel bood rare discrepanties in opvatting) en het geheel bleef afstandelijk. Zelfs de toegift (Bach) klonk meer sportief dan roerend.

Van Zweden blijft behalve oermuzikaal ook een lefgozer, daarin ligt mede zijn grootheid als dirigent. Zo koos hij in de eigen zaal van het Koninklijk Concertgebouworkest, vermaard Mahlerorkest, juist wél Mahler om zijn Amerikaanse orkest mee te presenteren. En ‘troostte’ hij na de vijf kwartier durende ‘Tragische’ met zijn twee doodsklappen, onorthodox met Wagners Liebestod. Waarom? Because he can. En omdat het een paar minuten prachtmuziek opleverde.

Van Zweden houdt van een ferme basklank in zijn orkest, hier opgesteld met alten en fagotten rechts. Al in het Allegro energico leverde het een ronkerig hitsende marsklank op, die tegenwicht vond in een intens Adagio (onorthodox na het Scherzo). Als Mahlerorkest is het ruigere ‘Dallas’ geen ‘Amsterdam’. Maar Van Zweden realiseerde met grote contrasten en veel adrenaline wel een enerverend Mahlermonumentje. Het wachten is op zijn Mahlerdebuut met het KCO.