Geen tabak en alcohol meer voor kinderen

Een aantal artsen heeft het wel gehad: zij radicaliseren. Kinderarts Nico van der Lely, al jaren in touw tegen alcoholmisbruik onder minderjarigen, zei zondag in Brandpunt dat het „nu klaar is”. Op zijn polikliniek worden twaalfjarige kinderen met een Jägermeister-vergiftiging binnengedragen. De gemiddelde alcohol-comalengte bij kinderen is nu drie uur. Dat was negentig minuten. Als hij denkt aan de mannen „met stropdassen in hoge gebouwen die hieraan verdienen, word ik een pitbull”.

Twee Beverwijkse longartsen openden maandag met de website Tabak Nee frontaal de aanval op politici, bestuurders en andere medeplichtigen aan de nicotineverslavingsindustrie. Deze artsen willen de schuld- en schaamtegevoelens van hun kankerpatiënten op hun spreekuur niet meer incasseren. Hun lieve stichting Rookpreventie Jeugd (‘Zoek je een spreekbeurt?’) is nu met www.TabakNee.nl grof in de aanval. Dat gaat met stevige retoriek en ad hominem. Wier zoon minister is, maar zelf toch voor de tabaksindustrie blijft werken of wie privé ervaring met kanker heeft, maar weigert tabaktegenstander te worden, krijgt onderuit de zak. Dat is niet steeds gepast of even smaakvol, maar begrip kan er wel voor worden opgebracht. De rauwe realiteit uit de kliniek van de longarts of alcoholdokter mag in het debat gevoeld worden. De genotmiddelenindustrie moet tegen een stootje kunnen. Zij weet immers precies wat ze doet: hoe ze tabak en alcohol op smaak voor kinderen brengt en er een effectieve ‘lifestyle’ bij verzint. Heineken is cool, althans denkt dat te zijn. Verslaving doet de rest. Het individu leeft er korter door.

Ernst en omvang van alcoholincidenten bij kinderen nemen intussen toe. Het aantal jonge rokers groeit eveneens. Ieder kabinet ontwerpt opnieuw grootschalige preventieplannen waarin ouders, bedrijfsleven en overheid er ‘samen’ uit moeten komen. Dat artsen daar verveeld mee raken, valt te begrijpen. Zij helpen immers jaarlijks tienduizend burgers met longkanker hun levenseinde zo lang mogelijk uit te stellen. Dat gaat tegenstaan.

De rokers hebben het uiteindelijk zichzelf aangedaan – het was hún individuele keuze. Aangemoedigd, uitgelokt door uitgekiende marketing, dat zeker. En niemand is nog ongeïnformeerd over de risico’s of onwetend over de gevolgen.

Tegelijk behoort dat individu ook beschermd te worden, zeker de minderjarigen. Een rookverbod op scholen, een rookleeftijdsgrens van 18, een verder terugdringen van rookgelegenheid – het ligt allemaal in de rede. Net als een verdere verscherping van alcoholmatiging voor de jeugd. De artsen die de rommel opruimen, zijn de klokkenluiders. Neem ze serieus.