Aangeklaagde president dilemma voor Europa

Mag de nieuwe Keniaanse president naar de kroning van Willem-Alexander komen? Activisten vragen zich af waarom hij nog niet in de cel zit.

Europese landen zullen deze week in Brussel bijeenkomen om te bepalen hoe om te gaan met de door het Internationale Strafhof aangeklaagde winnaar van de Keniase verkiezingen, Uhuru Kenyatta. Kenyatta, evenals zijn aanstaande vicepresident William Ruto zijn door het Strafhof aangeklaagd wegens misdaden tegen de menselijkheid begaan tijdens verkiezingsgeweld vijf jaar terug. Ze worden medeverantwoordelijk gehouden voor 1.300 doden – een schatting van het Strafhof die als voorzichtig geldt.

Kenyatta zal tijdens zijn presidentschap veel tijd in Den Haag moeten doorbrengen. Ruto’s zaak begint in mei, die van Kenyatta in juli. Beiden verklaren te zullen deelnemen aan hun processen om hun onschuld te bewijzen, maar tijdens de campagnes suggereerden ze in weinig verhulde termen niet naar Den Haag te gaan na een verkiezingszege. In zijn overwinningsrede zei Kenyatta Kenia’s banden met internationale organisaties te zullen respecteren, met de waarschuwing dat het buitenland Kenia’s soevereiniteit moet respecteren.

In het kamp van Kenyatta en Ruto wordt het Strafhof als een westerse samenzwering tegen hen gezien en westerse correspondenten en diplomaten kregen de afgelopen dagen de wind van voren.

Europese landen staan gezien hun forse investeringen in Kenia voor een dilemma. Meer dan de helft van Kenia’s bloemenexport wordt via Aalsmeer in de wereld verhandeld. Europese bedrijven hebben aandelen in de toeristensector en KLM heeft belangen in Kenya Airways. Komen die in gevaar als westerse ambassadeurs niet komen opdagen bij de beëdiging van Kenyatta later deze maand? Is de aankomende president welkom bij de kroning van Willem-Alexander in Amsterdam? De Rijksvoorlichtingsdienst was vanochtend niet beschikbaar voor commentaar.

Europese ambassadeurs wachten op instructies uit hun hoofdsteden. Maina Kiai, een prominente Keniase mensenrechtenactivist, geeft de schuld aan het Strafhof. „Normaal word je gevangen gezet als je van moord bent beschuldigd. Maar het Strafhof heeft de twee laten gaan, die vervolgens hun eigen gemeenschap hebben gemobiliseerd. Alleen het Strafhof laat toe dat je op vrije voeten wordt gesteld na beschuldigingen van zulke zware misdaden”.