Kookwekker

Wat zit erin?

Kookwekkers, zoals deze van de Hema, haal je met één schroevendraaier uit elkaar. Ze lijken veel op gewone ouderwetse wekkers.

Een wekker is net een opwindautootje. De stalen opwindveer is de motor die een rij tandraderen laat draaien. Het volgende tandrad draait steeds sneller dan het vorige. Dat kan omdat elke tandrad eigenlijk bestaat uit een groot èn een klein tandrad. Bekijk de truc in je fietsbel.

Bij opwindauto’s moet het laatste tandrad, dat aan de wielen vast zit, flink hard draaien. In klokken moet het tandrad waar de wijzers aan vast zitten juist een heel precieze draaitijd hebben. Deze kookwekker heeft maar één wijzer: de eivormige huls H die in een uur ronddraait. Hij zit vast aan een zwaar tandrad in het midden, en dat weer aan twee lichtere tandwielen. Het laatste wiel wordt afgeremd door het ankerrad AR met zijn speciale tanden T. De twee nokken N van het anker A passen er precies tussen. De tanden T geven die nokken steeds een duwtje waardoor het anker, met aan de andere kant de gaffel G, heen-en-weer gaat slingeren. Het tempo wordt heel precies bepaald door de fijne spiraalveer S waar het wiel W aan vast zit. Dat wiel heet balans of onrust. De gaffel G zit er losjes aan vast.

De kookwekker is ingewikkeld omdat hij ook moet klingelen. Daarvoor zijn die andere tandraderen en een extra opwindveer.

Welk gereedschap heb je nodig?: Een kruiskopschroevendraaier.