Column

Hoe laat ik geld na aan een goed doel?

Ik ben alleenstaand. In mijn testament wil ik laten vastleggen naar welke (goede) doelen mijn vermogen moet na mijn dood. Hoe weet ik zeker dat dit wordt uitgevoerd zoals ik wil en dat de kosten binnen de perken blijven?

Een doodshemd heeft geen zakken, en het hiernamaals geen telefoon. Hoe regel je toch dat je erfenis efficiënt terecht komt, waar jij het wil? Voor een harmonieus gezin, waar kinderen erven, is dat nauwelijks een probleem. De kinderen willen immers zelf dat geld en bezit goed overerft naar henzelf. Maar wie klaart de klus als je alleen staat, er ruzie in de tent is, jij tegendraadse wensen hebt of een gecompliceerd vermogen? Regel je niets, dan krijgen je wettelijke erfgenamen die taak. Maar misschien heb je kind noch kraai, of alleen een onbetrouwbare neef. Of een broer die niet kan uitstaan dat jouw vermogen naar de nonnetjes in Oosterhout gaat.

Je hebt dan behoefte aan een betrouwbare bemiddelaar tussen hemel en aarde. Dat heet een executeur. De wet kent drie soorten: de begrafenisexecuteur, de beheersexecuteur en de executeur-afwikkelingsbewindvoerder. Een van de laatste twee benoem je in je testament als je (bepaalde) wettelijke erfgenamen buitenspel wilt zetten. Wie je aanwijst, mag je helemaal zelf weten. Het hoeft geen erfrechtdeskundige te zijn; wel iemand die je blind kan vertrouwen. Soms is je oudste broer de ideale kandidaat. In een ander geval je zoon of neef.

Bij een omvangrijk of ingewikkeld vermogen kan (daarnaast) behoefte bestaan aan deskundige hulp, zoals van een notaris, belastingadviseur, accountant of professionele executeur. Van de laatste zijn er 53 gecertificeerd. Ze zijn te vinden op sce-executeurs.nl. Zo’n professional kun je ook aanwijzen als executeur. Maar wat gaat dat kosten? Leg je daarover testamentair niets vast, dan heeft je executeur wettelijk recht op 1 procent van het vermogen op je sterfdag. Plus onkosten. Gun je een deskundige zijn uurtarief, overleg dan nu wat hij gaat doen tegen welke prijs, want vanuit de hemel kun je niet over de rekening klagen.

Gaat al je geld naar één goed doel, dan is dat goede doel zelf wellicht de ideale executeur. Grote goede doelen hebben daarvoor deskundigen in dienst. Je kunt ook je neef je wensen laten uitvoeren voor een beloning (plus inflatiecorrectie) die je vastlegt in je testament. Die neef kan zo nodig deskundigen inschakelen en uitbetalen. Wie meer goede doelen wil bevoordelen, maar niemand vertrouwt, kan vermogen wellicht (deels) weggeven als hij nog leeft. Allerlei fiscaal vriendelijke constructies maken weggeven maar tóch ruim leven mogelijk. Voorbeelden zijn gedeeldgeven.nl of ‘De Kringen’ van het Concertgebouw.

Nieuwe vraag: „Bij mijn werkgever zijn de afgelopen jaren ontslagen gevallen. Is het verstandig om een rechtsbijstandsverzekering af te sluiten, zodat ik bij eventueel ontslag de juiste begeleiding kan inroepen?” Mail uw antwoord en/of nieuwe vragen voor dinsdag aanstaande naar ericaverdegaal@nrc.nl.