‘Gemeenten hebben haast, gepraat over fusies leidt af’

Hubert Bruls Foto Roger Crmers

‘Minister Plasterk hamert op samenwerking tussen gemeenten, en daar is Nijmegen ook voor. En het is goed dat de minister benadrukt dat het moet gaan om niet-vrijblijvende samenwerking. Zo voorkomt hij gedoe. Hij voorkomt dat in een regio van, zeg, tien gemeenten er twee moeilijk gaan doen over onderlinge samenwerking. Nee, zegt Plasterk: elke gemeente van Nederland moet op 31 mei een plan hebben hoe met omliggende gemeenten samen te werken. Een prima stok achter de deur.

„De oproep tot samenwerking komt ook niet uit de lucht vallen. We spreken over een verdubbeling van de begroting van gemeenten, de komende jaren. Dat is nooit vertoond. Een historische omslag. Dat betekent: budgettaire risico’s. Gemeenten worden in elkaars armen gedreven. Sectoren als jeugdzorg zijn eenvoudigweg te groot voor afzonderlijke gemeenten: jeugdzorginstellingen gaan over hele regio’s. Dus ja, ook Nijmegen moet samenwerken, al tellen we ruim 160.000 inwoners. We werken samen met Groesbeek, Ubbergen, Beuningen en andere buurgemeenten.

„Ik kan me voorstellen dat de minister de lijn doortrekt: als die gemeenten samenwerken, laat ze dan ook maar fuseren. Maar ik ben het er niet mee eens. Gemeenten gaan schoorvoetend over tot samenwerking zodra ze weten dat een fusie het einddoel moet zijn. Dan maar niet samenwerken, zullen gemeenten zeggen. Nou, dan maar wel: samenwerken moet, er is geen tijd te verliezen. Al op 1 januari 2014 nemen gemeenten taken over op het gebied van werk, zoals het helpen van mensen aan een baan op een zogenoemde beschutte werkplek.

Er is dus haast. Die herindelingsdiscussie kan ik helemaal niet gebruiken. Die leidt de aandacht af. En zo’n discussie is overbodig, want samenwerken doen we toch wel. Vergeet niet: gemeenten vormen samen al veiligheidsregio’s. Ook de brandweer is bijna nergens meer lokaal georganiseerd. Dat werkt, blijkbaar ook zonder fusies.

„Plasterk wil maximaal 150 gemeenten in 2025. Let op die eindtermijn: dan zijn we zeker drie kabinetten verder. Toch stelt de minister die fusie pontificaal als einddoel. En zie, het debat gaat alleen nog daarover.”