Dramatiek bij kist Chávez

Theatrale rouw en politiek lopen in elkaar over bij de uitvaart van Hugo Chávez. ‘Ik blijf altijd voor hem huilen.’

Met dramatische symboliek werd een replica van het zwaard van Simón Bolívar gisteren op de kist van de Venezolaanse president Hugo Chávez gelegd. De postume ridderslag met het wapen van de Latijns-Amerikaanse vrijheidsstrijder zette de toon voor de spectaculairste en meest politiek geladen uitvaart in de regio sinds de dood van Evita Perón in Argentinië in 1952.

Ruim dertig regeringsleiders vormden een erewacht bij de tombe van de socialistische president, die dinsdag op 58-jarige leeftijd overleed aan kanker. Hij wordt gebalsemd in een museum geplaatst.

Chávez groeide in veertien jaar presidentschap uit tot een van de bekendste én meest omstreden leiders van Latijns-Amerika. Het publiek gisteren weerspiegelde dat: de aanwezige presidenten kwamen vooral uit Latijns-Amerika en uit de Arabische wereld. De VS stuurden slechts een kleine delegatie.

Raúl Castro werd als eerste naar voren geroepen, een teken van de grote invloed van Cuba op de socialistische revolutie in Venezuela. De Iraanse leider Mahmoud Ahmadinejad, een andere omstreden vriend, depte een zakdoek tegen zijn ogen.

De uitvaart werd onderbroken met spreekkoren voor de overleden president, die bekend stond om zijn informele en emotionele regeerstijl. „Chávez leeft! Chávez leeft!”, riepen ministers, generaals en bekende sporters en musici uit Venezuela.

Vicepresident Nicolás Maduro, favoriet voor de opvolging van Chávez, hield een vurige lofrede, die van een persoonlijk eerbetoon overging in een weinig verhulde verkiezingstoespraak. „Lang leve Chávez, tot de overwinning!”, riep hij.

Rouw en politiek lopen in elkaar over nu er binnen dertig dagen nieuwe verkiezingen komen. De socialisten zijn zeker van extra stemmen door het verdriet van het volk. ‘Met Chávez en Maduro, is het volk seguro (veilig)’, luidt een nieuwe leus. De tienduizenden loyale Chávistas buiten de rouwzaal waren gisteren al in campagne-stemming. Ze zongen socialistische liederen en riepen: „Chávez, ik beloof je, ik stem op Maduro”.

Na de uitvaartceremonie ging de massacondoleance verder. Voor de derde dag kronkelde een lange rij Venezolanen naar de kist van Chávez. Meer dan twee miljoen mensen hebben al afscheid genomen, bijna tien procent van de bevolking. De processie gaat nog zeker zeven dagen door.

De bejaarde Estela Hernandez stond al voor de tweede keer in de rij. „Ik zal altijd voor mijn commandant blijven huilen”, zei ze, terwijl vriendinnen haar troostten. „Hij was de president van de armen. Dankzij hem heb ik alsnog leren lezen.”

De oppositie, onder leiding van Henrique Capriles, heeft beloofd dat ze de projecten voor onderwijs, gezondheid en huisvesting zal doorzetten. Maar de Chávistas geloven het niet. „Allemaal leugens”, zei Hernandez, net als de meeste rouwenden in socialistisch rood gekleed.

De rouwenden zijn blij dat ze straks nog altijd langs hun president kunnen als hij gebalsemd in het museum ligt. „Als mijn broertje van drie groot is kan hij ook onze leider nog zien”, zei Karen Fernandez. Ze is net achttien en zal op Maduro stemmen.