Dansen in Wuppertal

Pina (Wim Wenders, 2011)Canvas, 21.10 - 23.00 uur

Francine van der Wiel

Pina is de met prijzen overladen documentaire uit 2011 van Wim Wenders over Pina Bausch, de keizerin van het moderne danstheater. Wenders schoot zijn weemoedige eresaluut – in 2009 overleed Bausch onverwacht – in 3D, wat in de bioscoop dankzij het speciale brilletje prachtige effecten en, in elk geval bij vlagen, een unieke kijkervaring opleverde. In Frühlingsopfer, een van Bausch’ belangrijkste werken, kon de kijker zich bijvoorbeeld deel van het ensemble wanen, zo dicht op de huid zat Wenders’ driedimensionale camera. Het zweet was bijna te rúíken. De realistische sensatie van het uitbundige waterballet uit Mondschein was zo groot, dat het publiek onwillekeurig achteruitdeinsde voor de spetters.

Ook op het platte scherm blijft Pina oogstrelend, en dat terwijl het toch niet bijzonder fraaie Wuppertal, de standplaats van het gezelschap van Bausch, als decor diende voor dansscènes in verlaten fabriekscomplexen, een zwembad en de Schwebebahn van het industriestadje.

Tussendoor halen dansers van Tanztheater Wuppertal herinneringen op, aan de doordringende blik van de choreografe, of haar cryptische aanwijzingen. Een danseres moest het gedurende haar gehele samenwerking met Bausch doen met: „Je moet krankzinniger worden.”

Over de moeizame relatie die veel dansers met haar hadden – Bausch was voor velen een moederfiguur, maar wel een van de onbereikbare soort – wordt niet gesproken. Daardoor schetst Pina een wat gepolijst beeld van zowel de vrouw als haar, vooral in de beginjaren weerbarstige, werk. Maar een beeldschone film is het.