The Washington Post gaat lezersklachten én adverteerders anders aanpakken

Mijn collega Patrick Pexton mag zich dus inderdaad de laatste ombudsman van The Washington Post noemen. De uitgever van The Post, Katharine Weymouth, maakte vrijdag bekend dat Pexton, wiens aanstelling per 1 maart afliep, niet zal worden opgevolgd. Ze schrijft dat in een brief aan de lezers. Na 43 jaar komt zo een eind aan

Het redactiegebouw van The Washington Post.

Mijn collega Patrick Pexton mag zich dus inderdaad de laatste ombudsman van The Washington Post noemen.

De uitgever van The Post, Katharine Weymouth, maakte vrijdag bekend dat Pexton, wiens aanstelling per 1 maart afliep, niet zal worden opgevolgd. Ze schrijft dat in een brief aan de lezers. Na 43 jaar komt zo een eind aan de functie bij de krant.

Volgens de uitgever ,,is de wereld veranderd en moet de krant meeveranderen’’. Lezers hebben nu veel meer toegang tot de krant dan vroeger, toen de krant een onafhankelijke ombudsman benoemde om hun vragen en klachten te behandelen. Zij concludeert:

Het komt erop neer dat wij trouw blijven aan de missie, ook al vullen we deze alweer tientallen jaren geleden gecrëerde functie niet meer in.

In plaats van een ombudsman komt er een lezersredacteur, die zijn taken overneemt. Wel meer Amerikaanse kranten hebben zo’n redacteur, in plaats van een ombudsman of public editor. Of het verschil maakt, hangt af van de manier waarop de functie vorm krijgt. De nieuwe lezersredacteur van The Post komt van binnen de redactie, zal geen vaste column meer schrijven, maar ,,van tijd tot tijd” een blog of artikel waarin hij vragen van lezers voorlegt aan de verantwoordelijken binnen de krant.

De nieuwe functionaris is inmiddels ook al benoemd, en zijn naam is Doug Feaver . Een veteraan die al 35 jaar in dienst is van de krant, en onder meer werkte als redacteur Economie. Hij schreef veel over transport, luchtvaartveiligheid en de bouw. Ook diende hij enkele jaren als hoofdredacteur van de site van de krant. Daar publiceerde hij dit stuk, waarin hij het opneemt voor anonieme reageerders. En wel hierom:

We denken te vaak dat we enorme vooruitgang hebben geboekt in menselijke relaties en omgangsvormen, en dat we er eigenlijk wel zijn. Ongemodereerde reacties vormen een tegengif tegen die belachelijke overtuiging [..] Gelukkig worden hatelijke reacties ook door andere bezoekers tegengesproken.

De stap van The Post heeft in Amerikaanse media geleid tot een nieuwe discussie over de invloed van lezers en de rol van een ombudsman voor kranten.

Sommige mediacritici tekenen protest aan omdat ze in de beslissing van The Post een ontwikkeling zien naar meer public relations, in plaats van onafhankelijke mediakritiek. De vereniging van Ombudsmannen (waar ook NRC Handelsblad bij is aangesloten) gaf de volgende, ,,bedroefde’’ reactie op het besluit van de krant de ombudsman in te ruilen voor een lezersredacteur:

Het besluit van The Post kan alleen maar gezien worden als een stap terug, in een tijd dat het vertrouwen in de media onder druk staat. […] Die krant gaf het voorbeeld voor media overal ter wereld. Ironisch dus dat de Post, juist nu media het vertrouwen van het publiek moeten versterken, een punt zet achter die waardevolle conversatie met de lezers.

De voorzitter van de vereniging, Stephen Pritchard, schreef er ook deze column over. Hij vindt:

Het is nu gemakkelijk voor Amerikaane kranten die het financieel moeilijk hebben, om hun ombudsman aan de kant te zetten. Lezers hebben immers tegenwoordig zelf online toegang tot de krant om hun mening te geven. Maar schijn bedriegt: er moet een onafhankelijk oordeel mogelijk blijven over hun klachten.

Anderen begrijpen de beslissing van de krant wel, zoals sommige tweets duidelijk maken. Met steeds minder papieren oplage, zou ook de rol van de ombudsman moeten veranderen, of zelfs verdwijnen.

Maar het is ook een geldkwestie. Een interne lezersredacteur kost minder dan een ombudsman. Dat is een zwaarwegend argument voor veel Amerikaanse kranten, die al jaren in zwaar weer verkeren. Pexton zag de bui ook al hangen, schreef hij in een eerdere column, na een ontnuchterend gesprek met de nieuwe hoofdredacteur. Die had hem onder meer gezegd dat de krant al genoeg kritiek kreeg van buiten, en dan gratis.

Er zijn meer wisselingen bij de beroemde Amerikaanse krant, want deze week vertrok ook een van de adjunct-hoofdredacteuren. Hij was nog geen jaar geleden aangesteld door de vorige hoofdredacteur, Marcus Brauchli, die het veld ruimde voor Martin Baron.

Wikipedia kan het nauwelijks bijbenen.

En de krant nam deze week nóg een grensverleggende stap: The Post gaat initiatieven nemen met sponsored content. Adverteerders kunnen bij The Post voortaan verhalen plaatsen op de site, in samenspraak met de marketingafdeling van de krant. De redactie wordt daar niet voor ingezet.

Adverteerders zijn steeds vaardiger geworden in het maken van zulke journalistiek ogende producties, en de grote vraag voor kranten is dan: hoe moeten we hier mee omgaan?

De kans: de neergang van advertenties eindelijk eens ombuigen. Kranten kampen al jaren met een dramatische terugloop van inkomsten uit advertenties. Ooit maakten die meer dan de helft van de inkomsten van een krant uit, nu vaak nog geen kwart. Dat maakt het nadenken over nieuwe modellen die adverteerders aantrekkelijk vinden, onvermijdelijk.

Het risico: een krant die ruim baan geeft aan semi-journalistieke content van adverteerders, kan met een beetje pech (of een slechte presentatie) twijfel zaaien aan de betrouwbaarheid van de eigen inhoud: hoe onafhankelijk is die nog? Bovendien: zulke content van adverteerders (die je moet lézen) legt een beslag op de toch als schaarse tijd van lezers.

Er zijn goeie richtlijnen voor te geven, zoals hier. Cruciaal is allereerst, dat de lezer moet weten wat hij in handen heeft: een journalistiek stuk of een advertentie. NRC Handelsblad heeft ook regels voor speciale katernen en producties van adverteerders, waar ik eerder een rubriek over schreef.

Hoe het mis kan gaan, ondervond The Atlantic onlangs, met een ‘reportage’ van de Scientology Kerk die niet goed als advertentie te herkennen was.

Toch benieuwd wat de ombudsman van The Post van die nieuwe plannen van zijn krant zou hebben gevonden.