Nicolás Maduro volgt Chávez op - ‘dezelfde ideologie, minder charisma’

Venezuela rouwt na de dood van Hugo Chávez, maar ook in andere landen in Latijns-Amerika wordt de president geëerd, zoals hier bij de Venezolaanse ambassade in Bolivia. Foto AP/Juan Karita

De Venezolaanse vice-president Nicolás Maduro neemt de rol van waarnemend president op zich tot de verkiezingen, die binnen dertig dagen worden gehouden na het overlijden van president Chávez. Hierbij is hij ook presidentskandidaat.

Dat heeft de Venezolaanse minister van Buitenlandse Zaken, Elias Jaua vannacht bekendgemaakt. Volgens de grondwet had parlementsvoorzitter Diosdado Cabello tot de verkiezingen de presidentiële honneurs waar moeten nemen, maar Jaua zei dat de vijftigjarige Maduro de taak op zich neemt omdat dat Chávez’ wens was. In december wees Chávez Maduro aan als zijn opvolger. Maduro riep de Venezolanen vannacht zelf op ‘waardige erfgenamen te zijn van de zeer groot man’ die Chavez was:

“Laat er geen plek voor zwakheid zijn, geen geweld. Laat er geen plek voor haat zijn. In ons hart zou er plek moeten zijn voor slechts één gevoel: liefde. Liefde, vrede en discipline.”

Maduro wil taak Chávez voortzetten

Maduro is een voormalig buschauffeur, en actief in de Venezolaanse politiek sinds het begin van de jaren negentig toen hij in de vakbeweging begon. In de loop der jaren groeide hij uit tot vice-voorzitter van deze beweging, daarna werd hij voorzitter en minister van Buitenlandse Zaken. Door zijn jarenlange verbintenis met het beleid van Chávez is zijn persoonlijke doel nu om deze politieke lijn voort te zetten, zo legt onze buitenlandredacteur Ykje Vriesinga uit:

“Al veertien jaar is Maduro verbonden met het werk van zijn voorganger. Ideologisch gezien zit hij volledig op dezelfde lijn als Chávez, dus op het gebied van binnenlands beleid zal er weinig veranderen als Maduro de verkiezingen wint. Daarnaast blijft het bondgenootschap met Cuba waarschijnlijk even sterk en zal de felle kritiek op de Verenigde Staten waar Chávez om bekend stond onverminderd sterk geuit worden.

Dat bleek al enkele uren voor het overlijden van de president bekend werd. Toen verklaarde Maduro dat hij ‘er niet aan twijfelde’ dat Chávez ziek was geworden door toedoen van ‘een van de historische vijanden van het moederland’.”

De kans dat Maduro aan het roer komt na de presidentsverkiezingen is vrij groot, zo legt Vriesinga uit:

“De peilingen die nog zijn gehouden voordat Chávez overleed lieten zien dat Maduro de oppositie zou verslaan. Bovendien heeft Chávez zijn expliciete zegen aan Maduro gegeven, en dat weegt heel zwaar voor de Venezolaanse kiezers. Er komt waarschijnlijk een korte, intensieve campagne waarin de oppositie het op moet nemen tegen de geest van Chávez, en dat wordt erg moeilijk.”

Hoewel er politiek inhoudelijk weinig zal veranderen, is het de vraag of Maduro de taak die hij zichzelf heeft gegeven waar kan maken. Vriesinga:

“Maduro heeft een stuk minder charisma dan de overleden president. Chávez wist hoe hij de emoties van het volk kon bespelen, het is nog zeer de vraag hoe dat zijn opvolger zal vergaan. Maduro komt een stuk minder overtuigend over, dus is het de vraag of zijn invloed even groot zal zijn als die van Chávez.”

Maduro kondigde het overlijden van Chávez gisteravond aan:

Veel politieke steunbetuigingen voor Venezuela

De regering heeft zeven dagen van rouw afgekondigd na het overlijden van de president. Alle scholen blijven tot maandag dicht. Vrijdag wordt de president begraven in het bijzijn van genodigden. Tot die tijd ligt hij opgebaard in een militaire academie waar hij vandaag naartoe wordt gebracht.

De dood van Chávez, die bekendstond als controversiële president en informele leider van het Zuid-Amerikaanse continent, heeft veel reacties teweeg gebracht in deze regio waar de president veel bondgenoten kende. Zo sprak de Braziliaanse president Dilma Rousseff van ‘een geweldige leider’ en ‘onherstelbaar verlies’.

In een reactie heeft president Obama laten weten dat hij hoopt op betere verhoudingen tussen Venezuela en de VS. Obama zegt dat een “nieuw hoofdstuk voor Venezuela” aanbreekt, en hoopt dat het land daarin “democratische principes” en “respect voor mensenrechten” uitdraagt.