Wen pleit bij vertrek voor meer visie

Succes in de strijd tegen corruptie is essentieel voor China’s toekomst, zegt premier Wen Jiabao bij zijn afscheid. „We hebben moed nodig.”

Met verzekeringen dat de wijdverspreide vervuiling van de lucht en het water worden aangepakt, de voedselveiligheid wordt verbeterd en de corruptie in de partijwordt bestreden heeft de Chinese premier Wen Jiabao vandaag op het Nationale Volkscongres afscheid genomen van de toppolitiek.

„We hebben meer politieke moed en visie nodig om het welzijn van het volk te verbeteren”, zei Wen bij de opening van de jaarlijkse sessie van het parlement die over enkele dagen de benoeming van een hele generatie nieuwe leiders, onder wie aanstaand president Xi Jinping en beoogd premier Li Keqiang, zal goedkeuren.

Volgens Wen hangt de toekomst van de 93-jarige Communistische Partij van China af van de mate waarin de nieuwe leiders erin slagen problemen als de milieuvervuiling en de corruptie zichtbaar te verminderen.

Met name over de kankerverwekkende luchtvervuiling en de al even gevaarlijke verontreiniging van rivieren, meren en kanalen in de meer dan 200 erkende ‘kankerdorpen’ begint voor de partij een ernstig politiek probleem te worden. En dat geldt na een reeks schandalen ook voor de voedselvoorziening.

„De toestand van onze ecologische omgeving raakt het welbevinden van het volk en de toekomst van ons land en de partij’’, zei Wen vandaag in de Grote Hal van het Volk, terwijl buiten op het Plein van de Hemelse Vrede de luchtvervuiling 23 maal de grens van de Wereldgezondheidsorganisatie overschreed.

De erkenning van het probleem betekent nog niet meteen dat de vertrekkende premier het parlement overspoelde met plannen de milieuwetten te versterken en de macht van het ministerie van Milieu en de provinciale milieu-inspecties in de overheidsbureaucratie uit te breiden.

Verrassend is dat een voormalige journalist en milieuactivist Pan Yue genomineerd is als minister van Milieu. Pan Yue, nu onderminister, voerde voor zijn politieke loopbaan opmerkelijke acties tegen grote vervuilers, waaronder Sinpopec, Datang Power en PetroChina.

Wen Jiabao, die als premier de eerst verantwoordelijke is voor de economie, zei verder dat het verspreiden van de welvaart over alle lagen van de bevolking topprioriteit heeft. Bijna 13 procent van de 1,3 miljard Chinezen leeft nog van 1,25 dollar per dag. China heeft daarnaast 317 miljardairs.

De middenklasse vergroten en de binnenlandse consumptie op alle mogelijke manieren stimuleren, zijn volgens Wen manieren de kloof tussen arm en rijk te dichten en ook de wereldeconomie te stimuleren. Dit jaar moet de groei van het bnp uitkomen op 7,5 procent. China zal om dat relatief lage groeicijfer te bereiken doorgaan met de verstedelijking waarvoor de komende tien jaar 6400 miljard dollar is uitgetrokken.

De defensie-uitgaven zullen harder stijgen dan de economische groei (met 10,7 procent naar 119 miljard dollar). Dat heeft te maken met de militaire en diplomatieke spanningen in de Oost- en Zuid-Chinese Zeeën. Ook het feit dat Xi Jinping met de steun van het leger partijleider is geworden speelt een rol.

Het Nationale Volkscongres moet de komende weken tientallen ministeriele benoemingen pro forma goedkeuren. De vloeiend Japans sprekende diplomaat en oud-ambassadeur in Tokio, Wang Yi, wordt hoogstwaarschijnlijk de nieuwe minister van Buitenlandse Zeken.