'Ik wil het hebben over wat wél kan'

Anne-Marie Rakhorst (45) is directeur-eigenaar van Search, een adviesbureau gericht op duurzaamheid.

Basis

„Mijn ouders stimuleerden me om eigenwijs te zijn. Om goed te kijken en te luisteren naar anderen, maar ook onafhankelijk na te denken en mijn eigen mening te vormen. Niet dat ze dat vaak zeiden, ze leefden het voor. Toen ik drie jaar was, begonnen ze vanuit onze woonkamer een elektronicabedrijf. Later ben ik op dezelfde plek Search gestart. Ik heb mijn kantoor daar nog steeds, het voelt goed, ik ga er nooit meer weg.”

Verwondering

„In mijn jeugd werd continu benadrukt hoe onverenigbaar economie en ecologie waren: economische groei is ecologische achteruitgang. Het was de boodschap van de Club van Rome, er zijn grenzen aan de welvaartsgroei anders lijdt het milieu eronder. ‘Hoezo?’, dacht ik. Ik keek naar mijn ouders: ondernemers, de zogenaamde vervuilers, maar met een groot hart voor de natuur. Het kan samen, zag ik, waarom in de grote wereld dan niet?”

Doel

„Ik droomde van een eigen milieuadviesbureau. Op advies van mijn vader ging ik eerst ervaring opdoen, ik werd manager bij een Belgisch milieu- en asbestlaboratorium. Na vier jaar ben ik voor mezelf begonnen, aanvankelijk met een asbestlaboratorium. Ik zag kansen op de Nederlandse markt. Kort daarna leerde ik mijn man kennen. Samen hebben we het bedrijf grootgemaakt. Geen grotere fan van mijn creativiteit dan Eugène: ‘Anne ga, Anne doe!’”

Overtuiging

„Ons motto is environment inspires: de omgeving inspireert ons, met een knipoog naar het milieu. Wij denken na hoe gebouwen optimaler en duurzamer gebruikt kunnen worden, vanuit de gedachte dat wonen, werken, mens en natuur een geheel vormen. Een school met 10.000 leerlingen buiten de stad lijkt efficiënt, maar willen we onze omgeving zo inrichten? Leegstaande kantoren kun je slopen, maar wat zijn de alternatieven?”

Verdriet

„Bijna twee jaar geleden is Eugène overleden, thuis in mijn armen. Hij is acht jaar ziek geweest. Ik vind het pijnlijk als mensen zeggen dat ze kanker overwonnen hebben door te vechten. Als wilskracht een rol had gespeeld, had Eugène nog geleefd. Afscheid van hem nemen is het moeilijkste maar ook het mooiste dat ik ooit heb gedaan. Het verlies is intens hard, maar onze liefde is heler en sterker geworden dan ik voor mogelijk had gehouden.”

Kracht

„Vlak na zijn dood ben ik weer gaan werken. In mijn lezingen vertelde ik over Eugène, huilend soms. Ik was mijn man en mijn mededirecteur kwijt. Ik was doodsbang voor de leegte, maar ik moest door. Wat we als ondernemers wilden bereiken lag nu in mijn handen, dat kon ik toch niet opgeven? Ik voelde ook verzet tegen de crisissfeer in Nederland. Zo negatief. Nog steeds. Waar is de weerbaarheid gebleven? Ik wil het hebben over wat wél kan!”

Voorbeeld

„Ik hoop op mijn 93ste nog open te staan voor de wereld. Onlangs had ik een afspraak met Ruud Lubbers over het Handvest van de Aarde, een internationale beweging voor een duurzame en rechtvaardige wereld. Hij kwam aanrijden in een elektrische auto, werkte de rest van de dag bij ons op kantoor. Zei: ‘Ik ben een have been.’ Zo dienstbaar, zo flexibel, met zoveel begrip voor deze tijd. Als ik me later zo beweeg, heb ik het goed gedaan.”