Duizenden straat op in Bangladesh – eisen doodstraf oorlogsmisdadigers

Duizenden demonstranten in Dhaka eisen vandaag de doodstraf voor de verdachten die moeten verschijnen voor het oorlogstribunaal in het land. Foto AP / Pavel Rahman

Duizenden studenten zijn vandaag de straat op gegaan in Dhaka, de hoofdstad van Bangladesh. Ze eisen de doodstraf voor de leiders van islamitische partijen die terechtstaan voor een oorlogstribunaal voor misdaden in het land tijdens de onafhankelijkheidsoorlog in 1971.

Het gaat nog om acht leiders die worden verdacht van mensenrechtenschendingen tijdens de bloedige afscheidingsoorlog met Pakistan - twee anderen werden eerder deze maand al veroordeeld. De acht worden verdacht van massamoord, verkrachting en verraad tijdens de negen maanden durende strijd 42 jaar geleden.

NRC-buitenlandverslaggever Floris van Straaten schreef daar vorige maan over:

Voor [veel inwoners van Bangladesh] was het onverdraaglijk dat mensen die vier decennia geleden verantwoordelijk waren voor bloedbaden nog altijd ongestraft rondlopen. Volgens onafhankelijke schattingen doodden Pakistaanse militairen, gesteund door lokale milities, zo’n half miljoen mensen. Tienduizenden vrouwen werden verkracht.

Demonstranten willen de doodstraf voor verdachten

Maar het tribunaal is voor veel inwoners van het Aziatische land een teleurstelling. Eerder deze maand veroordeelde het tribunaal partijleider Abdul Qader Mollah namelijk weliswaar voor massamoord. Maar Mollah kreeg ‘slechts’ levenslange gevangenisstraf. Veel mensen in Bangladesh willen niets anders dan de doodstraf voor de verdachten.

“Dood de moordenaars”, scandeerden vandaag zeker 5 duizend studenten in Dhaka daarom. De overheid heeft al aangegeven tegen de straf voor Mollah in beroep te gaan, in de hoop dat dan wel de doodstraf wordt uitgesproken.

Gisteren kwam het tijdens demonstraties al tot harde botsingen tussen aanhangers van Islamitische partijen en studenten die de doodstraf eisen. Daarbij vielen vier doden en raakten zo’n 200 mensen gewond.

‘Tribunaal is afrekening regeringspartij met oppositie’

Dertien Islamitische partijen hebben voor morgen, als reactie op de gewelddadige demonstraties van gisteren, opgeroepen tot een landelijke staking. Zij stellen dat de huidige regering met het tribunaal een eerste stap probeert te zetten op weg naar een verbod op religieuze politieke partijen. De overheid ontkent dat, maar ook NRC-verslaggever Van Straaten schreef vorige maand:

In de praktijk dreigen de processen volgens critici te ontaarden in een afrekening door de regerende Awami League van premier Sheikh Hasina met haar politieke tegenstanders. Dat komt vooral doordat van de tien verdachten die worden vervolgd er ten minste twee lid zijn van de grootste oppositiepartij, de BNP, en zes van de fundamentalistische Jamaat-i-Islami.

Ook onafhankelijke waarnemers hebben kritiek. Volgens Human Rights Watch voldoet het tribunaal niet aan de internationale normen.