‘Gbagbo wordt als zondebok voor geweld Ivoorkust gebruikt’

Gbagbo gisteren op dag één van zijn proces voor het Internationaal Strafhof in Den Haag. Foto Reuters / Michael Kooren

De voormalige Ivoriaanse president Laurent Gbagbo wordt als zondebok gebruikt voor het dodelijke geweld dat in Ivoorkust uitbrak na de presidentsverkiezingen in 2010. Dat heeft zijn advocaat vanmiddag gezegd bij het Internationaal Strafhof, waar Gbagbo terechtstaat, onder meer wegens misdaden tegen de menselijkheid.

Volgens Gbagbo’s advocaat richten de aanklagers van het ICC zich maar op één aspect van het geweld en negeren ze de rol die Gbagbo’s rivaal, de huidige president Alassane Ouattara, speelde bij het bloedvergieten. Mensenrechtengroepen hebben ook kritiek geuit op het feit dat alleen Gbagbo en zijn echtgenote zijn aangeklaagd voor het verkiezingsgeweld. Het wekt de indruk dat de rechter alleen de verliezer van de verkiezingen wil berechten.

Gbagbo werd eind 2011 uitgeleverd aan het strafhof. De 67-jarige oud-president is onder meer aangeklaagd voor moord, verkrachting en vervolging tijdens het geweld dat uitbrak nadat hij had geweigerd zijn nederlaag bij de presidentsverkiezingen in 2011 te erkennen. Bij het geweld kwamen zeker drieduizend mensen om het leven.

Aanklager: Gbagbo was tot alles bereid

Het proces tegen Gbagbo begon gisteren. De hoofdaanklager van het Strafhof, Fatou Bensouda, zei in haar openingsverklaring dat Gbagbo bereid was alle mogelijke middelen, waaronder geweld, te gebruiken om aan de macht te blijven nadat hij de verkiezingen had verloren. Gbagbo is bij het proces aanwezig en luisterde onbewogen naar zijn advocaten en de aanklagers. Af en toe lachte en zwaaide hij naar zijn aanhangers op de publieke tribune. Omdat hij in slechte gezondheid verkeert, moest het proces gisteren ieder uur worden onderbroken.

Gisteren was de eerste van een serie hoorzittingen, waarin duidelijk moet worden of er genoeg bewijs is voor een strafproces tegen Gbagbo. De zittingen zijn gepland tot 28 februari. In Ivoorkust zelf staan Dogbo Blé, commandant van de beruchte Republikeinse Garde, en zeven andere hoge officieren van Gbagbo al terecht. Ook Gbagbo’s vrouw en medeverdachte Simone zit vast in Ivoorkust, ondanks een uitleveringsverzoek van het Strafhof. De rechter zal op 28 maart bepalen of de doorverwijzing terecht was.

Bekijk hier beelden van een demonstratie bij het Strafhof van gisteren: