Dit is een artikel uit het NRC-archief
Bekijk hele krant

NRC Handelsblad

Sport

Nixon landt op politieke maan die China heet

Eind maart 1971 was het Wereldkampioenschap tafeltennis in Nagoya. NRC Handelsblad, toch al geen sportkrant in die tijd, besteedde er een kort berichtje aan: ‘Na zes jaar afwezigheid heeft Communistisch China opnieuw de wereldtitel in het herentafeltennis veroverd’.

De naam van drievoudig wereldkampioen Zhuang Zedong werd niet genoemd. Toch zou hij in Nagoya uitgroeien tot de belangrijkste speler – niet op sportief vlak, maar als diplomatiek ijsbreker.

Omdat de Amerikaan Glenn Gowan zijn spelersbus had gemist, stapte hij maar in de bus van de Chinezen. Die negeerden hem, indachtig de instructies uit Beijing geen contacten te leggen met Amerikanen. Alleen Zhuang was eigenwijs: hij keek Gowan vriendelijk aan en gaf hem zijn zijden sjaal cadeau.

Foto’s van het voorval gingen de wereld over en zo werd Zhuang de grondlegger van de ‘pingpongdiplomatie’, die het jaar erop uitmondde in het sensationele bezoek van de Amerikaanse president Richard Nixon aan Beijing.

‘Nixon in Peking koel ontvangen’ opende NRC Handelsblad 21 februari 1972. De Amerikaans-Chinese toenadering beheerste de hele week het nieuws, en aan de toonzetting valt af te lezen hoe succesvol het bezoek verliep. ‘Volgens waarnemers in Peking had de ontvangst niet veel koeler moeten zijn of er was sprake geweest van geringschatting van de Amerikaanse president’, berichtte NRC nog op de eerste dag. De volgende dag is sprake van een omslag: ‘Na de wat ijzige stilte waarmee het Amerikaanse presidentiële gezelschap gisteren door de inwoners van Peking was ontvangen heeft de opzienbarende geste om de Amerikaanse president al meteen op de eerste dag met partijvoorzitter Mao Tsetoeng in contact te brengen, en de opmerkelijk hartelijke entourage van het banket van gisteren, gezorgd voor een milde atmosfeer’.

‘Sfeer in Peking steeds hartelijker’ luidde de kop woensdag. Uit Washington had correspondent E.G. Lachman (‘Bezoek trekt in VS evenveel belangstelling als eerste maanlanding’) al gemeld dat ook daar enthousiast werd gereageerd. ‘Naar schatting 80 miljoen Amerikanen hebben zondagavond en maandagochtend gedurende totaal acht uur live and in colour de eerste stap gezien van hun president op wat in de laatste kwart eeuw voor hen een politiek maanlandschap werd: China’.

Afgelopen week overleed Zhuang op 70-jarige leeftijd. Vijf jaar geleden sprak China-correspondent (en meervoudig Europees tafeltenniskampioen) Bettine Vriesekoop nog met hem: ‘In eerste instantie waren de leiders het helemaal niet eens met wat ik deed. Maar Mao was zo dankbaar voor mijn gebaar dat hij me persoonlijk ontving. ‘Grootvader van China’ noemde hij me.’