Zeldzame meteoor in Zuid-Rusland maakt zeker vijfhonderd gewonden

Een vallend object is te zien in een video boven een appartementenblok in Tsjeljabinsk.
Een vallend object is te zien in een video boven een appartementenblok in Tsjeljabinsk. Foto Reuters / OOO Spetszakaz

In de Russische Oeral zijn ruim vijfhonderd mensen gewond geraakt door een meteoor. Voor zover bekend zijn drie van hen levensbedreigend gewond geraakt. Een meteoor kwam rond half tien (half vijf Nederlandse tijd) boven de Oeral door de atmosfeer, op ongeveer 1.500 kilometer van Moskou, melden de persbureaus AFP en AP. Door de drukgolf die onstond toen de meteoor de atmosfeer binnenkwam en uit elkaar viel in meteorietfragmenten was een enorme klap te horen en sprongen talloze ramen.

NRC-wetenschapsredacteur Margriet van der Heijden zegt dat het om een zeldzame gebeurtenis gaat. Er zijn wel vaker inslagen van meteorieten, maar niet in deze mate. Grote meteorieten in Rusland kwamen wel eerder voor:

“In Rusland zijn eerder grote meteorieten neergekomen. In 1947 explodeerde boven Siberië de Sikhote-Alin meteoriet met een luide klap en een enorme flits die tot op 300 kilometer afstand zichtbaar was.”

Zoveel verwondingen bij meteorieten zijn zeldzaam

De meteoor verbrandde hoog in de atmosfeer boven de Oeral in Rusland. De zware klap die daarop volgde kwam door de drukgolf die ontstond toen het brok ruimtepuin uit elkaar viel, met veel gesprongen ruiten tot gevolg. De lichtflits was volgens ooggetuigen zo helder als de zon. In en rondom Tsjeljabinsk in de regio, waar ruim een miljoen mensen wonen, hebben zich vijfhonderd gewonden gemeld.

Meteoren zorgen vaker voor grote klappen als ze de atmosfeer binnenkomen omdat ze veel sneller dan de snelheid van het geluid gaan, schrijft AP, maar verwondingen op deze schaal zijn extreem zeldzaam. In dit geval gaat het om een grote meteoor, met flinke schade door de drukgolf en grotere brokstukken. Volgens een Britse expert tegenover AFP is dit voor zover bekend het grootste aantal mensen dat gewond is geraakt door een ruimterots.

Vijfhonderd mensen raakten voor zover nu bekend volgens de autoriteiten gewond. Dat is gebaseerd op de mensen die volgens een woordvoerder van het ministerie om medische hulp hebben gevraagd. De meesten raakten gewond door glasscherven van gesprongen ruiten. Ook het dak van een zinkfabriek zou zijn ingestort. Het is onduidelijk of dat door de schokgolf of door een inslag komt.

Nog onduidelijk hoeveel meteorietfragmenten waar zijn gevallen

Het is nog onduidelijk hoeveel fragmenten waar vielen. Ook is onduidelijk hoe groot de meteoor was. In Kazachstan zouden mogelijk ook fragmenten zijn gevallen, verklaren verschillende Russische persbureaus volgens AFP.

Het ministerie riep de bevolking op niet toe te geven aan de paniek. Het zou 20.000 manschappen hebben gemobiliseerd en drie helikopters of vliegtuigen hebben ingezet om het territorium te inspecteren. Het ministerie in een verklaring:

“Er zal geen bevolkingsevacuatie plaatsvinden, het radioactiviteitsniveau bevindt zich binnen de normen. We vragen u niet in paniek te raken.”

Meteoren zijn brokken puin uit de ruimte die in de atmosfeer terechtkomen en daarin verbranden. Daarbij laten ze een lichtend spoor achter. Daarom worden ze wel vallende sterren genoemd. De meeste meteoren verbranden volledig en alleen de grootste bereiken de aarde (dan worden het meteorieten genoemd) – vaak in een regen van brokstukken.

Geen aanwijzingen voor verband met passerende ruimterots

Er zijn voorlopig geen aanwijzingen dat deze meteoor iets te maken heeft met de ruimterots 2012 DA14 die vandaag de aarde passeert. Deze planetoïde komt vanavond even voor half negen Nederlandse tijd op 27.600 kilometer langs de aarde - een misser op een haar na in kosmische afstanden.

Het is de grootste planetoïde die de mens ooit zo dicht langs de aarde zag komen. Maar met deze meteoor heeft hij waarschijnlijk niets te maken, zegt Van der Heijden:

“Deskundigen denken niet dat de meteoriet boven Rusland een losgeslagen stuk van deze aardscheerder is. Alleen al omdat die aardscheerder vanuit het zuiden komt, terwijl de meteoriet op filmbeelden uit het noorden lijkt te komen.”

Foto’s uit het gebied

(bekijk meer in dit artikel)

Gebroken ramen in een sporthal in Tsjeljabinsk. Foto Reuters / OOO Spetszakaz

Gebroken ramen in een sporthal in Tsjeljabinsk. Foto Reuters / OOO SpetszakazGebroken ramen in een sporthal in Tsjeljabinsk. Foto Reuters / OOO Spetszakaz

Een vallend object is te zien boven een appartementenblok in Tsjeljabinsk. Foto AFP / 74.ru / Oleg Kargopolov

Een vallend object is te zien boven een appartementenblok in Tsjeljabinsk. Foto AFP / 74.ru / Oleg KargopolovEen vallend object is te zien boven een appartementenblok in Tsjeljabinsk. Foto AFP / 74.ru / Oleg Kargopolov

De regio waar de meteoor aankwam:


View Larger Map