Amsterdamse hoogleraar schreef boek goeddeels over

Een hoogleraar rechtswetenschap aan de Universiteit van Amsterdam heeft “onzorgvuldig gehandeld” door een leerboek, samengesteld door zijn voorganger, grotendeels over te nemen, onder een andere titel uit te geven en de indruk te wekken alsof het zijn eigen werk is. Dat oordeelt het Amsterdamse College van Bestuur op advies van een integriteitscommissie die de kwestie onderzocht.

Links pagina 462 van 'Recht, een introductie', rechts pagina 410 van 'Inleiding in de rechtswetenschap'. Foto NRC

Een hoogleraar rechtswetenschap aan de Universiteit van Amsterdam heeft “onzorgvuldig gehandeld” door een leerboek, samengesteld door zijn voorganger, grotendeels over te nemen, onder een andere titel uit te geven en de indruk te wekken alsof het zijn eigen werk is. Dat oordeelt het Amsterdamse College van Bestuur op advies van een integriteitscommissie die de kwestie onderzocht.

Tweederde van het boek Inleiding in de rechtswetenschap bestaat uit tekst die letterlijk, zin voor zin, woord voor woord, terug te vinden is in het eerder verschenen leerboek Recht, een introductie. Desondanks is er geen sprake van “plagiaat” of “schending van de wetenschappelijke integriteit”, schrijft het universiteitsbestuur, maar van een “onzorgvuldige auteursvermelding”.

Pagina 257 van 'Recht, een introductie'...

Pagina 257 van 'Recht, een introductie'…Pagina 257 van 'Recht, een introductie'…

... en pagina 276 van 'Inleiding in de rechtswetenschap'. Foto's NRC

… en pagina 276 van 'Inleiding in de rechtswetenschap'. Foto's NRC… en pagina 276 van 'Inleiding in de rechtswetenschap'. Foto's NRC

Het had ‘netter en vollediger’ gekund

De hoogleraar in kwestie is Peter Rijpkema, hoogleraar algemene rechtsleer. In een reactie laat hij weten dat hij “niks heeft verzwegen”. Hij heeft geprobeerd “zorgvuldig te handelen”, maar het had altijd “nog netter en vollediger” gekund. Zo was “de verantwoording in de eerste druk beknopter dan wenselijk was geweest”.

Pagina 481 van 'Recht, een inleiding'...

Pagina 481 van 'Recht, een inleiding'… Pagina 481 van 'Recht, een inleiding'…

... en pagina 427 van 'Inleiding in de rechtswetenschap'. Foto's NRC

… en pagina 427 van 'Inleiding in de rechtswetenschap'. Foto's NRC… en pagina 427 van 'Inleiding in de rechtswetenschap'. Foto's NRC

De betrokken hoogleraar pronkt met andermans veren, reageert Pieter Drenth, voormalig president van de KNAW en expert in wetenschappelijke integriteit.

“Als zo’n boek een collectieve prestatie is en je niets authentieks toevoegt, moet je daar op het omslag en in de verantwoording wel rekenschap van geven. En dat is onvoldoende gebeurd.”

Drenth spreekt over “intellectuele zelfverrijking” en zegt ook: “Dit neigt naar onaanvaardbaar gedrag.”

‘Hoogleraar zal zijn titel niet kwijtraken’

De uitspraak is – geanonimiseerd – terug te lezen op de website van de vereniging van universiteiten VSNU. Het betreffende leerboek verscheen in 2009, 2010 en 2011 in drie drukken, maar wordt sinds dit studiejaar niet meer gebruikt door eerstejaars studenten aan de Amsterdamse universiteit.

Welke maatregelen er tegen de hoogleraar zijn genomen, wil de universiteit niet kwijt. Duidelijk is wel dat zijn titel niet op het spel staat. Door de zaak zijn bij de leerstoelgroep “de verhoudingen verstoord”, bevestigt de decaan van de Amsterdamse rechtenfaculteit Edgar du Perron. Betrokkenen zijn uitgenodigd voor een gesprek begin maart. “De lucht moet geklaard worden, maar hoe we dat precies gaan doen, deel ik niet met derden.”

    • Wubby Luyendijk